انتخاب دیکشنری مترجم لغت نامه
جستجو در دیکشنری
دیکشنری مترجم تغییر دیکشنری یا مترجم
برای انتخاب دیکشنری یا لغتنامه، اینجا را کلیک کنید.
انگلیسی به فارسی انگلیسی به انگلیسی کلمات اختصاری فارسی به انگلیسی فارسی به عربی عربی به فارسی جدول کلمات لغت نامه دهخدا فرهنگ فارسی فرهنگ فارسی معین فرهنگ فارسی عمید اسم پسرانه و دخترانه دانشنامه عمومی دانشنامه اسلامی کامپیوتر برق و الکترونیک عمران و معماری حقوق سینما صنعت علوم دامی حسابداری ریاضیات آمار خودرو صنایع غذایی نساجی پلیمر معدن شیمی نفت مهندسی گاز خاک شناسی زمین شناسی آب و خاک بهداشت دندانپزشکی روانپزشکی فوتبال کاراته یوگا کوه نوردی

96 1092 100 1

خرداد

/xordAd/

معنی اسم خرداد

اسم: خرداد
نوع: پسرانه
ریشه اسم: اوستایی-پهلوی
معنی: کمال، رسایی، نام ماه سوم از سال شمسی، نام فرشته نگهبان آب، روز ششم از هر ماه شمسی در ایران قدیم، از شخصیتهای شاهنامه، نام یکی از پنج تن بزرگان درگاه قباد پادشاه ساسانی

معنی خرداد در لغت نامه دهخدا

خرداد. [ خ ُ ] (اِ) نام ماه سیُم است از سال شمسی و آن مدت بودن آفتاب است در برج جوزا. (از برهان قاطع). ماه آخر بهار است. (از ناظم الاطباء). خردادماه جلالی است و مطابق جوزای عرب و ایار سریانی و سی ودو روز است ، اول آن تقریباً مطابق بیستم ماه مه ٔ فرانسوی است. مایوس رومی از دهم اردیبهشت شروع میشود وتا دهم خرداد ادامه دارد. (یادداشت بخط مؤلف ). بهندی آنرا اساره نامند. (شرفنامه ٔ منیری ) :
ماه خرداد بر تو فرخ باد
آفرین باد بر مه خرداد.
فرخی.
ز جور لشکر خرداد ومرداد
تواند داد ما را هیچکس داد؟
ناصرخسرو.
محالست این طمع هیهات هیهات
کسی دیدی که دادش داد خرداد
زبهر آنکه تا در دامت آرد
چو مرغان مر ترا خرداد خور داد.
ناصرخسرو.
کرا خورداد گیتی مرد بایدْش
از آن آید پس خرداد مرداد.
ناصرخسرو.
زینت باغ ماه خرداد است
گر بباده گرایی از داد است.
مسعودسعد (دیوان چ رشید یاسمی ص 655).
فروغ روی و رایت گر فتد بر تیره شب گردد
ز روز آخر خرداد روشن تر شب یلدا.
مسعودسعد.
- کارخانه ٔ خرداد ؛ کنایه از موقع روییدن گیاهها :
بزوج نامیه نقش بهار می بندد
نسیم خلق تو در کارخانه ٔ خرداد.
سیف اسفرنگی (از جهانگیری ).
|| نام روز ششم باشد از هر ماه شمسی و فارسیان در این روز عید کنند بنابر قاعده ٔ کلی که میان ایشان مقرر است که چون نام ماه و نام روز موافق باشد جشن و عید نمایند و این جشن را جشن خردادگان خوانند. نیک است در این روز طلب حاجات از ملائکه و فرشته هاکردن و زن خواستن. (از برهان قاطع) (از انجمن آرای ناصری ) (از فرهنگ جهانگیری ) (از آنندراج ) (از ناظم الاطباء) :
پراندیشه از بلخ شد سوی ری
بخرداد فرخنده از ماه دی.
فردوسی.
مه اردیبهشت و روز خرداد
جهان از خرمی چون کرخ بغداد.
(ویس و رامین ).
- خردادروز ؛ روز خرداد.
برون رفت شادان بخردادروز
بنیک اختر و فال گیتی فروز.
فردوسی.
|| (اِخ ) نام فرشته ای است که موکل است بر آبها و درختان ، امور و مصالحی که در ماه خرداد واقع شود بدو تعلق دارد. رب النوع جهنم. مالک دوزخ :
چو زردشت از آنجای برگاشت روی
همانگاه خرداد شد پیش اوی
به زرتشت گفتا که ای پاک جان
سپردم بتو آبهای روان.
فردوسی (از جهانگیری ).
|| نام آتشکده ای بوده است بسیار بزرگ و عالی. (برهان قاطع) (از آنندراج ) (از انجمن آرای ناصری ) (از ناظم الاطباء). برای اطلاع دقیق از آن به ص 176 و 120 و 226 کتاب مزدیسنا تألیف محمد معین رجوع شود :
همه بیابان زآن روشنایی آگه شد
چو جان آذر خرداد زآذر خرداد.
فرخی (دیوان چ عبدالرسولی ص 36).
آهن و پولاد با عزمت ندارد محکمی
آتش خرداد با خشمت ندارد التهاب.
امیر معزی (از جهانگیری ).

