مترجم

دیکشنری
برای انتخاب دیکشنری یا لغتنامه، اینجا را کلیک کنید.
انگلیسی به فارسی فارسی به انگلیسی انگلیسی به انگلیسی فارسی به عربی عربی به فارسی جدول کلمات کلمات اختصاری لغت نامه دهخدا فرهنگ فارسی فرهنگ فارسی معین فرهنگ فارسی عمید اسم پسرانه و دخترانه دانشنامه عمومی دانشنامه اسلامی کامپیوتر برق و الکترونیک عمران و معماری حقوق سینما صنعت علوم دامی حسابداری ریاضیات آمار خودرو صنایع غذایی نساجی پلیمر معدن شیمی نفت مهندسی گاز خاک شناسی زمین شناسی آب و خاک بهداشت دندانپزشکی روانپزشکی فوتبال کاراته یوگا کوه نوردی

خراسان

/xorAsAn/

معنی خراسان در لغت نامه دهخدا

خراسان. [ خ ُ ] (اِ) مشرق است که در مقابل مغرب باشد. (برهان قاطع) (فرهنگ جهانگیری ) (از انجمن آرای ناصری ) (از آنندراج ) (مفاتیح ) :
از خراسان برد مه طاووس وش
سوی خاور میخرامد شاد و خوش.
رودکی.
مهر دیدم بامدادان چون شتافت
از خراسان سوی خاور می شتافت.
رودکی.
|| خورشید. (از شرفنامه ٔ منیری ) :
اگر بر جنابت نه جامی گرفت
خور آسان خراسان کجا می گرفت.

خراسان. [ خ ُ ] (اِخ ) در اساطیر قدیم ما نام شهرها را غالباً نام شخص سازنده ٔ آن می شمردند و مستوفی آرد: خراسان پسر عالم و عالم پسر سام است و عراق پسر خراسان می باشد. (از تاریخ گزیده چ لیدن ص 27).

خراسان. [ خ ُ ] (اِخ ) خراسان در زبان قدیم فارسی بمعنی خاور زمین است. این اسم در اوائل قرون وسطی بطور کلی بر تمام ایالات اسلامی که در سمت خاور کویر لوت تا کوههای هند واقع بودند، اطلاق می گردید و به این ترتیب تمام بلاد ماوراءالنهر را در شمال خاوری به استثنای سیستان و قهستان در جنوب شامل می شد. حدود خارجی خراسان در آسیای وسطی بیابان چین و پامیر و از سمت هند جبال هندوکش بود. ولی بعدها این حدود هم دقیقتر و هم کوچکتر گردید تا آنجا می توان گفت خراسان که یکی از ایالات ایران در قرون وسطی بود از سمت شمال خاوری از رود جیحون به آنطرف را شامل نمی شد ولی همچنان تمام ارتفاعات ماورای هرات را که اکنون قسم شمال باختری افغانستان است ، در برداشت. معالوصف بلادی که در منطقه ٔ علیای رود جیحون ، یعنی در ناحیه ٔ پامیرواقع بودند؛ در نزد اعراب قرون وسطی جزء خراسان ، یعنی داخل در حدود آن ایالت محسوب می شدند. ایالت خراسان در دوره ٔ اعراب ، یعنی در قرون وسطی به چهار قسمت (چهار ربع) تقسیم می گردید و هر ربعی بنام یکی از چهارشهر بزرگی که در زمانهای مختلف کرسی آن ربع یا کرسی تمام ایالت واقع گردیدند و عبارت بودند از: نیشابور، مرو، هرات و بلخ. پس از فتوحات اول اسلامی ، کرسی ایالت خراسان مرو و بلخ بود، ولی بعدها امرای سلسله ٔ طاهریان مرکز فرمانروایی خود را بناحیه ٔ باختر برده ؛ نیشابور را که شهر مهمی در غربی ترین قسمتهای چهارگانه بود، مرکز امارت خویش قرار دادند. (از سرزمینهای خلافت شرقی ترجمه ٔ فارسی ص 408، 409). آنچه در فوق گذشت وضع خراسان بگذشته بوده است و اما پس از جنگ هرات بسال 1249 هَ.