انتخاب دیکشنری مترجم لغت نامه
جستجو در دیکشنری
دیکشنری مترجم تغییر دیکشنری یا مترجم
برای انتخاب دیکشنری یا لغتنامه، اینجا را کلیک کنید.
انگلیسی به فارسی انگلیسی به انگلیسی کلمات اختصاری فارسی به انگلیسی فارسی به عربی عربی به فارسی جدول کلمات لغت نامه دهخدا فرهنگ فارسی فرهنگ فارسی معین فرهنگ فارسی عمید اسم پسرانه و دخترانه دانشنامه عمومی دانشنامه اسلامی کامپیوتر برق و الکترونیک عمران و معماری حقوق سینما صنعت علوم دامی حسابداری ریاضیات آمار خودرو صنایع غذایی نساجی پلیمر معدن شیمی نفت مهندسی گاز خاک شناسی زمین شناسی آب و خاک بهداشت دندانپزشکی روانپزشکی فوتبال کاراته یوگا کوه نوردی

97 1042 100 1

تالش

/tAleS/

معنی تالش در لغت نامه دهخدا

تالش. [ ل ِ / ل َ ] (اِخ ) قومی باشند از مردم گیلان.(فرهنگ جهانگیری ) (برهان ) (از آنندراج ) (از انجمن آرا) (از فرهنگ رشیدی ) (از فرهنگ نظام ). گویند از اولاد«تالش » پسر یافث بن نوح بوده و آنان را تیالشان میخوانده اند. ایرانیها برسم قدیم خودشان که الفاظ فارسی را با حروف عربی مینوشتند تالش را طالش هم مینویسند.(فرهنگ نظام ). طایفه ای در گیلان و آذربایجان که یک قسم از فارسی دری تکلم میکنند و گویا زبان اهالی آذربایجان قبل از غلبه ٔ ترک همین زبان بوده چنانکه در هرزند بهمین زبان تکلم می نمایند. (ناظم الاطباء). محمّدمعین در حاشیه ٔ برهان قاطع آرد: «تالش بقول بعضی مبدل و محرف «کادوس » است و آن قومی بود که در زمان باستان بس انبوه بودند و در کوهستان شمالی ایران نشیمن داشتند و چون بارها بگردنکشی برخاستند و با پادشاهان هخامنشی از در نافرمانی درآمدند از اینجا نام ایشان در تاریخها آمده و امروز مترجمان «کادوش » را که تلفظ صحیح آنست «کادوسی » نویسند. جایگاهی که برای کادوشان در تاریخها یاد کرده اند امروز منطبق با جایگاه تالشان میباشد. رجوع به مقالات کسروی ج 1 ص 180 و نامهای شهرها و دیها تألیف وی دفتر یکم شود. (برهان ج 1 ص 462 حاشیه ٔ 5). رجوع به طالش و تالشان و تالوش شود.

تالش. [ ل ِ / ل َ ] (اِخ ) در قاموس ناحیه ای از اعمال گیلان. (فرهنگ رشیدی ). و نام ولایت ایشان [ مردم تالش ]. (آنندراج ) (انجمن آرا). بلوکی است از گیلان ایران. (فرهنگ نظام ). روستایی است از اعمال جیلان (گیلان ). (منتهی الارب ). رجوع به نزهةالقلوب حمداﷲ مستوفی چ گای لیسترانج ص 180 و مرآت البلدان ج 1 ص 337 و طالش و طوالش و تالشان شود.

تالش. [ ل ِ ] (اِخ ) (کوه...) رجوع به طالش شود.

تالش. [ ل ِ ] (اِخ ) (رود...) رجوع به طالش شود.

تالش. [ ل ِ ] (اِخ ) (امیر...) پسر امیرحسن جلایر (امیر حسن چوپانی ) و نوه ٔ امیر چوپان است. در سال 725 هَ. ق. ابوسعید، حکومت فارس و کرمان و عراق را به وی سپرد. امیر تالش در هرجا جماعتی از گردنکشان و راهزنان را بکشت و رعبی عظیم از وی در دل مردم جای گرفت و سپس حکومت را بملک شرف الدین شاه محمود اینجو داد که به حمایت و نیابت او حکومت کند و چون امیرچوپان گرفتار شد پسر بزرگ او امیرحسن با پسرش امیر تالش بخوارزم گریخته در عداد امرای پادشاه ازبک درآمدند و امیر تالش در آنجا در حدود سال 727 هَ. ق. (1327 م.) درگذشت . رجوع به تاریخ عصر حافظ ص 4، 6، 18، 30 و 31 و از سعدی تا جامی ادوارد برون ترجمه ٔ علی اصغر حکمت ص 189 و فارسنامه ٔ ناصری در حوادث 725 هَ. ق. شود.

معنی تالش به فارسی

تالش
یکی از شهرستانهایاستان یکم ( گیلان ) که از طرف شمال محدود است به آستارا (جمهوری آذربایجان)">آستارا از جنوب به ماسوله از مشرق به بحر خزر از مغرب بخط الراس سلسله جبال البرز. مساحت شهرستان قریب ۴٠٠٠ کیلومتر مربع و آب و هوایش مرطوب و معتدل است . مرکز آن (( هشت بر )) است وجمعیت همه شهرستان قریب ۷۸٠٠٠ تن است.
در قاموس ناحیه از اعمال گیلان و نام ولایت ایشان ٠
[ گویش مازنی ] /taalesh enbaar/ آب انباری که در تالش محله ی بهشهر قرار داشت و متعلق به تالشیان بود
امیر تالش پسر امیر حسن و نوه امیر چوپان ٠
[ گویش مازنی ] /taalesh Kheyl/ از توابع لنگای عباس آباد
[ گویش مازنی ] /taalesh saraa/ از توابع رامسر
طالش محله دهی است که با ده سرهند دیوشل را تشکیل دهند و بر سر راه لنگرود به لاهیجان قرار دارد کوهستانی و مرطوب است ٠
[ گویش مازنی ] /taalesh mahle/ از توابع گیل خواران قائم شهر & از توابع زوار تنکابن