خرداد. [ خ ُ ] (اِخ ) نام مادر اردشیر، و قنطره ٔ خرداد و میان ایدج و رباط در سمرقند منسوب بدوست. آن از عجایب دنیاست ، طول آن هزار ذرع و بالای آن صدوپنجاه ذرع و بیشتر پایه ٔ آن از ارزیز و آهن است. (یادداشت بخط مؤلف ).

معنی خرداد به فارسی

خرداد
در آیین زردشتی یکی از امشاسپندان مظهر کمال اهور مزدا درین جهان و در جهان مینوی بخشایش ایزدی جزای اعمال نیکوکاران است .نگهبانی آب با اوست و موکل روز ششم هر ماه شمسی ( خردادروز ) و سومین ماه هر سال شمسی (خردادماه) است .
ماه سوم ازسال خورشیدی، ماه آخربهار
( اسم ) ۱ - ماه سیم از سال شمسی . ۲ - روز ششم از ماه شمسی .
نام مادر اردشیر و قنطره خرداد و میان ایدج و رباط در سمرقند منسوب بدوست آن از عجایب دنیاست طول آن هزار ذرع و بالای آن صد و پنجاه ذرع و بیشتر پایه آن از ارزیر و آهن است .
در دوره ساسانی بجای آنکه هر چهار سال یک روز بماه آخر سال اضافه کنند و بجای ۲۹ روز سی روز بحساب آورند و علت آن را کبیسه بودن ذکر نمایند هر ۱۲٠ سال یک ماه بدوازده ماه اضافه می کردند و آن سال را بجای دوازده ماه سیزده ماه حساب می نمودند و ماه سیزدهم را بنوبت بعد از ماهی افزوده می گفتند فروردین اول فروردین دوم اردیبهشت اول اردیبهشت دوم خرداد اول خرداد دوم الی آخر .
نام یکی از شاهان ساسانی است بنا بر قول مجمل التواریخ و القصص : پادشاهی خرداد پرویز یکسال بوده گویند بمرد و نیز روایتی است که کسری نامی دیگر بنشاندند از فرزندان اردشیر بابک و پس بکشتند .
روز ششم هر ماه است
( اسم ) جشنی در ایران باستان که در روز خرداد ( ششم ) از ماه خرداد بر پا میشده .
ماه سوم بهار است و آفتاب در این ماه در برج جوزا باشد .
از ماههای پائیز بوده است اول آن تقریبا با سوم آبانماه جلالی و نوزدهم اکتبر فرانسوی تطبیق می کرده است .
مصحف [ آذر فره بغ ] است .
نام آتشکده شیراز است که بعضی آنرا پنجمین آتشکده می دانند
آتش

معنی خرداد در فرهنگ معین

خرداد
(خُ) [ په . ] (اِ.) ۱ - نام یکی از امشاسپندان و ایزد موکل بر آب . ۲ - ماه سوم از سال شمسی . ۳ - نام روز ششم از هر ماه خورشیدی .

معنی خرداد در فرهنگ فارسی عمید

خرداد
۱. ماه سوم از سال خورشیدی، ماه آخر بهار.
۲. [قدیمی] روز ششم از هر ماه خورشیدی.