ق. خراسان به دو قسمت تجزیه شد، قسمتی که در مغرب هریرود واقع بود؛ جزء ایران و قسمت دیگر به افغانستان ضمیمه گردید و یکی از چهار ایالت ایران نام گرفت و ایالت خراسان (یعنی خراسان واقع در غرب هریرود) بحدود زیر است : شمال : ماوراءالنهر و قسمتهایی که از آن جدا شده است ، مشرق : عراق عجم و استرآباد، طول آن از شمال بجنوب 800 و از مشرق بمغرب 480 کیلومتر و مساحت آن قریب 220000 کیلومتر میباشد (قدری بزرگتر از انگلستان ). زمین خراسان عموماً کوهستانی وارتفاع کوههای آن در شمال و مشرق بیشتر و امتداد آنها عموماً از شمال غربی بجنوب شرقی است و دره های پر آب و حاصلخیز بین این رشته ها قرار گرفت که در هر یک از آنها مراکز پرجمعیتی پی درپی دیده میشود و این مراکز سابقاً آبادتر و پرجمعیت تر بوده است و نیز کوههایی که در شمال واقع شده ، پوشیده از جنگل بوده و بقایای آن جنگلها هنوز دیده میشود. در مغرب خراسان ، کویر نمک و در جنوب کویر لوت واقع است. دره هایی که در این ایالت واقع شده از شمال بجنوب بدین قرارند: 1- دره ٔقوچان ، شیروان و بجنورد. 2- دره ٔ سبزوار، نیشابور ومشهد. 3- دره ٔ قاینات و بیرجند. رودهای مهمی مانند اترک و گرگان و کشف رود و رود ابریشم (قراسو) در آن جاری و قسمتی از آنها بمصرف زراعت می رسد. کرسی آن مشهد و شهرهای آن : سرخس ، دره گز، قوچان ، بجنورد، نیشابور، جوین ، سبزوار، اسفراین ، جام ، باخزر، خواف ، تربت حیدریه ، ترشیز، فردوس ، گلشن (طبس )، قاینات ، شاهرود، سمنان و دامغان است. (از جغرافیایی سیاسی کیهان ص 179، 210). صاحب حدود العالم آرد: خراسان ناحیت مشرق وی هندوستانست و جنوب وی بعضی از حدود خراسانست و بعضی بیابان کرکس کوه و مغرب وی نواحی گرگان است و حدود غور و شمال رود جیحون است و این ناحیتی است بزرگ با خواسته ٔ بسیار و نعمتی فراخ و نزدیک میانه ٔ آبادانی جهان است و اندر وی معدنهای زرست و سیم و گوهرهای کی از کوه خیزد و از این ناحیت اسب خیزد و مردمان جنگی ودر ترکستانست و از او جامه ٔ بسیار خیزد زر و سیم و پیروزه و داروها و این ناحیتی است با هوای درست و مردمان با ترکیب قوی و تن درست و پادشای خراسان اندر قدیم جدا بودی و پادشای ماوراءالنهر جدا و اکنون هر دویکی است و امیر خراسان ببخارا نشیند و از آل سامانست و از فرزندان بهرام چوبین و ایشان را «ملک مشرق » خوانند و اندر همه ٔ خراسان عمال او باشند و اندر حدهای خراسان پادشاهانند و ایشان را «ملوک اطراف » خوانند.(از حدود العالم چ دانشگاه ص 88 ، 89) :
خدایگان خراسان و آفتاب کمال
که وقف کرد بر او ذوالجلال عز و جلال.
عنصری.
از همه شاهان چنین لشکر که آورد و که برد
از عراق اندر خراسان وز خراسان در عراق.
منوچهری.
سلام کن ز من ای باد مر خراسان را.
ناصرخسرو.
خاک خراسان که بود جای ادب
معدن دیوان ناکس اکنون شد.
ناصرخسرو.
بنالم بتو ای علیم قدیر
ز اهل خراسان صغیر و کبیر.
ناصرخسرو.
قد ذکرنا فی کتاب فنون المعارف... ماذهبت الیه الفرس و البسط فی قسمة المعمور من الارض و نسمیهم مشارق الارض و ماقارب و ذلک من مملکتها خراسان و خر الشمس فاضافوا مواضع المطلع الیها. (التنبیه الاشراف مسعودی ).
رهروم مقصدامکان بخراسان یابم
تشنه ام مشرب احسان بخراسان یابم.
خاقانی.
چه سبب سوی خراسان شدنم نگذارند
عندلیبم بگلستان شدنم نگذارند.
خاقانی.
آن کعبه ٔ وفا که خراسانش نام بود
اکنون بپای پیل حوادث خراب شد.
خاقانی.
عاج هندوستان و تحفه های چین و پوستینهای خراسانی. (ترجمه ٔ محاسن اصفهان ص 53). || نام پرده ای بوده است از پرده های موسیقی :
آواز خوش از کام و دهان و لب شیرین
گر نغمه کند ور نکند دل بفریبد
در پرده ٔ عشاق و خراسان و حجازست
از حنجره ٔ مطرب مکروه نزیبد.
سعدی (گلستان ).