تالش در دانشنامه اسلامی

تالش
تالِش، سرزمینی در جنوب غربی دریای خزر و نیز رشته کوه و قومی به همین نام، همچنین نام شهرستانی در استان گیلان می باشد.
سرزمین تالش با وسعتی حدود ۸۴۰، ۸ کم ۲ در امتداد کرانه های جنوب باختری دریای مازندران، از شمال تالاب انزلی تا مصب رودخانۀ کورا، در جمهوری آذربایجان کشیده شده است. این سرزمین از خاور به دریای مازندران و از باختر به رشته کوه های تالش محدود است و اقلیمی همانند گیلان دارد. بخش شمالی این سرزمین نخست در ۱۲۲۸ق/۱۸۱۳م پس از پایان نخستین جنگ ایران و روسیه برپایۀ عهدنامۀ گلستان از ایران جدا، و ضمیمۀ خاک روسیۀ تزاری شد؛ اما به سبب ناخرسندی مردم محلی از روس ها و بیرون رانده شدن نیروهای روسیه توسط مردم آنجا، دوباره به خاک ایران پیوست. با سرنگونی حکومت تزاری روسیه در ۱۹۱۷م، تالش شمالی در قلمرو جمهوری نوبنیان مغان قرار گرفت، اما پس از چندی اراضی این جمهوری نوپا به تصرف حکومت مساواتی ها در آمد و این بخش از تالش بر قلمرو آنان افزوده شد و سرانجام با چیرگی بلشویک ها بر قفقاز و سرنگونی حکومت مساواتی ها و با تشکیل اتحاد جماهیر شوروی بخش شمالی تالش در اراضی جمهوری آذربایجان شوروی قرار گرفت و در ۱۳۷۰ش/۱۹۹۱م پس از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی و استقلال جمهوری آذربایجان این بخش از تالش همچنان در قلمرو این کشور باقی ماند.بخش جنوبی این سرزمین که در ایران قرار دارد، از لحاظ تقسیمات کشوری جزئی از استان گیلان به شمار می رود و مشتمل بر ۴ شهرستان به نام های تالش، رضوان شهر، ماسال و آستارا ست. اما بخش شمالی آن که در اراضی جمهوری آذربایجان واقع است، از ۶ واحد اداری به نام های لنکران، جلیل آباد، ماساللی، آستارا، لریک و یاردیملی تشکیل شده است.
آب و هوای تالش
سرزمین تالش باریکه ای جنگلی و مرطوب است که از لحاظ ناهمواری ها به دو ناحیۀ کاملاً متمایز جلگه ای در شرق و کوهستانی در غرب تقسیم می شود. پهنای ناحیۀ جلگه ای آن به تفاوت از ۱ تا۵۰ کم است. بخش کوهستانی تالش به سبب همجواری با دریای مازندران پوشیده از جنگل و مراتع نسبتاً وسیع است. آب و هوای تالش در ناحیۀ جلگه ای معتدل و مرطوب، و در ناحیۀ کوهستانی مرطوب و سرد است و بارندگی سالانۀ آن میان ۳۰۰، ۱-۸۰۰، ۱ میلی متر است.
رشته کوه ها و رودها
رشته کوه های تالش به درازای ۲۷۰ کم در جهت شمال غربی به جنوب شرقی امتداد دارد. این رشته کوه از جنوب شهرستان مغان شروع می شود و رو به سوی جنوب خاوری تا درۀ آستارا به صورت کوه های مرزی میان ایران و جمهوری آذربایجان ادامه می یابد و از گردنۀ حیران منحرف شده، تا باختر هشتپر تقریباً به صورت مستقیم کشیده می شود. سپس از باختر هشتپر دوباره به سوی جنوب خاوری امتداد دارد و در جنوب شهرستان رشت به درۀ سفید رود می رسد. این کوهستان از کوه های بسیاری تشکیل یافته است که مهم ترین آن ها عبارت اند از آق داغ (۳۲۲، ۳ متر)، سبله خونی (۱۱۰، ۳ متر)، میریش یوردی (۹۴۸، ۲ متر) و خیل گاه (۸۶۰، ۲ متر) رودهای چندی از بلندی های کوه های تالش سرچشمه می گیرند که بیش تر از آب برف تغذیه می شوند و به دریای مازندران می ریزند. از مهم ترین این رودخانه ها در ناحیۀ جنوبی تالش، شاندرمن، شفارود، لمیر، کرگان رود، لندویل و آستارا را می توان نام برد. در ناحیۀ شمالی نیز رودخانه های ویلشن، لنکران و تنگ رود جریان دارد.
منابع اقتصادی
...
قوم تالش در جنوب غربی دریای خزر، منطقه ای میان شهرستان رودبار گیلان و شهرستان سالیان در جمهوری آذربایجان ساکن اند.
در اسناد و منابع پیش از اسلام کلمۀ تالش دیده نشده است. برخی از پژوهشگران، تالش را با قوم «کادوس» که از آن بارها در منابع یونان و روم باستان یاد شده است، یکی می دانند. در منابع سده های نخست هجری از این قوم با نام «طیلسان» یاد کرده اند. یاقوت ذیل مادۀ طیلسان، به نقل از اصمعی می گوید که طیلسان با تالشان یکی است. واژۀ طیلسان ظاهراً از اواسط سدۀ ۷ق متروک، و به جای آن کلمۀ «تالش» تدریجاً وارد منابع تاریخی و جغرافیایی ایران شد.
پیشینه تاریخی
از کادوسان در زمرۀ اقوام ساکن در نجد ایران، پیش از ورود آریایی ها به این سرزمین یاد کرده اند. به گفتۀ دیاکونف کادوسیان قبیله ای مهم و مستقل بودند که در کوه های جنوبی رود ارس زندگی می کردند. با توجه به برخی روایات، ظاهراً این قبیله در اتحادیه ای که به تشکیل دولت ماد انجامید، عضویت داشته اند که در اواخر دورۀ مادی از مادها جدا شده اند. کادوسیان در سدۀ ۶ق م به اطاعت از کورش درآمدند. به روایتی دیگر قوم سلحشور و کوه نشین کادوس نه تنها در زمان مادها در استقلال به سر می برد، بلکه تبعیت هخامنشیان را نیز نپذیرفت. کادوسیان تا زمان سلطنت شاپور اول (۲۴۰م) از استقلال کامل برخوردار بودند. در اوایل اسلام سرزمین تالشان (طیلسان) هم زمان با دیار دیلم و بَبَر، یک بار به وسیلۀ براء بن عازب و بار دیگر به وسیلۀ ولید بن عُقبة بن اَبی مُعَیط گشوده شد. از سکوت منابع تاریخی دربارۀ قوم تالش تا دورۀ ایلخانان مغول می توان دریافت که این قوم در رویدادهای مهم آن دوران حضور چندانی نداشته است. در دورۀ مغول، تالشان به لحاظ حفظ اقتدار سنتی خود یاغی به شمار می آمدند و گویا به امر اولجایتو (۶۸۰ – ۷۱۶ق) سرکوب و تاراج شدند. پس از مرگ تیمور (۸۰۷ق/۱۴۰۴م) و بروز آثار ضعف در دولت گورکانی، تالشان بر جانشینان وی یاغی شده اند. با این همه، گویا تیموریان با قوم تالش رابطه ای همراه با مدارا داشته اند؛ چنان که به نوشتۀ حافظ ابرو بزرگان تالش در ۸۲۴ق/۱۴۲۱م به ملاقات شاهرخ تیموری در قره باغ رفته اند. تالشان تا اواخر دورۀ تیموری نزدیک ترین روابط را با خانقاه شیخ صفی داشته اند. تاریخ عالم آرای امینی گواهی می دهد که پشتیبانان اصلی شیخ صفی (د ۷۳۵ق/۱۳۳۵م) دو گروه بودند: یکی امرای ولایات تالش و دیگر اکابر آسیای صغیر. همین دو گروه بودند که از فرزند او، شیخ صدرالدین به صورت گسترده حمایت کردند. در لشکرکشی شیخ حیدر به داغستان، بخش مهمی از لشکریان وی را تالشان تشکیل می دادند. پس از مرگ شیخ حیدر سرپرستی فرزند وی، اسماعیل، برعهدۀ تالشان بود و گروه اندکی از صوفیان از جمله دده بیگ و خادم بیگ تالش در آن امر نقش اصلی داشتند. در زمان افشاریان، قوم تالش در آغاز از آن دولت تبعیت می کرد و ۵۰۰ تن از فرزندان اعیان تالش داوطلبانه مأمور خدمت در اردوی نادر بودند، اما فشارهای مالیاتی و سیاسی بر تالشان در ۱۱۵۷ق/۱۷۴۴م آن ها را به قیام گسترده ای برای براندازی نادرشاه برمی انگیزاند. در دورۀ زندیان و اوایل قاجاریان، قوم تالش در ۳ حاکم نشین لنکران و گسکر و فومن تمرکز یافته بودند. در جنگ های روسیه با ایران و پس از عقد قرارداد ترکمان چای (۲۱ فوریۀ ۱۸۲۸) نیمۀ شمالی سرزمین قومی تالش به مرکزیت لنکران تا رودخانۀ آستارا به تصرف روسیه درآمد و نیمۀ جنوبی آن به صورت دو حاکم نشین با نام های خمسۀ توالش و فومنات همچنان در قلمرو حکومت ایران باقی ماند. ولایت تالش نشین فومنات از آغاز سدۀ ۲۰م تالشستان نیز خوانده شده است.
سرزمین قوم تالش
منطقۀ قومی تالش از حدود شهرستان رودبار گیلان آغاز می شود و سراسر آبریز شرقی البرز شمالی، جبال تالش و جلگه های ساحلی آن از کپورچال بندر انزلی تا مغان شرقی و شهرستان سالیان، در خاک جمهوری آذربایجان را دربر می گیرد. مارسل بازن با ترسیم نقشه هایی، حدود این منطقه را مشخص کرده است. این منطقه به ۳ حوزه تقسیم می شود:۱. حوزۀ شمالی شهرستان های آستارا، لنکران، لریک، ماساللی، بیله سوار، یاردیملی و جلیل آباد، منطبق است با دیاری که زمانی گشتاسفی خوانده می شد ۲. حوزۀ میانی شامل شهرستان های آستارا، تالش، رضوان شهر و ماسال؛۳. حوزۀ جنوبی شامل شهرستان های فومن و شفت است که حدود آن از شاندرمن تا چنار رودخان است. بخش هایی از منطقۀ قومی تالش نیز در محدودۀ شهرستان های نمین، رودبار، انزلی و صومعه سرا قرار گرفته است. در گذشته، نقاط مسکونی تالشان بیش از موقعیت کنونی آن به سوی شمال پیش رفته بود و با نقاط تات نشین جنوب قفقاز تماس می یافت.
جمعیت قوم تالش
...