خرداد در دانشنامه اسلامی

خرداد
خرداد، نام یکی از امشاسپندان، نام ششمین روز ماه و سومین ماه سال در گاه شماری های زردشتی ایران و نام سومین ماه سال در گاه شماری هجری شمسی است.
واژه خرداد از صورت اوستاییhaur vatat و واز دو جزء haurva به معنی تام و کامل و بی عیب و data به معنی قانون، کاربردی دیرینه در متون ایران پیش از اسلام دارد. این واژه، به صورت های صرفی گوناگون، در اوستا و متون ایرانی میانه (اعم از فارسی میانه، پهلوی و سغدی) دیده می شود. این واژه در متون سغدی و مانوی به صورت rt t، با اندک تغییری در متون کتابی پهلوی به صورت hwrdt و در متون کتیبه ای پهلوی به صورت hwld (t) /hwrd (t) و در سفال نوشته های نَسا به صورت hrwtt به کار رفته است. در متون دوره اسلامی این نام به صورت های خرداد، خرداذ و خرذاذ آمده است. ابوریحان بیرونی، علاوه بر صورت های مذکور، نام ماه خرداد را به صورت هروداد و ردد نیز ضبط کرده است (صورت سغدی واژه). در گویش طبری نام این ماه به صورت هَرَماه ضبط شده است که تصحیفی از شکل خرداد به شمار می آید.
خرداد در امشاسپندان
خرداد در مقام یکی از امشاسپندان وظایف خاصی برعهده داشته است. خرداد، ششمین امشاسپند از میان هفت امشاسپند و همکارِ تیر و باد و فروردین، و فرشته موکل بر آبهاست. به نوشته بیرونی، خرداد عهده دار تربیت خلق و موکل بر درختان و گیاهان و رفع آلودگی از آب هاست. بنابر بندهش، خرداد سَروَرِ سال ها و ماه ها و روزهاست. در متن پهلوی دیگری، به نام سی روزه، نیز به سروری خرداد بر روزهای سال اشاره شده است. یکی از یشتهای کوچک اوستا متعلق به خرداد امشاسپند است که در آن به ستایش خرداد اشاراتی شده است از میان موجودات اهریمنی (دیوان)، دیو «تَریز» متضاد خرداد است. در تعدادی از متون پهلوی نام خرداد به صورت جفت در کنار دیگر امشاسپند، امرداد، ذکر شده است. شباهت واژگانی جفت خرداد و مرداد با نام جفت اسطوره ایِ بابِلی، هاروت و ماروت ، باعث شده است تا درباره یکی بودن این دو جفت یا تحت تأثیر قرار گرفتن آن ها از یکدیگر بحث هایی مطرح شود؛ اما به نظر می رسد یافتن منشأ مشترک دیگری برای این دو مفهوم، جز شباهت واژگانی، دشوار است (برای شباهت های هاروت و ماروت با جفت خرداد و مرداد رجوع کنید به اینجا).
خرداد در دین زردشتی
خرداد یکی از روزهای ماه در گاه شماریهای رایج در ایران در دوران اشکانی و ساسانی بوده است. هم به ششمین روز هر ماه و هم به سومین ماه هر سال خرداد اطلاق می شده است. مهم ترین وقایع مذهبی زردشتی در روز خرداد از ماه فروردین (ششمین روز از ماه فروردین) که نوروز بزرگ یا نوروز کبیر نامیده می شود، رخ داده یا رخ خواهد داد. از جمله این که در این روز، جهان و نخستین انسان (کیومرث) آفریده شد و در همین روز بود که زردشت به پیامبری مبعوث گردید و این پیش بینی که همه رخدادهای مربوط به رستاخیز در دین زردشتی، در همین روز اتفاق می افتد.
خرداد در ایران باستان
...
خرداد سومین ماه از سال خورشیدی (شمسی) است که در تقویم کنونی ایران ۳۱ روز دارد.
این صفحه مدخلی از فرهنگنامه نهادهای انقلاب اسلامی است