خراسان. [ خ ُ ] (اِخ ) دهی است از دهستان نجف آباد شهرستان بیجار. واقع در 12هزارگزی جنوب خاوری نجف آباد کنار راه مالرو نجف آباد به شیرکش. این ناحیه کوهستانی و سردسیر و دارای 95 تن سکنه ٔ کرد و فارسی زبانست. آب آن از چشمه و محصولاتش : غلات و لبنیات می باشد. اهالی به کشاورزی و گله داری گذران می کنند و از صنایع دستی زنان قالیچه ، گلیم و جاجیم می بافند.راه آن مالروست. (از فرهنگ جغرافیایی ایران ج 5).

معنی خراسان به فارسی

خراسان/xorAsAn/
• ۱ - خراسان قدیم شامل تمام خراسان امروزی و ناحیه شرقی و شمالی آن تا ماورا ئالنهر بوده است. ۲ - خراسان امروزی (استان نهم )از شمال محدود است به شوروی از مشرق به افغانستان از جنوب به کرمان و سیتان از مغرب به اصفهان و گرگان . وسعت آن قریب ۳۲٠٠٠٠ کیلومتر مربع و جمعیت آن در حدود ۳۲۶۴۳۹۸ تن است . مرکز آن شهر مشهد است .شهر ستانهای آن عبارتند از :گناباد بیرجند کاشمر قوچان سبزوار تربت حیدریه نیشابور دره گز فردوس و بجنورد .خراسان و سیعترین استانهای ایران و شمال آن تمام کوهستانی و مرکب از سه رشته کوه است که یکرشته از بلخان و دو رشته دیگر آن از البرز منشعب شده است . بطور کلی از شمال بجنوب مندرجا زمین های کوهستانی و دره های عمیق به کوههای منفرد و دشتهای وسیع تبدیل گردیده در مغرب به کویر منتهی میشود . از قوت اقتصادی و درجه تجمع نباتات و حیوانات و درجه اجتماع و آبادی نیز از شمال بجنوب کاسته میشود و در حوالی کویر بصفر میرسید بطوری که از همه وسعت خراسان نصف آن قابل زرع و سکونت نیست . خراسان چون ناحیه پهناوری است قسمتهای شمال آن دارای آب و هوای سرد و جنوب آن دارای آب و هوای گرم است . رودهای مهم آن سمباراترک گرگان کشف رود و هریرود است . معادن آن :مس نقره آهن فیروز سرب نفت لعل پنبه نسوز و طلاست . صنایع و کارخانه های آن : کارگاههای صنعتی بطور تقریب در خراسان بشرح زیر است : ۹ کارخانه پنبه پاک کنی ۵ کارخانه حلاجی پشم ۹۱ کارخانه سماور سازی و ورشو سازی یک کارخانه سیمان ۶ کارخانه چرم سازی ۲۱ کارخانه تهیه آرد ۳ کارخانه قند سازی و یک نوشابه سازی الکلی وده نوشابه سازی غیر الکلی وتعدادزیادی کارگاههای چوب بری وغیره .تعداد کارخانه ها مرتبا در حال ازدیاد است . صنعت قالی بافی در خراسان یکی از صنایع دستی مهم صادراتی است و قالیهای خراسان در بازارهای دنیا معروفیت بسزا دارد .
• ۱ - مشرق مقابل بابل مغرب . ۲ - نغمه ایست از موسیقی قدیم .
• دهی است از دهستان نجف آباد شهرستان بیجار واقع در ۱۲ هزار گزی جنوب خاوری نجف آباد کنار راه مالرو نجف آباد به شیرکش .
• مشرق، خاور
• دهی است جزئ بلوک طارش دهستان اشکور پائین بخش رودسر شهرستان لاهیجان واقع در ۴۸ هزار گزی جنوب رودسر و ۵ هزار گزی شوک .
• لقب شهر مرو است
• ابو زید احمد بن سهل بلخی
• دریای آبسکون . دریای خزر
• لقبی است که شیعیان ایران امام هشتم ( ع ) را داده اند .
• لقب حضرت رضا امام هشتم علیه السلام است .
• ولایتی معتبر است و شهرش قصبه یعقوبا و آن را دختری از تخم کسری قوبا نام ساخت و بیعت قوبا خواند به مرور زمان بعقو باشد بر کنار آب نهروان است و جویی از آن در میان شهر می گذرد و تمات دیها بر آن نهر زارعت می کنند .
• محمد ابن منصور وزیر طغرل بیک سلجوقی

معنی خراسان در فرهنگ معین

خراسان
(خُ) ۱ - مشرق . مق بابل ، مغرب . ۲ - نغمه ای است از موسیقی قدیم .