تالش در دانشنامه ویکی پدیا

تالش
تالش (به تالشی: تولش / Tolış) نام کلی بر مناطقی است که وطن اصلی تالشان بوده و شامل سرزمین هایی است که تالشان بیشینه جمعیت را تشکیل می دهند و از لحاظ تاریخی و اجتماعی جزو سرزمین آنان باشد. تالش مشتمل بر منطقه ای در ایران (استان های گیلان و اردبیل) و جمهوری آذربایجان (تالش گشتاسبی) است.
شهرستان طوالش به مرکزیت شهر هشتپر مرکز تالش جنوبی
شهرستان آستارا
شهرستان رضوانشهر
شهرستان ماسال
بخش عنبران نمین
بخش هایی از شهرستان شفت
بخش هایی از شهرستان فومن
بخش هایی از شهرستانرودبار
بخش هایی از شهرستانخلخال
بخش هایی از نمین
تعداد کثیری از تالش ها در شهرهای رشت و تهران زندگی می کنند
جمهوری آذربایجان
همچنین تالش نام قومی ایرانی تبار است که سکونتگاه اصلی آن ها در البرز غربی از جنوب شرقی جمهوری آذربایجان آغاز شده و تا شمال غربی استان گیلان و استان اردبیل در ایران ادامه دارد. منطقه شمالی تالش را ولایت گشتاسفی(تالش گشتاسبی) نامیده می شد که امروزه در جمهوری آذربایجان قرار دارد.
تالشان معتقدند که تعداد تالش تبارها بیش از ۲ میلیون نفر می باشد.
تالش منطقه ای در شمال ایران (استانهای گیلان و اردبیل) و جنوب آذربایجان و سکونتگاه قوم تالش است.
تالش منطقه ای در مناطق مرزی ایران و جمهوری آذربایجان
شهرستان تالش از شهرستان های استان گیلان به مرکزیت هشتپر
تالش، آق سو در جمهوری آذربایجان
تالش، حاجی قبول در جمهوری آذربایجان
تالش، اسماعیل لی در جمهوری آذربایجان
تالش، قوبا در جمهوری آذربایجان
تالش، شمکور در جمهوری آذربایجان
تالش، مارتاکرت در جمهوری آذربایجان
تالش گشتاسبی منطقه ای در جمهوری آذربایجان
کوه های تالش
علاوه بر این تالش می تواند به موارد زیر اشاره کند:
مختصات: ۳۷°۴۸′۲۰″شمالی ۴۸°۵۴′۱۳″شرقی / ۳۷٫۸۰۵۵۱۰۸°شمالی ۴۸٫۹۰۳۵۰۷۱°شرقی / 37.8055108; 48.9035071
تالش گشتاسبی
بخش جنوبی سرزمین تالِش در استان گیلان و اردبیل در شمال ایران واقع است. این منطقه از سمت شمال به جمهوری آذربایجان، از سمت جنوب و جنوب شرق به شهرستان فومن، از سمت شرق به دریای خزر و از سمت غرب به استان اردبیل محدود شده است. تالش از چهار شهرستان آستارا، طوالش، رضوانشهر و ماسال و قسمت هایی از شهرستان های شفت، فومن و صومعه سرا در گیلان و شهر عنبران در اردبیل تشکیل شده است.
منطقهٔ تالش از جنگل و شالیزار پوشیده شده و خانه باغ ها به صورت پراکنده در آن گسترده شده اند. این منطقه به دو قسمت کوهستانی در سمت غرب و جلگه ای در سمت شرق تقسیم شده که منطقهٔ کوهستانی، کوه های تالش و منطهٔ جلگه ای نیز کناره های دریای خزر را شامل می شود.
زمین های کشاورزی و جلگه ای سواحل دریای خزر در منطقهٔ تالش از طریق رودهای پرآبی که منبعشان دامنه های رشته کوه های تالش است، آبیاری می شوند. چشمه های آب معدنی نظیر آق ائولر، قره گول، علی داشی و ملاهادی چای پس از سیراب کردن زمین های منطقه به دریای خزر می ریزند.
تالش، آق سو (به لاتین: Talış) یک منطقهٔ مسکونی در جمهوری آذربایجان است که در شهرستان آق سو واقع شده است.
فهرست شهرهای جمهوری آذربایجان
تالش (به ترکی آذربایجانی: Talış) منطقهٔ ای مسکونی در جمهوری آذربایجان است که در شهرستان اسماعیل لی واقع شده است. تالش ۲۶۳ نفر جمعیت دارد.
فهرست شهرهای جمهوری آذربایجان
تالش (به لاتین: Talış) یک منطقهٔ مسکونی در جمهوری آذربایجان است که در شهرستان حاجی قبول واقع شده است. تالش ۱٬۶۳۶ نفر جمعیت دارد.
فهرست شهرهای جمهوری آذربایجان
تالش، شمکور (به لاتین: Talış) یک منطقهٔ مسکونی در جمهوری آذربایجان است که در شهرستان شمکور واقع شده است. تالش ۶۰۳ نفر جمعیت دارد.
فهرست شهرهای جمهوری آذربایجان
تالش شمالی یا تالش گُشتاسبی بخش شمالی تالش و یک منطقه تالش نشین است که امروزه در جنوب شرقی جمهوری آذربایجان قرار دارد و از رایون های آستارا، لریک، لنکران، ماساللی و یاردیملی تشکیل شده است.
تالش
استان مغان
لزگیستان
قره باغ
در منابع اسلامی این منطقه را گشتاسفی می نامیدند. حمدالله مستوفی در نزهةالقلوب (تألیف در ۷۴۰ق/۱۳۳۹م) زبان زنجان و مراغه و گشتاسفی را پهلوی ذکر می کند و می گوید «زبانشان پهلوی به جیلانی بازبسته است» که منظور همان گویش های گوناگون زبان های تاتی تبار است.
بیشتر مردم تالش شیعه هستند ولی بسیاری از اهالی تالش شمالی بر مذهب تسنن اند گویا تمایل به تشیع در میان اهالی تالش شمالی از اوایل دوره صفوی آغاز شد. تأثیرات باورهای زرتشتی نیز هنوز در مذهب آن ها مشهود است.
منابع قدیمی مانند نزهةالقلوب صص ۹۲–۹۳ و تاریخ گزیده ص ۱۸۰ در مورد گشتاسفی نوشته اند: از کنار آب دریا ولایت گشتاسفی است که گشتاسف بن لهراسب آن را ساخت و نهری بزرگ از آب کر و ارس بریده است و از آن جوی ها برداشته و بر آن دیهای فراوان ساخته. حاصلش غله، برنج، اندک پنبه و میوه بود مردمش سفید چهره اند و بر مذهب امام شافعی. زبانشان پهلوی بجیلانی باز بسته است. حقوق دیوانیش بر امان سابق پیش از ظهور دولت مغول کمابیش صد تومان این زمان بوده است و اکنون صد و هجده هزار و پانصد دینار است و در وجه اقطاعات عساکر که آن را ساکن اند متفرق باشد.
تالش، مارتاکرت (ارمنی: Թալիշ به لاتین: Talış) یک منطقهٔ مسکونی در جمهوری قره باغ است که در منطقه مارتاکرت واقع شده است. تالش ۰ نفر جمعیت دارد.
در طی درگیری های ۲۰۱۶ جمهوری آذربایجان و ارمنستان این روستا خسارتهای بسیار دید
تالش نوری (به لاتین: Talışnuru) یک منطقهٔ مسکونی در جمهوری آذربایجان است که در شهرستان شماخی واقع شده است. تالش نوری ۳۱۵ نفر جمعیت دارد.
فهرست شهرهای جمهوری آذربایجان
باشگاه فوتبال چوکا تالش یک باشگاه فوتبال ایرانی در شهر تالش می باشد که در لیگ دسته سوم فوتبال ایران بازی می کند
این باشگاه در سال ۱۳۷۰ با نام چوکا گیلان در شهر انزلی تأسیس شده و در سال ۱۳۷۷ به شهر چوکا منتقل و نام آن به چوکای تالش تغییر نام پیدا کرده است.
باشگاه فوتبال چوکای تالش یک باشگاه فوتبال ایرانی در شهر تالش می باشد که در لیگ دسته دوم فوتبال ایران بازی می کند
این باشگاه در سال ۱۳۷۰ با نام چوکای انزلی در شهر انزلی با مالکیت مجتمع صنایع چوب و کاغذ ایران (چوکا) که در سال ۱۳۵۲ با مشارکت سازمان گسترش و نوسازی صنایع ایران (۶۰٪ سهام) و وزارت کشاورزی و عمران روستایی (۴۰٪ سهام) در کیلومتر سی و چهار جاده بندر انزلی به تالش واقع درشهرستان رضوانشهر شروع بکار کرد. در سال ۱۳۷۷ با تلاش های فراوان مردم و نماینده وقت تالش به شهر تالش منتقل و نام آن به چوکای تالش تغییر و از آن زمان به بعد هم بازی های آن در ورزشگاه پوریای ولی تالش (قلعه عقاب ها) برگزار می شود.
بخش مرکزی شهرستان تالش یکی از بخش های شهرستان تالش در استان گیلان در شمال ایران است.