بنیاد پانزده خرداد، یکی از نهادهای خدماتی بود که در سال ۱۳۶۰ش متعاقب فرمان امام برای رفع محرومیت و برطرف کردن مشکلات اقتصادی خانواده های شهدا، جانبازان و ایثارگران انقلاب اسلامی تشکیل شد. در واقع این بنیاد، مکمل بنیاد شهید انقلاب اسلامی بود و وظایفی چون تولید و توزیع کالا بین اقشار ایثارگر جامعه را بر عهده داشت و در کنار آن به فعالیت هایی چون: ایجاد انجمن فرهنگی ـ ادبی پانزده خرداد، جمع آوری اسناد و مدارک قیام پانزده خرداد ۱۳۴۲، برگزاری بزرگداشت پانزده خرداد، تأسیس سد پانزده خرداد در قم، تأمین آب شرب شهر مقدس قم و... مبادرت می ورزید. (ربیعی، ۴۲۵)
این بنیاد، پس از تأسیس، تحت سرپرستی هیئتی منصوب از طرف امام اداره می شد که یکی از اعضای آن هیئت حبیب الله عسگراولادی بود. (تبیان، ۱۳۹) در تیر ۱۳۶۲ حضرت امام جهت اداره ی بهتر این بنیاد، آیت الله شیخ حسن صانعی را به سمت سرپرستی بنیاد منصوب کرد و در آن حکم، وظایف بنیاد را ترسیم نمود. بر اساس حکم امام، وظیفه ی بنیاد، رسیدگی به وضع مستضعفین و محرومین بود.
در آن فرمان تأکید شده بود خانواده ی محترم شهدا و معلولین عزیز بیشتر مورد توجه قرار گیرند. در بخشی از حکم امام آمده: امید است با اطمینان و اعتمادی که آن جناب ـ شیخ حسن صانعی ـ دارم، امور آن بنیاد را به بهترین وجه اداره نمایند. (صحیفه ی امام، ج۱۷، ۱)
پس از انتصاب شیخ حسن صانعی به سرپرستی آن، بنیاد فعالیت های خود را شدت بخشید. در ۸ تیر ۱۳۶۴ آیت الله صانعی در نامه ای به محضر امام خواستار اجازه ی امام به آن بنیاد، جهت در اختیار گرفتن بخشی از اموال منسوبین رژیم پهلوی برای رفع احتیاجات مستضعفین شد. در آن نامه تأکید شده بود: «به منظور دستیابی به اهداف عالیه ی این نهاد مقدس که قصد دارد کلیه ی خانواده های شهدا و جانبازان انقلاب اسلامی و مستضعفین جامعه را زیر پوشش قرار دهد، اجازه فرمایید محاکم انقلاب اسلامی بتوانند به مقدار ضرورت از اموال مصادره ای که بر اساس حکم حکومتی، امر آن با مقام معظم رهبری است. در جهت منافع مستضعفین بکار گرفته شود و در اختیار بنیاد قرار گیرد».
امام در ذیل نامه ی سرپرست بنیاد، موافقت خود را به مقدار ضرورت و بر اساس موازین شرعی اعلام کردند و در نامه ای دیگر به آیت الله یوسف صانعی، دادستان کل کشور آن دادستانی را مأمور برداشت موازین شرعی و قانونی آن فرمان کرد، (صحیفه ی امام، ج۱۹، ۲۹۹ ـ ۳۰۰)، متعاقب آن فرمان، دادگاه انقلاب اسلامی برخی کارخانه ها و کارگاه های متعلق به عوامل رژیم پهلوی را که در مصادره ی آن دادگاه بود، به بنیاد پانزده خرداد واگذار کرد.
از آن جمله می توان به شرکت های سرمایه گذاری: البرز، کی.بی.سی، پیازر، افشره و فرآورده های شیمیایی و... اشاره کرد. (صحیفه ی امام، ج۲۰، ۳۵۷) این بنیاد، سپس از طرف دولت به عنوان یکی از مؤسسات امور خیریه و عام المنفعه بر حسب تصویب نامه ی شماره ی ۳۵۷۶۴ مورخه ی ۱۴/۷/۱۳۶۱ هیئت وزیران قرار گرفت و به این خاطر شرکت های متعلق به آن بنیاد از شمول مالیات کشوری معاف شد. (همان، ۲۹۰)