معنی خراسان در فرهنگ فارسی عمید

-

معنی خراسان در دانشنامه اسلامی

خراسان
خراسان ناحیه ای در شرق ایران است و در باب صلات فقه از آن سخن گفته اند .
واژۀ خراسان در فارسی قدیم به معنای مشرق و خاور زمین به کار می رفت. این عنوان در اوائل قرون وسطی بر تمامی ایالات اسلامی، واقع در سمت خاور کویر لوت تا کوههای هند، اطلاق می شد و بدین ترتیب همه بلاد ماوراء النهر را در شمال شرقی- به استثنای سیستان و قُهَستان (ولایتی در جنوب خراسان، شامل قائن، گناباد، طبس و ترشیز) در جنوب- در برمی گرفت؛ لیکن در طول زمان قلمرو آن دستخوش تغییراتی شد.ایالت خراسان در دورۀ اعراب (سده های نخست قرون وسطی) به چهار بخش، نیشابور؛ مرو، هرات و بلخ تقسیم می شد.
خراسان
از زمان ساسانیان به این طرف به نواحی شرقی ایران امروزی شامل بخش عمده از افغانستان، تاجیکستان، ازبکستان، ترکمنستان و بخشهایی از قرقیزستان امروزی نام کلی "خُراسان" اطلاق شده است. شواهد تاریخی بیانگر آن است که سرزمین خراسان در طول تاریخ، هیچ گاه دارای مرز ثابت جغرافیایی نبوده و تحت تاثیر عوامل مختلف، محدوده اش همواره کاهش یا گسترش یافته است.
لفظ خراسان در لغت به معنای مشرق، یعنی جای برآمدن آفتاب است. در لغت نامه دهخدا آمده است که کلمه «خراسان » واژه ای پهلوی است که در متون قدیمی به معنی مشرق (خاور) در مقابل مغرب (باختر) به کار رفته است و در منابع دیگر نیز خراسان در زبان قدیم فارسی به معنی خاور زمین مورد استفاده قرار گرفته است.
حافظ ابرو جغرافیدان مشهور، تعبیر دیگری به کار برده و خوراسان را «آفتاب مانند»؛ معنی نموده و نقل کرده است که: بعضی گفته اند خورآسان، یعنی به آسانی بخور. و بعضی نیز خراسان را سرزمین نورانی یا طالع نوشته اند و آن را کلمه ای مرکب از لفظ «خور» به معنی خورشید و «آسان » به معنی شرق دانسته اند.
در معنی واژه خراسان، فخرالدین اسعد گرگانی در مثنوی ویس و رامین خود چنین می نویسد:
به لفظ پهــلوی هرکــو شناسد خوراسان آن بود کز وی خور آید
خوراسان را بود معنی خور آیان کجا از وی خور آید سـوی ایران
خراسان می‏تواند به یکی از موارد زیر اشاره داشته باشد؛
خراسان در زمان ساسانیان و اوایل دوره اسلامی، اغلب به منطقه ای بسیار بزرگ اطلاق می شد که نه تنها استانهای فعلی خراسان در ایران، بلکه همه سرزمین های شرقی، از ری و کویر بزرگ تا افغانستان امروزی و حتی تا دره ایندوس علیا و سند یعنی پاکستان امروزی را نیز دربرمی گرفت. امروزه خراسان نام استانی در ایران است که از ۱۳۸۳ش به سه استان (خراسان رضوی، خراسان شمالی و خراسان جنوبی) تقسیم شده است.
خراسان بزرگ، ناحیه ای تاریخی منطبق بر قسمت هایی از مشرق ایران، افغانستان، پاکستان، ترکمنستان، تاجیکستان، ازبکستان و قرقیزستان و نیز نام استانی در ایران است که از ۱۳۸۳ش به سه استان (خراسان رضوی، خراسان شمالی و خراسان جنوبی) تقسیم شده است.
در زمان حکومت طاهریان استان خراسان مهمترین و وسیع ترین استان های ایران به شمار می رفت و شامل همه شمال شرقی ایران آن روز تا مرز چین بود.
حاکم نشین آن نخست شهر مرو بود و سپس نیشابور شد که تازیان به آن نسابور می گفتند. آن را به این نواحی تقسیم می کردند: بست، رخج یا رخد، کابل، زابلستان، طبس، قهستان (کوهستان یا کهستان)، هرات، طالقان، بادغیس، فرشنگ یا بوشنج و یا فوشنج و یا پوشنگ (زادگاه خاندان طاهری)، تخارستان یا طخارستان، طارقان، بلخ، خلم، مرو رود مرو الرود، چغانیان، واشگرد، بخارا، طوس، فاریاب، ابرشهر، سمرقند، چاچ یا شاش، فرغانه، اسروشنه یا سروشنه یا استروشنه، سغد، خجنده، خوارزم، اسبیجاب یا اسفیجاب، ترمذ، نسا، ابیورد، مرو، کش، نوشجان، بتم، اخرون، نسف یا نخشب.
«خراسان و سیستان»، کتابی است به زبان فارسی که از اصل انگلیسی آن برگردان شده و به موضوع سفرنامه کلنل ییت به ایران و افغانستان می پردازد.
کتاب؛ مشتمل بر مقدمه ای به قلم مترجم، مقدمه مولف و بیست و پنج بخش می باشد.
آل خِرسان، خاندانی از عالمان و ادیبان شیعی نجف است.
نسب این خاندان از طریق محمد عابد به فرزند امام موسی کاظم علیه السلام می رسد. این خاندان علاوه بر شهرت در علم و ادب ، عهده دار نظارت بر حرم مطهر امام علی علیه السلام و اداره امور زائران در نجف اشرف بوده اند.