خانات تالش که با نام خانات لنکران نیز شناخته می شود، خان نشینی در منطقه کنونی جنوب شرقی جمهوری آذربایجان و نواحی شمالی استان گیلان در ایران امروزی بود که از دوران امپراتوری صفوی تا ۱۸۲۸ بر تالش حکم می راند که قسمت بزرگی از آن در نتیجه جنگ های ایران و روسیه برپایه پیمان ترکمنچای از ایران جدا شد. اولین خان این منطقه میرجمال الدین خان از یاران نادرشاه و آخرین آن ها میرحسن خان بود.پایتخت این خان نشین، شهر لنکران و مردم این خانات را تالش ها و اذربایجانی ها تشکیل می دادند.
نخستین حکمران تالش میرجمال الدین بیگ، از سادات لنکران بود که نسب خود را به زید بن علی می رساند. پدر میرزابیگ، میرعباس خان، از سادات ضیابری بود که در عصر شاه عباس دوم صفوی به الوف لنکران مهاجرت کرده و به فرمان شاه، خلیفه صوفیان آن منطقه شده بود. میرجمال الدین در جنگ داغستان (۱۱۵۳–۱۱۵۴) همراه نادرشاه بود. نادر او را به سبب تیره بودن چهره اش قراخان لقب داده بود. نادر پس از سرکوب مردم تالش که به علت به علت فشارهای مالیاتی قیام کرده بودند، میر جمال الدین تالش را به حکومت آن منطقه گماشت. بعدها قره بیگ خان ضمن اطاعت از جانشینان نادر و حتی کریم خان زند، توانست بر مدعیان محلی فائق آید و حکومت خود را در آن ناحیه تثبیت کند. میر جمال الدین خان پس از قتل نادرشاه و در هنگامه جنگ های مدعیان سلطنت ایران، بر قلمرو خود افزود و بخش بزرگی از سرزمین تالش را تصرف کرد. جانشینان کریم خان زند نتوانستند حضور خود را در تالش حفظ کنند و این سرزمین در دوره آنان با تاخت و تاز مدعیان غیرتالش مواجه بود که بر سر کسب قدرت با یکدیگر در ستیز بودند. قراخان برای مقابله با این مدعیان به روسیه تزاری متوسل شد.
پس از درگذشت قراخان در ۱۲۰۱، فرزند بزرگش، میرمصطفی خان، حاکم تالش شد. نخستین سال های حکومت میرمصطفی خان مصادف با به قدرت رسیدن آقامحمدخان قاجار بود. میرمصطفی خان که یارای مقابله با آقامحمدخان را نداشت، کوشید تا حمایت حاکمان قفقاز را جلب کند. به این منظور، هیئتی را نزد اراکلی، پادشاه گرجستان فرستاد و در جلسه ای که هیئتی نیز از سوی محمدخان، حاکم ایروان در آن حضور داشت، سه طرف توافق کردند که ضمن جلب حمایت روسیه، در مقابل آقامحمدخان قاجار متحد شوند.میرمصطفی خان یکپارچگی و استقلال تالش را در سر می پروراند و استراتژی خود را به گونه ای انتخاب کرده بود که به این هدف برسد. برای این منظور هرگونه اتحاد استراتژیک سیاسی و نظامی با محورهای قدرت آن زمان را در برنامه خود داشت. زمانی که حکومت مرکزی قاجار قصد تصرف تالش را داشت میرمصطفی خان از نیروهای روسیه برای مقابله با این حملات کمک می گرفت و زمانی هم که نیروهای روسیه به سمت سرزمین تالش حمله می کردند، با نیروهای حکومت متحد می شد؛ ولی هدف اصلی او محکم کردن پایه های سیاسی تالش برای استقلال بود. آقامحمدخان که در صدد سرکوب قیام های اقوام در گوشه و کنار کشور بود، با ارسال نامه هایی به خانات نواحی مختلف قفقاز و تالش از آن ها خواست که از حکومت مرکزی تبعیت کنند. میرمصطفی خان به پشت گرمی روسیه پاسخ منفی به نامه آقامحمدخان داد و در ۱۲۰۹ به هنگامی که آقامحمدخان قصد تصرف گرجستان را داشت، ضد نیروهای قاجار وارد عمل شد. آقامحمدخان نیز نیروهایی را به تالش گسیل داشت و لنکران مرکز حکومت میرمصطفی خان را به تصرف درآورد. میرمصطفی خان به کوه های اطراف روانه شد و پس از آنکه نیروهای آقامحمدخان، لنکران را ترک کردند، به آنجا بازگشت و کوشید تا بیش از پیش قدرت و نیروهای خود را تقویت کند.
میرمصطفی در ۱۲۱۲ پس از آگاهی از خبر قتل آقامحمدخان، همراه آقاعلی شفتی، حاکم موروثی شفت، به نیروهای مستقر در گیلان حمله برد و رشت را تصرف کرد، اما اقامت او در رشت دیری نپایید و پیش از رسیدن سپاهیان فتحعلی شاه به گیلان، به تالش بازگشت.
دهستان کوهستانی تالش نام دهستانی در بخش مرکزی شهرستان طوالش، استان گیلان در ایران است. براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۸۵، جمعیت آن ۶۴۷۹ نفر (۱۵۱۲ خانوار) بوده است.
امیر ساروخان مهرانی معروف به ساروخان تالش حاکم موروثی ولایت آستارا، دیپلمات و از فرماندهان نظامی دوران سلطنت شاه عباس بزرگ، شاه صفی و شاه عباس دوم است. او یکی از ۹۲ تن امرای بزرگ شاه عباس بزرگ است. در آغاز سلطنت شاه صفی در طغیان غریب شاه در رشت و لاهیجان، مأمور سرکوبی شورشیان گردید. در حمله سلطان مراد چهارم به بغداد، جزو سرکردگان شاه صفی بود و در پایان جنگ به نمایندگی ایران، به روم رفت و معاهده صلح را با مصطفی پاشا وزیر اعظم و نماینده دولت عثمانی امضا و مبادله کرد.
تاریخ گیلان در دوره صفویه
شورش غریب شاه گیلانی
عهدنامه زهاب
قیام حمزه خان تالشی
ساروخان مهرانی فرزند حمزه خان و نواده بایندرخان است. مهرانی ها از سده های میانه، حکومت موروثی آستارا را در اختیار داشتند. پس از شورش ناموفق امیر قبادخان حاکم آستارا علیه شاه طهماسب یکم در سال ۹۴۶ قمری حکومت آستارا به بایندرخان اعطاء شد. بایندرخان سال های طولانی بر آستارا حکومت نمود. وی همواره به دولت صفوی وفادار بود و نقش مهمی در فرونشاندن شورش خان احمد خان در سال ۹۷۵ قمری داشت. سرانجام فرزندش حمزه خان، وی را از حکومت برکنار کرده و خود اختیار امور را به دست گرفت.
امیر حمزه خان تالش، مدتی بود که دم از عصیان می زد. وی در سال ۱۰۰۰ قمری قیام کرده و در قلعه شیندان پناه گرفت. ذوالفقارخان قره مانلو حاکم اردبیل با همراهی لشکر آذربایجان به مدت ۹ ماه قلعه شیندان را محاصره کرد اما موفق به تسخیر آن نشد. سرانجام حمزه خان نامه ای به شاه نوشته و به شرح خصومت دیرینهٔ فرهاد خان قره مانلو و ذوالفقارخان قره مانلو فرزندان حسام بیگ قره مانلو با دودمان خود پرداخت. بر همین اساس، تسلیم قلعه را به اعزام حسین خان شاملو از سوی شاه و تضمین سلامت جانی خود و خانواده اش مشروط کرد. او در صفر ۱۰۰۱ قلعه شیندان را به حسین خان شاملو تسلیم کرده و با کشتی از آستارا عازم ولایت شیروان شد. دو پسر بزرگِ حمزه خان در قزوین و به دستور شاه به قتل رسید. چهار پسر دیگر او که خردسال بودند، اجازه یافتند که با پدرشان به شیروان بروند. هنگامی که حمزه خان به شیروان رسید، مورد استقبال احمد پاشا بیگلربیگی شیروان قرار گرفت. احمد پاشا در پایتخت خود شماخی، محلی را برای اقامت حمزه خان تدارک دید. پس از چندی، حمزه خان توسط دو نفر از همراهان سابق خود به قتل رسید.
پس از کشته شدن حمزه خان، همسر وی عجز و فقر خود را به زینب بیگم همسر شاه عباس رسانیده و وی از شاه خواست که متعلقان امیر حمزه خان مرخص شوند و به وطن خود بازگردند که مورد موافقت شاه قرار گرفت. پس از دوسال، شاه عباس بر سر شفقت آمده، عَلَم، نقاره و خلعت برای بایندرخان دوم فرزند ارشد حمزه خان ارسال نمود. سپس حکومتِ ایالت آستارا و توابع آن را اعطاء کرده و دختر حسین خان شاملو را به عقد او درآورد. بایندرخان دوم به مدت ۱۸ سال حکومت نموده و درگذشت. پس از درگذشت او، شاه عباس حکومت موروثی را به برادرش ساروخان اعطاء کرده و دختر دیگر حسین خان شاملو را به عقد ساروخان درآورد.