یکی از عمده اقدامات این بنیاد، احداث سد پانزده خرداد در قم بود که برای رفع احتیاجات مردم شهرستان قم به آب شرب انجام گردید. پیشنهاد احداث این سد توسط آیت الله صانعی به امام عرضه شد و امام نیز با این درخواست موافقت کردند و متعاقب آن، دولت و وزارتخانه ی جهاد سازندگی را موظف به همکاری با این بنیاد نمودند. امام در ذیل نامه شان، کمک به محرومین و جنگ زدگان و خانواده های شهدا را از بزرگ ترین عبادت ها دانستند و تأکید نمودند که کمک به بنیاد پانزده خرداد، برای رفع مایحتاج نیازمندان از کارهای اصیل انقلابی است. (همان، ۱۴۱) این بنیاد، برای تحقق وظایف و سیاست های تعیین شده از طرف امام به فعالیت های خود ادامه داد و هم اکنون نیز از بنیادهای فعال در رفع نیازمندی های مستضعفان و به خصوص خانواده های محترم شهدا، جانبازان و ایثارگران انقلاب اسلامی است.
قیام، پانزده خرداد، نهضتی خودجوش و مردمی در تهران، قم و برخی از شهرهای دیگر در اعتراض به دستگیری امام خمینی در ۱۵ خرداد ۱۳۴۲ بود.
زمینه های سیاسی و اجتماعی و دینی این قیام به دهه ۱۳۳۰ ش و اقدامات تحریک آمیز نظام حاکم بازمی گردد.
← تصویب لایحه انجمنهای ایالتی و ولایتی زمینه ساز قیام
قیام پانزده خرداد در کشورهای همجوار نیز بازتاب وسیعی داشت.شیعیان پاکستان به حمایت از امام خمینی تظاهرات کردند و با مقابله پلیس پاکستان مواجه شدند شیخ محمود شلتوت، رئیس دانشگاه الازهر مصر، اقدام مستبدانه دولت ایران را علیه رهبران مذهبی تقبیح کرد. جراید غربی نیز با درج گزارشهایی به ریشه یابی واقعه پرداختند، از جمله روزنامه لوموند پاریس در ارزیابی خود، علت قیام را بی عدالتی و بحران اقتصادی و فساد در دستگاه حکومتی ذکر کرد و یادآور شد که از نظر مردم اصلاحات شاه تحت تأثیر امریکاییها بوده است . ولی روزنامه ایزوستیا ارگان رسمی دولت شوروی در حمایت از اصلاحات شاه به روحانیان تاخته آنان را مرتجع خواند.دفاع مطبوعات شوروی از برنامه های اصلاحی شاه مسرت خاطر وی را فراهم ساخت.روزنامه اورشلیم پُست در واکنش به حوادث ایران اظهار امیدواری کرد که این جریان در روابط ایران با اسرائیل اثر سوئی نخواهد داشت و «دولت ایران اجازه نخواهد داد که سیاست خارجی او را عوامفریبان دیکته کنند».
← سالگرد قیام پانزده خرداد
(۱) یرواند آبراهامیان، ایران بین دو انقلاب: درآمدی بر جامعه شناسی سیاسی ایران معاصر، ترجمه احمد گل محمدی و محمدابراهیم فتّاحی ولی لایی، تهران ۱۳۷۷ش.(۲) جلال آل احمد، در خدمت و خیانت روشنفکران، تهران ۱۳۷۴ش.(۳) اسنادی از جمعیتهای مؤتلفه اسلامی، جاما، حزب ملل اسلامی، تهران: نشر نصر، ۱۳۵۳ش.(۴) ایران هیأت دولت، متن کامل مذاکرات هیأت دولت طاغوت در پانزده خرداد ۱۳۴۲، تهران.(۵) مهدی بازرگان، خاطرات بازرگان: شصت سال خدمت و مقاومت، گفتگو با غلامرضا نجاتی، ج ۱، تهران ۱۳۷۵ ش.(۶) مهدی بازرگان، مدافعات در دادگاه غیرصالح تجدیدنظر نظامی، تهران ۱۳۵۰ ش.(۷) حماسه ۱۷ خرداد ۱۳۵۴ مدرسه فیضیه، به کوشش علی شیرخانی، تهران: مرکز اسناد انقلاب اسلامی، ۱۳۷۷ ش.