امامزاده بهاالدین معروف به شاه خراسان در 75 کیلومتری جنوب غربی شهر اصفهان و در فاصله 25 کیلومتری زرین شهر مرکز شهرستان لنجان واقع شده است . طبق مدارک و اقوال بزرگان نسب این بزرگوار به امام موسی بن جعفر(ع) می رسد
این امامزاده عظیم الشان در محوطه ای با وسعت 11 هکتار از موقعیت مکانی و آب وهوائی ممتازی برخوردار است .
قرار گرفتن این بارگاه بین دواستان چهارمحال و بختیاری و همچنین واقع شدن آن در جاده اصفهان خوزستان و آب وهوای کوهستانی و معتدل منطقه شرایط ویژه گردشگری و تفریحی را برای این امامزاده بوجود آورده است ..
موقعیت مناسب مکانی امامزاده موجب جلب سالانه حدود 150000 نفر زائر از اقصی نقاط منطقه شده است . این مکان مقدس دارای طرح جامع بوده که 40 درصد طرح در قالب زائر سرا- محوطه ورزشی- خوابگاه صحرائی-تازارچه- رستوران- پمپ بنزین- درمانگاه-سینمای روباز- فضای سبز و... اجرا شده است. از جاذبه های طبیعی این مکان با عظمت می توان به جاری بودن آب چشمه در طول سال در محوطه امامزاده و کوهستانی بودن منطقه اشاره نمود.
خراسانیان (بنی خراسان)، از خاندانهای حکومت گر در شهر تونسبودند
در سده های پنجم و ششم هجری. خراسانیان یا بنی خراسان از آشفتگی و هرج ومرج ناشی از یورش اعراب بنی هلال به افریقیه استفاده کردند و در سالهای ۴۵۲ تا ۵۲۲ و ۵۴۳ تا ۵۵۴ در شهر تونس قدرت را به دست گرفتند.گفته شده است که خراسانیان از مردم تونس بودند، ولی به احتمال قوی تر، آنان از قبایل صَنْهَاجه محسوب می شدند. در برخی منابع نیز بر ایرانی تبار بودن آن ها تأکید شده است.
حوزه علمیه خراسان یا حوزه علمیه مشهد، مجموعۀ دست اندرکاران، مدارس دینی و مراجع مذهبی در خراسان ایران که آموزش، تربیت و پرورش طلاب علوم دینی شیعه و برخی وظایف مذهبی دیگر را بر عهده دارند.
براساس برخی منابع، فعالیت های علمی در حرم امام رضا(ع) در قرن های پیش از دوره صفویه نیز رواج داشته است و برخی عالمان بزرگ مثل ابن بابویه، شیخ طوسی، ابوعلی فضل بن حسن طَبْرِسی، ابوالبرکات محمدبن اسماعیل مشهدی، ابن ابی جمهور و خواجه نصیرالدین طوسی در این شهر سکونت داشته و محافل علمی تشکیل داده بودند. در دوران صفویه مهاجرت علمایی از جبل عامل به خراسان و شهر مشهد مثل؛ حسین بن عبدالصمد حارثی، پدر شیخ بهائی، شیخ حر عاملی و شیخ لطف الله میسی و توجه دولت صفوی به مسئله تعلیم، تعلم و تبلیغات دینی و ساخت مدارس دینی در خراسان باعث توسعه و تقویت محافل علمی شد و حوزه علمیه مشهد به حوزه علمی پرمایه و نیرومندی تبدیل شد.
زبانهای عربی، ترکی و لری در خراسان، رایج است.
لفظ خراسان در لغت به معنای مشرق، یعنی جای برآمدن آفتاب است. و در این مقاله به بررسی موقعیت جغرافیایی خراسان بحث می شود.
در لغت نامه دهخدا آمده است که کلمه «خراسان» واژه ای پهلوی است که در متون قدیمی به معنی مشرق (خاور) در مقابل مغرب (باختر) به کار رفته است و در منابع دیگر نیز خراسان در زبان قدیم فارسی به معنی خاور زمین مورد استفاده قرار گرفته است.حافظ ابرو جغرافیدان مشهور، تعبیر دیگری به کار برده و خوراسان را «آفتاب مانند»؛ معنی نموده و نقل کرده است که: بعضی گفته اند خورآسان، یعنی به آسانی بخور. و بعضی نیز خراسان را سرزمین نورانی یا طالع نوشته اند و آن را کلمه ای مرکب از لفظ «خور» به معنی خورشید و «آسان» به معنی شرق دانسته اند.در معنی واژه خراسان، فخرالدین اسعد گرگانی در مثنوی ویس و رامین خود چنین می نویسد:به لفظ پهــلوی هرکــو شناسد خوراسان آن بود کز وی خور آیدخوراسان را بود معنی خور آیان کجا از وی خور آید سـوی ایران از بررسی نظرات ارائه شده چنین استنباط می شود که صورت درست واژه «خراسان»، خورآسان بوده است که بر اثر تطور زمان و شاید از باب تطابق نگارش به خراسان تبدیل شده است.
زبانها و گویشهای خراسان. خراسان قدیم به مراتب گسترده تر از خراسان کنونی، شامل سه استان خراسان جنوبی و رضوی و شمالی، بوده است . اقوام متعددی از دیرباز در این سرزمین ساکن بوده و به زبانها و گویشهای گوناگونی سخن می گفته اند، مانند فارسها، عربها، ترکها، کردها، بلوچها، تاتها و حتی گروههای کوچک تری نظیر یهودیان ، کولیها و بربرها .