مختصات: ۳۷°۴۸′۰۳″شمالی ۴۸°۵۴′۱۳″شرقی / ۳۷٫۸۰۰۸°شمالی ۴۸٫۹۰۳۷°شرقی / 37.8008; 48.9037
وسعت شهرستان: ۱۴۲۷ کیلومتر مربع
تراکم نسبی (نفر): ۵۰۱
درصد شهرنشین: ۶۴٫۲٪
منطقه قومی تالش که یکی از نواحی ایرانی محل سکونت مردم تالش است با مساحتی حدود ۲۳۷۳ کیلومتر مربع که در شمال غرب گیلان قرار دارد، یک چهارم خاک استان را تشکیل می دهد. این شهرستان که نام خود را از قوم تالش گرفته و به استناد منابع و شواهد بسیار، بازمانده اقوام کادوس باستان و از همسایگان دیرین قوم گیل می باشد، از غرب به استان اردبیل، از شمال به آستارا و از جنوب به رودبار و از شرق به دریای خزر و رضوانشهر محدود شده و شامل شهرستان های تالش، آستارا، ماسال، رضوانشهر، همچنین بخش هایی از مردم شهرستان خلخال و شهرستان نمین تالش زبان می باشد. تالش از سه جهت به کوه های تالش که ادامه رشته کوه های البرز هستند و از طرف دیگر به دریای خزر منتهی می شود. کشف آثار تمدن ۴۵۰۰ ساله در ییلاق (نوه دیی) تالش جلوه های بیشتری به این منطقه خوش آب و هوا داده است. مردم تالش به زبان تالشی تکلم می نمایند. بخش اعظمی از تالش طی عهدنامه های گلستان و ترکمانچای از آن جدا شده و به روسیه ملحق شدند.
شهرستان طوالش یا تالش از شهرستان های استان گیلان در شمال ایران است. جمعیت شهرستان طوالش ۲۰۰۶۴۹ نفر است (سال۱۳۹۵) که دومین شهرستان پرجمعیت استان گیلان پس از رشت است و مرکز آن شهر هشتپر با جمعیت بیش از ۵۴٬۱۷۸ نفر است. این شهرستان دارای ۴ بخش و ۱۰ دهستان است. شهرستان تالش در غرب استان گیلان با کوهستان ها و طبیعتی زیبا و دشت های دل انگیز و با واقع شدن در سواحل دریای کاسپین قطب اکوتوریسم ایران محسوب می شود. این شهرستان از شمال به آستارا، از شرق به دریای خزر، از غرب به استان اردبیل و از جنوب به شهرستان رضوانشهر محدود می شود.
این شهرستان در دو بستر متفاوت از نظر توپوگرافی قرار گرفته است بخشی از شهرستان کوهستانی است و در امتداد کوه های مرتفع تالش درجهت شمالی ـ جنوبی کشیده شده و قسمتی دیگر، جلگه ای است که به صورت نوار باریکی بین کوهستان و دریای کاسپین واقع شده است.خاویار دریای خزر شهرت جهانی دارد و شهرستان تالش رتبه نخست تولید ماهیان خاویار در کشور است و بخش قابل توجهی ازمحصولات آن به خارج از کشور صادر می شود. تالش رتبه اول در تولید تنباکو در کشور و با داشتن بیش از نیمی از باغ های کیوی استان گیلان معادل ۲ هزار و ۸۰۰ هکتار بیشترین تولیدکننده کیوی در ایران و منطقه است. رتبه اول تولید ازگیل، ترب، عسل، گردو و فندق در گیلان می باشد.
اولین قانون تقسیمات کشوری در آبان ماه ۱۳۱۶ خورشیدی، تهیه و تصویب شد. بر اساس این قانون ایران به استان های شمال، غرب، جنوب، شمال غرب، شمال شرق و مکران تقسیم شد. بر طبق این تقسیم بندی شهرستان گیلان و طوالش از توابع استان شمال بود و شامل مناطق زیر بود:
گاوران، تالش (به لاتین: Gavran) یک منطقهٔ مسکونی در جمهوری آذربایجان است که در شهرستان یاردیملی واقع شده است. گاوران ۵۸۴ نفر جمعیت دارد.
فهرست شهرهای جمهوری آذربایجان
مردم تالش قومی ایرانی تبار هستند که سکونتگاه اصلی آن ها در البرز غربی از جنوب شرقی جمهوری آذربایجان آغاز شده و تا شمال غربی استان گیلان و استان اردبیل در ایران ادامه دارد.
ملا عبد العزیز شریعتمدار کرگانرودی متولد کرگانرود طوالش، سیاستمدار، مشروطه خواه به دستور سفارت روسیه در رشت اعدام شد
سید فیض ل الله متولد جوکندان، بزرگ خاندان میرمسعودی از نوادگان شیخ صفی الدین اردبیلی، آزادیخواه و مشروطه خواه
سید اشرف کرگانرودی (مرگ ۱۳۲۵) سیاستمدار، انقلابی مشروطه خواه
دیگر اقوام ایرانی(کرد • بختیاری آریایی،
منابع رسمی دولت جمهوری آذربایجان شمار تالشان آن کشور را در سال ۲۰۰۹ برابر با ۱۱۲ هزار نفر ذکر کرده اند که ۱٫۳ درصد از مردم این کشور را تشکیل می دهد. این منابع شمار تالش های جمهوری آذربایجان در سال ۱۹۹۹ را ۷۶٬۸۰۰ نفر یاد کرده بودند. تالشان خود اما معتقدند که تعداد تالش زبان های جمهوری آذربایجان بسیار بیشتر یک میلیون و نیم نفر می باشد. به باور تالش ها، شمار تالشان در ایران نیز بیش از ۶۰۰ هزار نفر است. البته شایان ذکر است جمعیت در حال حاضر چهار شهرستان آستارا، رضوانشهر، ماسال و تالش حدود ۴۵۰ هزار نفر است.
منطقه قومی تالش که یکی از نواحی ایرانی محل سکونت قوم تالش است با مساحتی حدود ۲۳۷۳ کیلومتر مربع که در شمال غرب گیلان قرار دارد، یک سوم خاک استان گیلان را تشکیل می دهد. این شهرستان که نام خود را از قوم تالش گرفته و به استناد منابع و شواهد بسیار، بازمانده اقوام کادوس باستان و از همسایگان دیرین قوم گیل می باشد، از غرب به استان اردبیل از شمال به آستارا و از جنوب به رودبار و از شرق به دریای خزر و انزلی محدود شده و شامل شهرهای آستارا، تالش، پره سر، ماسال، شاندرمن، رضوانشهر، هشتپر، حویق، لیسار می باشد. در استان اردبیل نیز در برخی مناطق شهرستان نمین مانند بخش عنبران و بخش ویلکیج و همچنین بخش خورش رستم در شهرستان خلخال مردم تالش هستند و به زبان تالشی سخن می گویند.
با آنکه فرم جمله بندی و ساختار ملودیک (فرودها و فرازها) در موسیقی تالش مبین قدمت و اصالت آن است. اما تاریخچهٔ روشن و مشخص برای این موسیقی قید نشده است. بخشی از روایت های محلی که نمادهای اسطوره ای این موسیقی را نمایان می سازند پژوهشگران را به عرصه پژوهشی گسترده سوق می دهند.
دیوان یا باغلاما
تنبور
تار
سنتور
سه تار
چگور
کمانچه
موسیقی تالش های ایران هم اکنون به صورت زیر تقسیم می شود:
دستان ها بخش مهم و معرف جنبه عام موسیقی تالش است. دستون همان دستان پارسی است که در فرهنگ ها نغمه ها افسانه و آواز معنا شده است. آواز تالش دستون مبتنی بر فرم دو بیتی است. دستون ها در هر نقطه از دیار تالش رنگ و حس ویژه ای دارند و از نقطه ای به نقطه دیگر فاصله محسوسی میان آن ها احساس می شود. مثلاً دستان شاندرمن و ماسال با دستون تالش دولابی اسالمی و کردگان رودی متفاوت است. سرچشمهٔ این تفاوت های ملودیک را می توان در نحوه زندگی و نگرش معیشتی فرهنگی و تفاوت گویش ها جستجو کرد. هم چنین شرایط متفاوت جغرافیایی که هم جواری و تعامل فرهنگی با سایر اقوام و تیره های قومی را به ارمغان آورده است از جمله مهم ترین عوامل تأثیرگذار بر این تفاوت های ملودیک به شمار می آید.
به رغم تنوع چشم گیر (از نظر کیفی) ترانه ها در سرتاسر منطقه تالش تعداد ترانه هایی که تاکنون شناخته شده اند محدود است. این ترانه ها از نظر لحن و مضمون در گروه های زیر جای می گیرند.