(۸) روح الله خمینی، رهبر انقلاب و بنیانگذار جمهوری اسلامی ایران، صحیفه نور، تهران ۱۳۷۰ ش.(۹) در مکتب جمعه: مجموعه خطبه های نماز جمعه تهران، تهران: وزارت ارشاد اسلامی، ۱۳۶۴ ش.(۱۰) علی دوّانی، نهضت روحانیون ایران، تهران ۱۳۷۷ ش.(۱۱) حمید روحانی، بررسی و تحلیلی از نهضت امام خمینی در ایران، ج ۱، تهران ۱۳۵۸ ش.(۱۲) عباس زری باف، «(خاطرات) سیدعباس زری باف»، در خاطرات ۱۵ خرداد، دفتر ۴: بازار، چاپ علی باقری، تهران ۱۳۷۵ ش.(۱۳) محمدباقر سلطانی طباطبائی، «مصاحبه با آیة الله سیدمحمدباقر سلطانی طباطبائی»، حوزه، سال ۸، ش ۱ و ۲ (فروردین ـ تیر ۱۳۷۰).(۱۴) حسین صالحی، «(خاطرات) حسین صالحی»، در خاطرات ۱۵ خرداد، دفتر ۴: بازار.(۱۵) احسان طبری، کژراهه: خاطراتی از تاریخ حزب توده، تهران ۱۳۶۷ ش.(۱۶) مهدی عراقی، ناگفته ها: خاطرات شهید حاج مهدی عراقی، به کوشش محمود مقدسی، مسعود دهشور، و حمیدرضا شیرازی، تهران ۱ش.(۱۷) محمدفاضل موحدی لنکرانی، «مصاحبه با آیة الله محمدفاضل لنکرانی»، حوزه، سال ۸، ش ۱ و ۲ (فروردین ـ تیر ۱۳۷۰).(۱۸) محمدتقی فلسفی، خاطرات و مبارزات حجة الاسلام فلسفی، تهران ۱۳۷۶ش.(۱۹) قیام ۱۵ خرداد به روایت اسناد ساواک، ج ۱: زمینه ها، تهران: وزارت اطلاعات، مرکز بررسی اسناد تاریخی، ۱۳۷۸ش.(۲۰) نیکی کدی، ریشه های انقلاب ایران، ترجمه عبدالرحیم گواهی، تهران ۱۳۶۹ش.(۲۱) غلامرضا کرباسچی، «انقلاب اسلامی ایران به روایت خاطره»، قسمت ۲، یاد، سال ۴، ش ۱۴ (بهار ۱۳۶۸ الف).(۲۲) غلامرضا کرباسچی، قسمت ۴، یاد، سال ۵، ش ۱۷ (زمستان ۱۳۶۸ ب).(۲۳) غلامرضا کرباسچی، «زمینه های انقلاب اسلامی به روایت خاطره»، یاد، سال ۳، ش ۹ (زمستان ۱۳۶۶).(۲۴) غلامرضا کرباسچی، «موضع احزاب و گروههای سیاسی در مبارزه روحانیت علیه مسئله رفراندم و لوایح شش گانه»، یاد، سال ۴، ش ۱۶ (پاییز ۱۳۶۸ ج).(۲۵) نورالدین کیانوری، خاطرات نورالدّین کیانوری، تهران ۱۳۷۲ش.(۲۶) محسن لبانی، «(خاطرات) محسن لبانی»، در خاطرات ۱۵ خرداد، دفتر ۴: بازار.(۲۷) محمدرضا پهلوی، شاه مخلوع ایران، انقلاب سفید، تهران ۱۳۴۵ ش.(۲۸) محمدرضا پهلوی، مجموعه تألیفات، نطقها، پیامها، مصاحبه ها و بیانات اعلیحضرت همایون محمدرضاشاه پهلوی آریامهر شاهنشاه ایران، تهران ۱۳۴۷.(۲۹) مرکز اسناد انقلاب اسلامی، اسناد انقلاب اسلامی، تهران، ج ۱، ۱۳۷۴ ش، ج ۵، ۱۳۷۴ش.(۳۰) مرکز اسناد انقلاب اسلامی . آرشیو، «پرونده های اسناد ساواک : قیام پانزده خرداد».(۳۱) جواد مقصودی، «(خاطرات) جواد مقصودی»، در خاطرات ۱۵ خرداد، دفتر ۴: بازار.(۳۲) جواد منصوری، تاریخ قیام پانزده خرداد به روایت اسناد، ج ۱، تهران ۱۳۷۷ش.(۳۳) نهضت آزادی ایران، صفحاتی از تاریخ معاصر ایران: اسناد نهضت آزادی ایران، ۱۳۴۰ـ۱۳۴۴، ج ۱: بیانیه ها و تفسیرهای سیاسی، تهران ۱۳۶۱ش.(۳۴) رضا نیری، «(خاطرات) سیدرضا نیری»، در خاطرات ۱۵ خرداد، دفتر ۴: بازار.(۳۵) اکبر هاشمی رفسنجانی، هاشمی رفسنجانی: دوران مبارزه، چاپ محسن هاشمی، تهران ۱۳۷۶ش.(۳۶) یادنامه: زندگینامه شهدای انقلاب اسلامی تهران از ۱۵ خرداد ۴۲ تا پایان سال ۵۷، ج ۱، تهران: بنیاد شهید انقلاب اسلامی، ۱۳۷۳ ش.