معنی خراسان در دانشنامه ویکی پدیا

خراسان
خُراسان بخشی از ایران بزرگ و از دوران ساسانیان نامی سنتی و کلی برای اشاره به نواحی شرقی ایران است و نام آن از دوران ساسانیان در ایران مرسوم شد. پیش از این، در زمان هخامنشیان و اشکانیان، این ایالت، پارساوا (پارتاوا، پهلَو، Parthava، یا پرثو) نام داشت. ساسانیان قلمرو خود را به چهار بخش تقسیم کرده بودند که یکی از آن بخش ها خراسان به معنای «سرزمین خورشید» بود. قلمرو تاریخی خراسان شامل استان خراسان در ایران کنونی و بخش های عمده ای از افغانستان و ترکمنستان امروزی بوده است. در مفهوم گسترده تر ازبکستان و تاجیکستان و بخش هایی از قرقیزستان و قزاقستان را هم می توان در قلمرو خراسان بزرگ تاریخی به حساب آورد. برخی نویسندگان همچون علی شریعتی خراسان بزرگ را مهد سیاسی ایران و برخی دیگر آن را حتی سرزمین مادری زبان و فرهنگ فارسی دانسته اند.
ربع ابرشهر با مرکزیت شهر نیشاپور
خراسان سرزمینی است که از غرب از دامغان و سبزوار آغاز می شود، و در شرق تا بلخ و رود جیحون کشیده شده است. از جنوب، تا شمال سیستان و غزنی و از شمال، به بخارا می رسد.
ربع مرو
خراسان بزرگ شامل چهار بخش بوده است و هر بخش به نام فرمانروای آنجا مشهور بوده است. هر کدام از این چهار بخش را یک رب یا ربع می نامیده اند و دربردارنده رب های زیر بوده است:
ربع هرات (دربرگیرندهٔ بادغیس و غور)، بلخ (بشمول شبرغان، جوزجان و اندخوی و فاریاب و و بامیان). مرکز فرماندهی نواحی متذکره نیشابور و زمانی هم بلخ بود.
ربع بلخ که شامل کهندژ (قندوز)، سمنگان، بغلان (بغولانگو)، تخارستان و بدخشان می شده است.
خراسان تاریخی
استان خراسان
استان خراسان رضوی
استان خراسان شمالی
استان خراسان جنوبی
خراسان (روزنامه)
خراسان (بیجار)، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان بیجار در استان کردستان ایران است.
مختصات: ۳۶°۱۸′۵۶″ شمالی ۵۹°۳۴′۳۱″ شرقی / ۳۶.۳۱۵۴۵۱° شمالی ۵۹.۵۷۵۲۶۱° شرقی / 36.315451; 59.575261
روزنامهٔ خراسان (بنیان گذاری در: ۱۹۴۹م/ ۱۳۲۷ش) روزنامه ای فارسی زبان، محلّی گرا و چندگانه است. دو دفتر مرکزی در مشهد و تهران دارد. پوشش خبری آن، گسترهٔ کشور است و رویکردی ویژه به شرق (استان های خراسان، سیستان و بلوچستان) دارد. در رتبه بندی روزنامه های ایران بر پایخ عملکردشان در بازهٔ نیمه دوم ۱۳۹۴ توسط وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی؛ خراسان با ۸۰٬۲۲ امتیاز، رتبهٔ چهارم را داشت.
خراسان کهن ترین روزنامه محلی ایران شمرده می شود. پس از روزنامه های اطلاعات، کیهان و آلیک، چهارمین روزنامه کهن سراسری در ایران است، همچنین این روزنامه پرتیراژترین نشریه شرق کشور و بعد از همشهری و جام جم، سومین روزنامه پرتیراژ در سراسر کشور به شمار می رود و اکنون با ۶۵ سال سابقه به صورت سراسری منتشر می شود. رویکرد اصلی روزنامه «فرهنگی، اجتماعی، سیاسی، خبری» است و وابسته به هیچ جناح سیاسی نیست. امتیاز روزنامه خراسان پس از انقلاب مدتی در دست بنیاد شهید بود. ولی در حال حاضر صاحب امتیاز آن مؤسسه فرهنگی و هنری خراسان است.
خراسان (به ترکی استانبولی: Horasan) شهری است در کشور ترکیه که در استان ارزروم واقع شده است. جمعیت این شهر بر اساس سرشماری سال ۲۰۰۸ میلادی ۱۷٬۸۳۸ نفر و بر اساس برآوردهای سال ۲۰۰۹ میلادی ۱۷٬۰۱۲ نفر می باشد.
خراسان پشته، روستایی از توابع بخش رحیم آباد شهرستان رودسر در استان گیلان ایران است.
خراسان سر، روستایی از توابع بخش رحیم آباد شهرستان رودسر در استان گیلان ایران است.
مختصات: ۳۶°۲۸′۵۱″ شمالی ۵۲°۳۵′۴۷″ شرقی / ۳۶.۴۸۰۸۳° شمالی ۵۲.۵۹۶۳۹° شرقی / 36.48083; 52.59639
خراسان محله، روستایی است از توابع بخش مرکزی شهرستان بابل در استان مازندران ایران.
مختصات: ۳۲°۲۱′۵۲″ شمالی ۴۸°۲۳′۴۲″ شرقی / ۳۲.۳۶۴۴۱۴۳° شمالی ۴۸.۳۹۵۰۹۹۹° شرقی / 32.3644143; 48.3950999
بقعه شاه خراسان مربوط به دوره قاجار است و در دزفول، نزدیک بلوار ۴۵ متری واقع شده و این اثر در تاریخ ۹ اردیبهشت ۱۳۸۲ با شمارهٔ ثبت ۸۳۸۱ به عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
آیین نوروز در بین قوم کرمانج در گذشته از یک ماه مانده به نوروز شروع می شود، کردهای خراسان با آداب خاص خود را برای برپایی هر چه باشکوه تر مراسم نوروز آماده می کردند، ولی تغییرات تدریجی باعث شده تا خیلی از این آداب و سنن در معرض فراموشی باشند. به نظر می رسد ورود فناوری و عناصری از مدرنیته به روستاها، بسیاری از مرزها و ساختارهای کهن شکسته شده است. بخشی از این آداب و آئیین ها که در گذشته معمول بوده عبارتند از.
استان خراسان استانی از استان های ایران به مرکزیت شهر مشهد بود که تا سال ۱۳۸۳ بزرگ ترین استان ایران بود، اما پس از آن به ۳ استان تقسیم شد.
استان خراسان رضوی که مرکز آن مشهد است.
این استان هم اکنون به سه استان تقسیم شده است:
استان خراسان شمالی که مرکز آن بجنورد است.
اصطلاحاً به مجموع این سه استان استان های خراسان هم گفته می شود.
استان خراسان جنوبی که مرکز آن بیرجند است.
نمایش
در خراسان،اسلام دین اکثریت مردم است.اسلام با فتح نیشابور توسط مسلمانان به شکلی خاص به خراسان وارد شد.بر خلاف جای های دیگر ایران اسلام در خراسان بدون درگیری های مهمی وارد شد و اکثریت اهالی خراسان پذیرای دین اسلام شدند.
بحث
بناهای اسلامی خراسان آن چندان قدمت دارند که تعدادی ازین بناها به مسجد عتیق(کهن) معروف اند مانند مسجد عتیق تربت جام.اهمیت بناهای اسلامی در خراسان هنری و فرهنگی نیز به شمار می رود.
ویرایش
اقوام خراسان شامل گروه های قومی ساکن در محدوده خراسان می شوند. این قومیت ها غالباً دارای قرینه هایی در آن سوی مرزهای سیاسیِ کنونی خراسان یا استان های خراسان در ایران، همچون ترکمنستان کنونی و افغانستان می باشند. قدیمی ترین قوم شناخته ای که در محدوده خراسان سکونت کرده اند پارت ها و هپتالیان هستند که امروزه تات ها را بازمنده پارت ها می دانند که به زبان تاتی از شاخه زبان های ایرانی شمال غربی سخن می گویند. طی پژوهشی که شرکت پژوهشگران خبره پارس به سفارش شورای فرهنگ عمومی در سال ۸۹ انجام داد، تات ها حدود ۸٫۶٪ (۷٫۷٪ مرد، ۹٫۳٪ زن) از ساکنین استان خراسان شمالی را تشکیل می دهند. امروزه گسترده ترین گروه قومی در خراسان فارس ها هستند.
خراسان محل زندگی اقوام گوناگونی است که به رغم تفاوت های نژادی و فرهنگی، به واسطه پیوند محکمی از عوامل پایداری چون دین، تساهل و قومیت با هم متحدند. یکی از دلایل تنوع اقوام خراسان، مهاجرت یا کوچ اختیاری و یا اجباری به این سرزمین بوده است .این مهاجرتها در تمام دوره های تاریخی تا کنون به شکل هایی جاری بوده.شهرهای بزرگ خراسان به واسطه ویژگی های مهاجر پذیر تقریبا از تمامی نقاط ایران و برخی کشورهای دیگر از جمله عراق و افغانستان مهاجر پذیرفته است.طبق آمارها تمام گروه های قومی در خراسان پیروی دین اسلام اند .یکی از بارزترین ویژگی های گروه های قومی غیر فارسی زبانان در خراسان تکلم به زبان مادری، علاقه به موسیقی بومی و پوشیدن پوشاک سنتی است.
باشگاه فوتبال ابومسلم خراسان یکی از باشگاه های فرهنگی ورزشی ایران و استان خراسان رضوی است. آخرین فعالیت رسمی این باشگاه، زیر نظر مؤسسه فرهنگی ورزشی مسلم خراسان رضوی و به پاییز سال ۱۳۹۲ بر می گردد. در حال حاضر، تیم فوتبال ابومسلم خراسان در لیگ دسته دوم فوتبال ایران قرار داشته و به دلیل عدم تمایل بخش خصوصی برای احیای مجدد آن و پرداخت بدهی های معوقه، در مسابقات هیچ لیگی حضور ندارد. هم اکنون امتیاز این باشگاه دست هیئت فوتبال خراسان رضوی است.
باشگاه فوتبال پدیده خراسان یک باشگاه فوتبال در شهر مشهد است. این باشگاه هم اکنون در لیگ برتر فوتبال ایران حضور دارد.
این باشگاه در سال ۱۳۹۲ با خرید امتیاز باشگاه فوتبال مس سرچشمه تأسیس و در مسابقات لیگ آزادگان شرکت کرد.
باشگاه پدیده با قهرمانی در گروه الف لیگ آزادگان فصل ۹۳–۱۳۹۲ به لیگ برتر ایران صعود کرد.
در خرداد ۱۳۹۳ به پاس حمایت و همراهی مردم خراسان با این تیم جهت راهیابی به لیگ برتر، نام این تیم از «پدیده مشهد» به «پدیده خراسان» تغییر کرد.
باشگاه والیبال میزان یک باشگاه والیبال ایرانی است که سال ۱۳۸۹ در مشهد، خراسان رضوی تاسیس شد و در سال ۱۳۹۴ منحل شد.
بّلوچ های خُراسان به گروهی از مردم بلوچ که در خراسان اند گفته می شود. این گروه از بلوچستان به خراسان مهاجرت کرده اند و عمدتاً در استان های خراسان جنوبی و خراسان رضوی در شهرستان های بیرجند، سبزوار، نیشابور، قوچان، سرخس و کاشمر و شهرهای دیگر خراسان ساکن شدند. بلوچ های ساکن استان گلستان در ایران نیز از مهاجران بلوچ از خراسان اند. فرهنگ و زبان بلوچ های خراسان همانند بلوچ های دیگر می باشد و تفاوت های جرئی دارد.
کدهای استان های خراسان شمالی، خراسان رضوی و خراسان جنوبی ۱٢ و ٢۶ و ۳۲ و ٣۶ و ۴۲ و ۵۲ و ۷۴ می باشد. در خودروهای عمومی، تاکسی ها و خودروهای دولتی حرف پلاک همیشه یکسان است. اما در خودروهای شخصی این حرف (ب) بستگی به شهری دارد که پلاک خودرو در آن ثبت شده است.
در خودروهای عمومی استان خراسان رضوی کدهای ۱٢ و ٣٢ واگذار شده و کد ۴٢ در حال واگذاری است.
در خودروهای عمومی استان خراسان شمالی کد ٢۶ در حال واگذاری است.
در خودروهای عمومی استان خراسان جنوبی کد ۵٢درحال واگذاری است.
ترک های خراسان بخشی از مردمان ترک زبان ساکن خراسان و نواحی همسایه از ترکمنستان تا فراتر از آمودریا هستند که به زبان ترکی خراسانی سخن می گویند و پیرو مذهب شیعهٔ دوازده امامی هستند. جمعیت این گروه در درون ایران و نواحی همسایه با استناد به دانشنامه ایرانیکا بیش از یک میلیون نفر است