چنانچه، معنی واژه بالا (برگرفته از دانشنامه ویکی پدیا)، نادرست یا مخالف قوانین جمهوری اسلامی ایران است، خواهشمند است گزارش دهید تا بررسی و حذف گردد => [گزارش]

تالش در دانشنامه آزاد پارسی

تالِش
قوم و ناحیه ای در غرب و شمال غرب گیلان و همچنین در جنوب شرقی جمهوری آذربایجان. این ناحیه در گیلان به خمسۀ طوالش، مرکب از تالش دولاب (طالش دولاب، شهرستان رضوان شهر)، ماسال، شاندرمن، اسالم، کرگان رود (شهرستان تالش) موسوم است و از آستارا تا رضوان شهر و غرب بندرانزلی امتداد دارد. تالش آذربایجان، که مرکز آن شهر معروف لنکران است، تا جنگ های اول ایران و روسیه و انعقاد قرارداد گلستان (۱۲۱۸ـ۱۲۲۸ق) در قلمرو دولت ایران قرار داشت و مرکز حکومت موروثی خاندانی از سادات تالش بود. زبان تالشی به گروه زبان های ایرانی شمال غربی تعلق دارد و از شمال لنکران تا کپورچال انزلی رایج است. در این زبان، نشانه های بسیاری از زبان های اوستایی و پارسی باستانی و میانه دیده می شود. تالش ها مسلمان اند و برخی از آن ها شیعۀ امامیه و برخی دیگر پیرو مذهب شافعی اند. مشهورترین طوایف تالشی عبارت اند از دلاغرده (ترک زبان شاهسون، ساکن روستاهای مرزی اُجارود)، آقاجانی، مشایخ، خاشابری، شیرازی، بوداق و غیره. پیشینۀ قوم تالشی بسیار مبهم است و سکونت آنان در سرزمین های کادوسیان باعث شده که بعضی پژوهشگران آنان را بازماندگان کادوسیان بدانند. نخستین مورخان و جغرافیانویسان مسلمان از این قوم با نام طیلسان یاد کرده اند که، به نوشتۀ یاقوت حموی، معرب کلمۀ تالشان است. بسیاری از تالشان مرید شیخ صفی و خاندان او بودند و پیش از تشکیل دولت صفویه به مذهب شیعۀ امامیه پیوستند. بعضی از صوفیان تالشی، نظیر دده بیگ و خادم بیگ، با حمایت از شاه اسماعیل و نجات او، نقش مهمی در تشکیل سلطنت صفوی ایفا کردند.

ارتباط محتوایی با تالش

تالش را به اشتراک بگذارید

Telegram Facebook Twitter LinkedIn

پیشنهاد کاربران

آتنا ١٣:٠٢ - ١٣٩٥/٠٥/٢٩
«تالش» با چشم اندازی زیبا، نام منطقه ای وسیع و سرسبز در شمال و شمال غرب استان گیلان است که از سویی کوه های سر به فلک کشیده البرز و از سوی دیگر دریای خزر آن را دربرگرفته است.
این منطقه با بخش های مختلف جلگه ای، کوهستانی و جنگلی در روزگاران کهن به سرزمینی گفته می شد که از شمال به آلبانیای قفقاز، از شرق به دریای خزر، از جنوب به سفیدرود و از غرب به دشت و پهنه اردبیل مغان و منطقه کوهستانی نیر و سراب می رسید. در این سرزمین قومی همنام، یعنی تالشی ها زندگی می کنند که به دلیل عدم انجام برنامه پژوهشی هدفمند اطلاعات چندانی از ادوار گذشته آنان در متون تاریخی وجود ندارد. برخی بر این باورند که تالشان همان کادوسیان یا کاتوزیانند که در نواحی کوهستانی این سرزمین زندگی می کردند.
در کتاب ایران در عهدباستان نیز آمده، کادوسیان مردمی بودند که در گیلان جای داشتند و ظاهراً نیاکان تالشی های کنونی بوده اند. همان نواحی تالش شمالی به دنبال ۲ دوره جنگ های طولانی ایران و روسیه تزاری در زمان سلطنت فتحعلیشاه قاجار و عقد ۲ قرار داد ننگین گلستان و ترکمانچای در سال های ۱۲۱۸ و ۱۲۴۱ قمری به عنوان غرامت جنگی به روس ها واگذار شد و این واگذاری بهایی بود که تالشی ها برای بقای حکومت قاجار به روس ها پرداختند. متأسفانه با وجود حساسیت منطقه به لحاظ سیاسی، فرهنگی و طبیعت بی بدیلی که به این منطقه ارزانی شده ، دانش و آگاهی ما از فرهنگ های کهن این سرزمین بسیار اندک است، چرا که تا انقلاب اسلامی و به عبارتی دقیق تر تا یک دهه گذشته باستان شناسی در تالش نامی ناآشنا بوده است.
صرف نظر از کارهای اولیه ژاک دمرگان در فاصله سال های ۱۹۰۱- ۱۸۸۹ میلادی برای شناسایی فرهنگ و تمدن تالش که چاپ کتاب مطالعات جغرافیایی هیأت علمی فرانسه در ایران حاصل آن بوده و نیز تلاش های پراکنده سال ۱۳۵۱ از سوی باستان شناسان ایرانی، تالش تا سال ۱۳۷۱ که فصل جدید فعالیت های پژوهشی و مطالعات منطقه آغاز شد، در پناه جنگل های انبوه و مه آلود خود از نظر پنهان و کار پژوهشی هدفمند در آن صورت نگرفته بود.
مطالعات آغازین این سرزمین پس از انقلاب اسلامی براساس یک برنامه اضطراری شروع شد و این مقدمه ای بود تا ظرفیت های فرهنگی و گردشگری منطقه بیش از پیش شناخته شود. بررسی های باستان شناسی تالش کاوش های باستان شناختی تالش به صورت هدفمند به سرپرستی محمدرضا خلعتبری، عضو هیأت علمی و مدیر پایگاه میراث فرهنگی و گردشگری تالش از سال ۱۳۷۸ براساس برنامه های مصوب پژوهشی سازمان وقت میراث فرهنگی کشور آغاز شد و تاکنون ادامه دارد.
فعالیت های هدفمند این باستان شناس ایرانی در منطقه و چاپ نتایج فعالیت های باستان شناسی انجام گرفته در ۵ جلد بستر مناسبی را در شناخت فرهنگ دیرپای منطقه فراهم کرده و گستره آگاهی و دانش ما از ساختارهای فرهنگی تالش را که پیش از این تنها به کتاب هایی همچون مطالعات جغرافیایی هیأت علمی فرانسه در ایران و کتاب خاطرات هیأت علمی فرانسه در ایران محدود می شده افزایش داده است. خلعتبری، در ارتباط با سابقه فعالیت های باستان شناسی تالش، این منطقه را نخستین نقطه از خاک گیلان می داند که پذیرای هیأتی باستان شناسی شده است. هیأتی که پس از عقد قرارداد انحصاری مظفرالدین شاه با دولت فرانسه به ایران آمد و اساس آن انجام هرگونه کاوش، تحقیق و کشف اشیای عتیقه در سراسر خاک ایران به انحصار دولت فرانسه درآمد و ژاک دمرگان به این منظور و به عنوان عامل سیاست این کشور راهی ایران شد.
دمرگان در فاصله سال های ۱۹۰۱-۱۸۸۹ قصد انجام مطالعات علمی سفری به مناطق جنوبی دریای خزر کرده و در تالش ایران در محوطه هایی همچون مریان، آق اولر، حسن زمینی، شیرشیز، قیلاخانه، مرداغی، جالیک و نمین در خاک استان اردبیل فعلی و در تالش روسیه تزاری در حوزه لنکران، دره لالوار، دیبده به بررسی و گمانه زنی می پردازد که به کشف آثاری از نیمه دوم هزاره دوم و آغازین سده های هزاره اول قبل از میلاد منجر می شود. خلعتبری درباره حضور دمرگان در این منطقه با اشاره به این که کارهای پژوهشی وی در همین مرحله پایان نیافت، می گوید : وی یک بار دیگر به کمک و همراهی برادرش هنری و به منظور تکمیل مطالعات خود راهی تالش شد که حاصل دستاوردهای این فصل نیز از سوی دمرگان در کتابی با عنوان مطالعات جغرافیایی هیأت علمی فرانسه در ایران و کتاب خاطرات هیأت علمی فرانسه در ایران که از سوی برادرش تألیف شد به چاپ رسید. این عضو هیأت علمی در توصیف کارهای پژوهشی دمرگان، می گوید: با فعالیت های دمرگان در منطقه تصور می شد ساختارهای فرهنگی تدوین شود، اما عملاً این طور نشد و تا مدت ۷۰ سال در پناه جنگل های انبوه و مه آلود از نظر دستگاه های فرهنگی کشور پنهان ماند. تا این که در سال ۱۳۵۱ در دو محوطه دوخالکوه و تلارک در جنوب اسالم کاوش های جدیدی آغاز شد. کشف آثاری از نیمه دوم هزاره اول قبل از میلاد ماحصل این کاوش ها محسوب می شود که متأسفانه گزارشی از آن در دست نیست.
با توجه به مطالب ارائه شده، مجموعه فعالیت های باستان شناسی تالش تا قبل از پیروزی انقلاب اسلامی ایران با درنظر گرفتن قدمت منطقه اندک بود و کاوش های باستان شناختی در این منطقه براساس یک برنامه اضطراری در سال ۱۳۷۰ آغاز شد. عضو هیأت علمی پژوهشکده باستان شناسی در شرح مرحله جدید کاوش ها، می گوید : در زمستان سال ۱۳۷۰ در هنگام عملیات راهسازی در مسیر جاده پونل به خلخال و میانه در مقطع روستای ییلاقی و سکه تیغه ماشین آلات راهسازی به چند گورستان باستانی برخورد کرد که با دخالت مأموران حفاظت آثار باستانی مستقر در ماسال از ادامه کارشان جلوگیری و موضوع پیگیری می شود. بازدید از محوطه خاکبرداری شده و قدمت گورهای باستانی کاوش این مکان را اجتناب ناپذیر می کند. خلعتبری، این آغاز را مقدمه ای بر هدایت کاوش های باستان شناختی به سمت تالش می داند، زیرا فعالیت های پژوهشی تا آن زمان در حوزه رودبار و بویژه ۲ سوی سفیدرود متمرکز بوده است. کاوش ...
|