خرداد در دانشنامه ویکی پدیا

خرداد
خُرداد (در فارسی افغانستان:جوزا)، سومین ماه سال خورشیدی و سومین و آخرین ماه فصل بهار است. این ماه ۳۱ روز دارد و از روز ۶۳م سال شروع شده و در روز ۹۳م سال پایان می یابد.
٢١_١٣٩٥، حبيب،خواننده،آهنگ ساز،نوازنده و ترانه سراي ایرانی.
۲–۱۳۹۰- ناصر حجازی، مربی و فوتبالیست ایرانی.
۱۲–۱۳۹۲- جلال الدین طاهری، محقق ایرانی، الاهیدان و فیلسوف اسلامی.
۱۶–۱۳۸۶- رونالد ریگان، چهلمین رئیس جمهور ایالات متحده آمریکا.
۲۵–۱۳۹۱- حسن کسائی، استاد ممتاز موسیقی کلاسیک ایرانی.
۲۷–۱۳۹۲- جلیل شهناز، نوازنده تار ایرانی.
۳۱–۱۳۹۲- عبدالعزیز فرمانفرمائیان، معمار ایرانی.
۳۱_۳_۱۳۷۳دکتر چمران
۵_۱۳۹۷، ناصر ملک مطیعی، بازیگر ایرانی.
برج فلکی خردادماه برج جوزا (دوپیکر) است که سومین برج فلکی از دایرةالبروج است. نماد برج خرداد، دو پیکره نامیده می شود.
در گاه شماری رسمی ایران نام این ماه از نام ماه سوم گاه شماری اوستایی نو برگرفته شده است. در گاه شماری ششمین روز هر برج خرداد روز نام دارد و در خردادروز از خردادماه، جشن خردادگان برگزار می شود. «خرداد» در اوستا «هـَئوروَتات» و در پهلوی «خُردات» یا «هُردات» نام یکی از امشاسپندان است.
هـَیوروَتات (Haurvtāt) به معنی تندرستی و در زبان پهلوی خُردات یا هُردات به معنی رسایی و کمال است. نیبرگ هئورتات را از خانواده salvus لاتینی به معنی تندرستی و خوشی جهانی می داند. هـَیوروَتات، در اسطوره های ایرانی و زرتشتی، پنجمین امشاسپند و پاسدارنده آب ها و سرسبزی است.
خرداد به این موارد اشاره دارد:
خرداد سومین ماه هجری شمسی در تقویم رسمی ایران
خرداد یا هیوروتات پنجمین امشاسپند در آیین مزدیسنا
خرداد روزنامه ای بود به مدیرمسئولی عبدالله نوری و سردبیری علی حکمت، که از روز شنبه ۱۴ آذر ۱۳۷۷ در ایران منتشر شد و در سال ۱۳۷۸ توقیف شد.
عیسی خندان
عمادالدین باقی
این روزنامه در کنار روزنامه صبح امروز با انتشار بیشترین تحلیل ها و اخبار مربوط به ماجرای قتل های زنجیره ای ایران، آن را به پرونده ای ملی تبدیل نمودند.
عمادالدین باقی از نویسندگان این روزنامه بود.
خرداد ۱۳۸۴، سومین ماه سال ۱۳۸۴ هجری خورشیدی است.
آغاز آن یکشنبه: ۱ خرداد ۱۳۸۴ (۲۲ مه ۲۰۰۵ میلادی)
دیدار محمود احمدی نژاد در حاشیه اجلاس شانگهای با ولادیمیر پوتین، رئیس جمهور روسیه