ترک های خراسان شامل ترک های قوچانی، درگزی، بجنوردی، بغایری، شیروانی، بیات، سبزواری، جوینی جغتائی کلاتی و... است. دیرینگی سکونت آن ها در خراسان به چند سده می رسد و در کنار زبان مادری، به فارسی نیز سخن می گویند.
تُرکَمَن ها در خراسان به مردم ترکمن ساکن خراسان و غرب ترکمن صحرا گفته می شود. آن ها به زبان ترکمنی سخن می گویند و بیشتر آنان مسلمان و پیرو مذهب سنی حنفی هستند و در استان های خراسان رضوی و خراسان شمالی ساکن اند. پیشینه و فرهنگ آن ها با دیگر مردم ترکمن پیوند و شباهت دارد و این تقسیم بندی ترکمن های خراسان بر اساس منطقهٔ جغرافیایی است در مقابل ترکمن های جمهوری ترکمنستان و استان گلستان. در کوهستان های غربی بجنورد و در آن قسمت که طایفه های «گوکلان»، «تکه» و «نخورلی» مستقر هستند دهستان هایی در همسایگی ترکمن ها دیده می شود که مردمش در برخی دهکده ها از گروه های خراسانی هستند.
قانون تقسیم استان خراسان به سه استان پس از چند سال بررسی، در جلسهٔ علنی ۲۹ اردیبهشت ۱۳۸۳ در مجلس شورای اسلامی ایران تصویب شد و در تاریخ ۹ خرداد ۱۳۸۳ به تأیید شورای نگهبان رسید. در ژوئن و اوت ۲۰۰۳، همزمان با گفت وگوهای مقام داران محلی نیشابور در اعتراض به این طرح، آشوب های خیابانی نیز شدت گرفتکه در همهٔ مراکز شهرستان های استان خراسان جز مشهد جریان داشت.
تل شاه خراسان مربوط به سده های میانه دوران های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان شیراز، بخش کربال، دهستان خیرآباد، بعد از روستای گاوکان، بین زمینهای کشاورزی واقع شده و این اثر در تاریخ ۳۰ بهمن ۱۳۸۶ با شمارهٔ ثبت ۲۰۹۷۴ به عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
دانشگاه خراسان (پوهنتون خراسان)، دانشگاهی خصوصی در شهر جلال آباد (افغانستان) است.
دولت خودمختار خراسان یک دولت نظامی در محدوده کشور ایران بود.
تاریخ تاسیس این دولت به طور رسمی در ۲ آوریل، ۱۹۲۱میلادی است. با این حال این دولت چندماه بعد در تاریخ ۶ اکتبر ۱۹۲۱ سقوط کرد. این دولت منطقه ای در محدوده ای ۳۸۸،۳۳۲ کیلومتر مربع به پایتختی مشهد بود.
سفال کوره ای خراسان میانه برجسته ترین وشگفت آورترین سفال اوایل دوران اسلامی است، شگفت آوربه دلیل تنوع انواع الگوهای تزئینی وبرجسته به دلیل کنتراست درشیوه وکیفیت اجرا. سفال قرن۹و۱۰میلادی خراسان ازقطعات ساده وتقریباًخام با لعاب منقوش چندرنگ تا کاسه هاو بشقاب های بزرگ ظریف با خوشنویسی های سیاه رنگ برزمینهٔ سفید وگاهی خوشنویسی های سفیدیا سبز برزمینه ای سیاه(منگنز)که باکارخوشنویسان معاصرقابل رقابت است دسته بندی می شود. طرح های تزئینی این سفالهاعبارتنداز: آبستره _ فیگوراتیو _خوشنویسی باتصاویرورنگهای متنوع. ریچاردبولیت (مورخ)یک ترتیب تاریخی رابرای انواع سفال پیشنهادکردکه طی دهه های۱۹۳۰و۱۹۴۰به ترتیب درسه میدان قنات تپه، سبزپوشان وتپه مدرسه بودندکه سفال های هرکدام ازمیدان هابادیگری متفاوت بودند. سفالهای یافت شده باتزئینات فیگوراتیودرنیشابوردردهه های۱۹۴۰یکی ازبزرگترین رازهای سفال ایرانی دوران میانه است. تصاویرظروف فیگوراتیوشامل صورفلکی، تصاویرکهن ایرانی وعمدتاًتصاویرسلطنتی ساسانی است. استادانه ترین کارسفالگران مسلمان اوایل قرون وسطادرموردشکل ظروف، کیفیت لعاب وخوشنویسی های زیبا، بشقاب هاوکاسه های بزرگی هستندکه لعاب سفیدیا ارغوانی تیرهٔ مایل به مشکی دارندکه هم در نیشابور وهم در سمرقند تولیدمیشدندودراین مکان ها رنگ قرمز برای تزئین وبخشی ازدست نوشته به کارمیرفته است.
عرب های خراسان گروهی از عرب های مهاجر به منطقهٔ خراسان هستند. این گروه از نگاه تاریخی بیشتر در جنوب و مرکز استان های خراسان ساکن اند و به دو دسته تقسیم می شوند:
عرب های شمالی
این افراد بازماندگان اعقاب و اجداد خود می باشند که در قرون اولیهٔ اسلامی به ایران آمده اند. تکلم به زبان عربی، معرف قومیت آنان است. گروهی از عرب های خراسان معاودان عراقی (پیش از صدام و یا پس از اشغال عراق) می باشند.
عرب های جنوبی
قیام افسران خراسان به قیام نظامیان متمایل به حزب توده در خراسان در مردادماه سال ۱۳۲۴ علیه حکومت وقت گفته می شود. این قیام در شب ۲۴ مرداد آغاز شد و در ۲۹ مرداد به شکست انجامید.
گروه خراسان یک گروه تروریستی مرتبط با القاعده و مستقر در سوریه است گروه خراسان، با نامی که ظاهراً نهادهای اطلاعاتی آمریکا بر این گروه گذاشته اند، متشکل از حدود ۵۰ شبه نظامی زبده القاعده از کشورهای افغانستان، پاکستان، شمال آفریقا و چچن است.



در صورتی که معنی کلمه بالا (استخراج شده از دانشنامه ویکی پدیا)، نادرست یا مخالف قوانین جمهوری اسلامی ایران است، لطفا گزارش دهید تا بررسی و حذف گردد => [گزارش]
عکس و تصویر خراسان
کلمه : خراسان
اشتباه تایپی : ovhshk
آوا : xorAsAn
نقش : اسم خاص مکان
عکس خراسان : در گوگل

پیشنهاد شما در مورد معنی خراسان


آخرین پیشنهادات
افزونه دیکشنری و مترجم کروم
فروشگاه کمپو
نرم افزاری مریم
تبلیغات در دیکشنری آبادیس
دیکشنری آبادیس