رمضان نیک نهاد ١٢:٣٤ - ١٣٩٧/٠٥/٠٦
قوم تالش باز ماندگان همان مردم باستانی می‌باشند که در تاریخ، نام آن را کادووس وکادووش می‌یابیم، تاریخ چند هزار ساله تالش و سیر تحولات اجتماعی وفرهنگی آن مردم در طول تاریخ نشان دهنده آن است که کمترین توجه به آن‌ها شده در نقاط ییلاقی ونیمه ییلاقی آثاری وجود دارد که بیانگر تمدنی ناشناخته است. کهن‌ترین اثر مکتوب که از ایران باستان بدست ما رسیده اوستا کتاب دینی زرتشت، پیامبر ایرانی است. از روی آن نوشته‌ها با نام اقوامی چون تپور، گل، کادووس، امارد، کاسپی وغیرو برخورد می‌کنیم. برای روشن شدن موضوع، کشفیاتی که از گورستان مردگان مریان و تول تالش بدست آمده، نشانگر تمدن تالش هاست. (مرحوم دکتر مشکور دراین باره نوشته :حدود سه هزار سال پیش از میلاد، مردم ایران به وجود مس آگاهی پیدا کردندوکمی بعد بااختلاط مس وقلع، مفرغ اختراع شددرهمین اوان خنجر ساخته شد که اهالی تالش ولرستان ازاین وسیله استفاده زیاد می‌کردند). در دوران باستان به علت جنگاوری ودلیری ومیهن پرستی کم نظیراین قوم، آنان راجهت نگهبانی از نقاط سوق الجیشی به مرزها می‌فرستادند. تحولات درسرزمین کادووسیان هنگامی رو به اوج می‌گذارد که کادووسیان پس از سال‌ها مبارزه در برابر دولت‌های ماد وهخامنش ومهاجمین، سرانجام درحدود سال‌های ۳۶۰ پیش از میلاد از اردشیر سوم شکست خورده واستقلال خودراازدست می‌دهند و به تبع ان گل‌ها و اماردن‌ها استقلال می‌یابند. این دو قومی بودند که در کنار کادووسیان زندگی می‌کردند وقتی به قدرت رسیدند کادووسیان را در معرض فشار قرار دادند. نیرومند شدن قوم گل ودیلم واماردن در سرزمین کادوسیان باعث ناتوانی کادووسیان شد که متعاقب آن به ناچار خودرا درحمایت از دولت هخامنشیان می‌بینند ولی این حمایت چند صباحی طول نکشید وباحمله اسکندر به ایران وسرنگونی دولت هخامنشیان، ارکان دولت ازهم پاشید. سپس با تشکیل دولت سلوکیان باز ازقوم کادووس نامی برده نمی‌شود. گیرشمن در تاریخ ایران می‌نویسد:داریوش دوم (۴۲۴–۴۰۵ ق. م) در اواخر عمر رهبری نبرد با کادوسی هارا بر عهده گرفت و اندکی بعد هم مُرد و تاج سلطنت را برای پسر ارشدش اردشیر دوم بر جای نهاد. (بین اردشیر دوم ۴۰۵–۳۵۹ ق. م نیز با کادوسیان جنگی درمی‌گیرد که نتیجه خاصی ندارد) اردشیر سوم(۳۵۹–۳۳۸ ق. م) باقاطعیت هر چه تمام تر، کادوسی‌ها را سرکوب کردو قیام ساتراپ‌ها رافرونشاند.


تالش گشتاسفی در دوره خلفای عباسی
این بی گفتگو است که نشیمن کادوسیان در کوهستان شمال شرقی آذربایجان، در آنجا می‌بوده که اکنون نشیمن تالشان است. می‌باید گفت: نه کادوسیان از میان رفته‌اند و نه تالشان از جایی دیگر به جای ایشان آمده‌اند. این تالشان فرزندان و بازماندگان همان کادوسان می‌باشند و نام �تالش� دیگر شده از نام �کادوس� می‌باشد.[۱۳]

آثاربه جای مانده در تالش حاکی از آن است که روابط بسیار نزدیکی بین کادووسیان واشکانیان وجود داشته است.

بعد از اسلام
بنابراین با برچیده شدن دولت اشکانی وپارتیان به دوره ساسانیان می‌رسیم دراین دوره تمام اقوام گل، اماردان، دیلم، کادووس دریک نام خلاصه شدند بنام دیلمیان وتمام اقوام دیگر را تحت شعاع خود قرار داد. در۳۷هجری آیین مقدس اسلام دراین سرزمین تسلط پیدا کرد (تاریخ طبری جلد ۵ ص ۴۵)

سرانجام اداره ولایات را بین اشخاص مورد اعتماد تقسیم کردند و سلسله علویان بوجود آمد ودسته‌های ناراضی به صورت قطب جدید، پایگاه سامانیان را به وجود آوردند. دیری نپایید که داعی کبیر با کمک توده مردم وفادار به سلاله علویان در سده ۱۴ هجری شورش نمود ودوباره دولت علویان روی کار آمد و پس از ۳۰سال دولت سالاریان در این سرزمین رشته فرمان‌روایی رابه دست گرفتند و پس از آن آل زیار، آل بویه، غزنویان بودند.

بنابراین پراکندگی‌هایی که به صورت گروهی و طایفه ایی این اقوام در ایران وخارج از مرزها وجود داشته ناشی از علل سیاسی بوده. این قوم دائمابا زور مندان محلی درگیر بوده و حاکمان محلی به اجبار افرادی ازاین قوم را به دیار دیگر تبعید می‌کردند واین روش تا آغاز تاریخ اسلامی دوام داشته. بیشتر نقل وانتقالات قوم کادووس به گوشه وکنار ایران، مربوط به عهد باستان، دوران صفویه وافشاریه است. کسروی دراین باره مطالبی رابیان داشته:نام قادسیه به زبان ایرانیان، گاودوشان یا کادووسیان بوده واینک قادسیه نامیده شده. گاودوشان مردمی جسوروجنگجو بودندکه از کوهستان‌ها آنان را به سرحد مرزهای عربستان و ایران کوچانیدند.

صفویه
حمدالله مستوفی در نیمهٔ نخست سدهٔ ۸ ه‍.ق دربارهٔ مردم تالش می‌نویسد: �مردم آنجا جنگی و مردانه باشند… و از مذاهب فراغتی دارند، اما به قوم شیعه و بواطنه نزدیک‌ترند�. بدین‌سبب، از آغاز برآمدن شیوخ صفویه، مردم تالش نقش مهمی در به قدرت رسیدن آنان ایفا نمودند.[۱۴]شیخ صفی، سرسلسلهٔ این طایفه از جانب امرای تالش حمایت می‌شد و در حلقهٔ مریدان او شمار بسیاری از مردم تالش حضور داشتند. شیخ صدرالدین موسی فرزند و جانشین شیخ صفی که از ملک اشرف چوپانی بیمناک بود، نزد هواخواهان تالش خود پناه جست. در ۸۰۶ ه‍. ق/۱۴۰۳م تیمور پس از ملاقات با خواجه علی در اردبیل بسیاری از مزارع و روستاهای منطقهٔ تالش، از آن میان، آستارا و کرگان‌رود (هشتپر امروزی) را در تیول خاندان او قرار داد. یکی از پسران خواجه علی به نام عبدالرحمان با خانوادهٔ خود در منطقهٔ تالش‌نشین گسکر اقامت دائمی گزید و در همان‌جا نیز درگذشت.[۱۴] در نخستین لشکرکشی شیخ حیدر به داغستان، بخش مهمی از سپاه او را تالشان تشکیل می‌دادند. در منابع از آنان با عنوان �آبی جامه� یاد شده‌است.[۱۴] پس از کشته شدن شیخ حیدر، پسرش اسماعیل که نوجوانی بیش نبود، جانشین او شد. در این زمان اسماعیل که در اردبیل به‌سر می‌برد، از بیم جان در خفا رهسپار گیلان شد. در این سفر دده بیگِ تالش از همراهان او بود و مردم تالش در سراسر مسیر اردبیل به لاهیجان، از او به گرمی استقبال و پذیرایی کردند.[۱۴] یکی از علل گرایش مردم تالش به شاه اسماعیل و صفویان، ضدیت آنان با شروانشاهان بود. تالشها با آگاهی از دشمنی میان صفویان و شروانشاهان، رهایی خود را از استیلای آنان در قدرت گرفتن صفویان می‌دیدند.[۱۴] همراهی و پشتیبانی تالشها از حکومت صفویه موجب جلب اعتماد شاهان صفوی به آنان شده بود؛ این اعتماد به حدی بود که پس از سرکوب شورش غریب‌شاه در گیلان، همهٔ مردم گیلک‌نشین مناطق گیلان خلع سلاح شدند و از حمل هرگونه جنگ‌افزار منع گردیدند و فقط اجازه داشتند برای کارهای کشاورزی از داس استفاده کنند؛ اما تالشان مجاز به حمل هر نوع جنگ‌افزاری بودند.[۱۴]

خانات تالش

حکومت خانات تالش در بیشترین گسترش
نوشتار اصلی: خانات تالش
خانات تالش که با نام خانات لنکران نیز شناخته می‌شود، خان‌نشینی در منطقه کنونی جنوب شرقی جمهوری آذربایجان و نواحی شمالی استان گیلان در ایران امروزی بود که از دوران امپراتوری صفوی تا ۱۸۲۸ بر تالش حکم می‌راند که قسمت بزرگی از آن در نتیجه جنگ‌های ایران و روسیه برپایه پیمان ترکمنچای از ایران جدا شد. اولین خان این منطقه میرجمال الدین خان از یاران نادرشاه و آخرین آن‌ها میرحسن خان بود.
پایتخت این خان‌نشین، شهر لنکران و مردم این خانات را تالش‌ها و اذربایجانی‌ها تشکیل می‌دادند.[۱۵]

عهدنامه گلستان
تالش یکپارچه تا سال (۱۸۱۳) بخشی از ایران بود و در آن سال برپایه عهدنامه گلستان شمال تالش از خاک ایران جدا گشت. در سال ۱۲۲۸ق. آستارا به موجب عهدنامه گلستان که میان دولت ایران و روسیه منعقد شد به دو قسمت تقسیم گردید و با تعیین رودخانه آستاراچای به عنوان خط مرزی، مناطق وسیع شمالی این رودخانه به دولت روسیه و جنوب تالش از رودخانه آستاراچای در اختیار ایران قرار گرفت.

جمهوری خودگردان تالش-مغان

جمهوری خودگردان تالش-مغان
جمهوری خودگردان تالش-مغان یک جمهوری خودگردان با عمر کوتاه به ریاست جمهوری علی‌اکرم همت‌زاده بود که از ژوئن تا اوت ۱۹۹۳ (به مدت دو ماه) اداره تالش گشتاسبی را برعهده داشت.[۱۶] این جمهوری خود خوانده در جنوب خاوری منطقه خاک جمهوری آذربایجان قرار داشت و از رایونهای آستارا، لریک، لنکران، ماساللی، یاردیملی، جلیل‌آباد و بیله‌سوار تشکیل شده بود. از نظر جغرافیایی، جمهوری خودگردان تالش-مغان همه مناطق پایین رود ارس در جمهوری آذربایجان را شامل می‌شد.

زبان
زبان تالشی نام یکی از زبان‌های ایرانی شمال غربی است و همچنین به فردی که گویشور آن زبان باشد می‌گویند. زبان تالشی از خانواده زبان‌های کناره دریای کاسپین و به زبان تاتی بسیار نزدیک می‌باشد. تالشی همچنین هم‌ریشه با دیگر زبان‌های کرانهٔ کاسپین همچون گیلکی و مازندرانی است ولی با آن‌ها تفاوتی آشکار دارد. تات‌ها و تالشی‌ها و مازندرانی‌ها به زبان‌هایی سخن می‌گویند که در بسیاری موارد با زبان فارسی تفاوت داشته و با مادی و پارتی و اوستایی مشابهت دارد.[۱۷] زبان تالشی مشابهت با زبان‌های اوستایی و کردی دارد.[۱۸][۱۹][۲۰] همچنین این زبان به زبان آذری باستان نزدیک است.[۲۱] در بخش باختری استان گیلان و بخشی از شهرستان نمین در استان اردبیل، ایران و استان لنکران-آستارا در جنوب جمهوری آذربایجان سخن گفته می‌شود. میللر معتقد است که با دلایل روشن می‌توان گفت که تاتی و تالشی ادامه زبانی است که دست کم در آغاز دوره فارسی میانه بدان سخن می‌گفته‌اند، این شواهد و نشانه‌ها همان اندازه که وجه اشتراک این گویشها را با زبان پهلوی پارتی نشان می‌دهد گویای پیوندهای خیلی نزدیک آن‌ها با مادی و اوستایی نیز هست. زیرا که تفاوت زبان پهلوی با زبانهای دیرین مانند مادی واوستایی به همانگونه است که تشابه و تفاوت تاتی و تالشی باآن زبانها. به عقیده خوچکو این زبان پر از حروف با صدا و آوائی است و به سبب آهنگی که در آن دیده می‌شود می‌توان آن را شبیه لهجه ایتالیایی دانست.[۲۲] تالش شامل مناطق زیر است:
برگرفته از ویکیپدیا
|

رضا ٠٠:٤٠ - ١٣٩٧/١٢/١٩
طالش ها یک گروه مهاجر هستند مثل اقوام تورک که ربطی به زبان آذربایجان ندارد مردم آذربایجان از اول تورک بودن واقعا فلسفه کسانی که می‌خواهند مردم آذربایجان را فارس نشان بدهند چیست چیزی جز نژاد پرستی و تحمیل زبان فارسی چه میباشد طالش ها یک گروه قومی‌ مهاجر بودن
|

شیرین مغانلو ١٠:٠٦ - ١٣٩٧/١٢/١٩
ایالت آذرپاتگان
قوم آذری از نژاد قوم ماد آریایی
طایفه مغان ماد
شهر مغان آذری

به خاطر حکومت اقوام ترک در ایران زبان
ترکی در این منطقه رواج پیدا کرد


مادستان بزرگ(آذربایجان )

|

علی شهرآشوب ١٥:٢٧ - ١٣٩٧/١٢/١٩
قوم طالش از نژاد قوم آریایی است
کی گفته ما مهاجر بودیم
زبان طالشی با زبان های کردی و لری از یک
خانواده هستند
*******(((**********(*(((((((*****

دروغ پردازی نکنید
|

تالشی ٢٠:٤٢ - ١٣٩٨/٠١/٢٦
آقا رضا زبان مردم آذربایجان آذری بوده و حتی شیخ صفی هم به این زبان صحبت میکرده با روی کار آمدن حکومت های ترک به این منطقه و ترک سازی اونا زبانشون به ترکی تغییر کرد مثل زبان مردم ترکمنستان که سغدی بود و به ترکی تغییر کرد
|

افشین ١٤:٢٦ - ١٣٩٨/٠٧/٢٣
دوست گرامی که راجع زبان.....! نام کوه سبلان در اصل سولون از سه کلمه تالشی تشکیل شده سَ به معنی سر. وَ به معنی برف لون به معنی لانه یا آشیانه چون کوه سبلان بالاترین نقطه کوههای تالش بود میشه گفت سر کوها آشیانه برف است معنی فارسی سبلان است
|

معنی یا پیشنهاد شما



نام نویسی   |   ورود

عبارات و کلمات کلیدی مرتبط

• نقشه تالش   • تالش هشتپر   • دیدنی های تالش   • تالش روی نقشه   • مذهب مردم تالش   • شهرستان تالش   • گردشگری تالش   • تالش کجاست   • معنی تالش   • مفهوم تالش   • تعریف تالش   • معرفی تالش   • تالش چیست   • تالش یعنی چی   • تالش یعنی چه  

توضیحات دیگر

معنی تالش
کلمه : تالش
اشتباه تایپی : jhga
آوا : tAleS
نقش : اسم خاص مکان
عکس تالش : در گوگل


آیا معنی تالش مناسب بود ؟     امتیاز مثبت به دیکشنری   امتیاز منفی به دیکشنری     ( امتیاز : 97% )