در تهران پلیس با صدها نفر از زنانی که قصد داشتند با به راه انداختن تظاهراتی در میدان هفت تیر خواستار حقوق قانونی بیشتر برای زنان شوند مقابله کرد. در این اجتماع تعدادی نیز دستگیر شدند.
سه زندانی در گوانتانامو با حلق آویزکردن خود در سلولشان خودکشی کردند.
اکبر گنجی، روزنامه نگار سرشناس و ناراضی ایرانی، جایزه قلم طلایی را به عنوان روزنامه نگار برگزیده سال ۲۰۰۶ در مراسمی در کاخ کرملین در مسکو پایتخت روسیه دریافت کرد.
خرداد ۱۳۸۶
شکست گروه فتح الاسلام در لبنان
ارتش لبنان پیروزی خود را بر گروه فتح الاسلام در کمپ پناهندگان فلسطینی اعلام کرد. دیلی تایمز
در ششمین دورهٔ برنامهٔ حافظهٔ جهانی سازمان علمی و فرهنگی ملل متحد (یونسکو) که در سال جاری میلادی برگزار شد، از میان صدها اثر پیشنهادی کشورهای مختلف، ۳۸ اثر از جمله دو اثر پیشنهادی ایران برای ثبت در حافظهٔ جهانی برگزیده شدند.
شاهنامه بایسنقری و وقف نامهٔ ربع رشیدی، دو اثر از سه اثر پیشنهادی جمهوری اسلامی ایران بودند که برای نخستین بار در این برنامه شرکت می کردند. این آثار توسط کمیتهٔ ملی حافظهٔ جهانی مستقر در سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران به برنامهٔ حافظهٔ جهانی یونسکو معرفی شدند. خبر ایسنا و خبرگزاری میراث فرهنگی ایران
خرداد ۱۳۸۷، سومین ماه سال ۱۳۸۷ هجری خورشیدی است.
مه ۲۰۰۸
ژوئن ۲۰۰۸
آغاز آن چهارشنبه، ۱ خرداد ۱۳۸۷ برابر با ۲۱ مه ۲۰۰۸ میلادی است.
خردادماه ۱۳۸۹ سومین ماه از این سال است.
۹ کشته و مفقود در سیل مشهد
آغاز آن شنبه: ‎۱ خرداد ۱۳۸۹ (۲۲ مه ۲۰۱۰) میلادیمطابق با ۸ جمادی الثانی ۱۴۳۱ قمری قراردادی می باشد.
شمار کشته شدگان وناپدیدشدگان سیل دیشب (جمعه) شهر مشهد به ۹ کشته و مفقود رسید.هفت نفر از این افراد کشته و دونفر ناپدید شدند.واحد مرکزی خبر
معصومه سیحون، هنرمند نقاش و بنیانگذار گالری سیحون، یکی از نخستین گالری های هنری ایران، جمعه شب در سن ۷۵ سالگی و بر اثر خونریزی مغزی و کهولت سن درگذشت. خبر آنلاین
خرداد ۱۳۹۰، سومین ماه سال ۱۳۹۰ خورشیدی است.
آغاز آن یک شنبه: ‎۱ خرداد ۱۳۹۰ (۲۲ مه ۲۰۱۱) میلادی مطابق با ۱۸ جمادی الثانی ۱۴۳۲ قمری قرارادی می باشد.
خرداد ۱۳۹۱، سومین ماه سال ۱۳۹۱ هجری خورشیدی است.
آغاز آن دوشنبه: ۱ خرداد ۱۳۹۱ (۲۱ مه ۲۰۱۲ میلادی)
۱ خرداد - از آغاز سال در تقویم رسمی ایران ۶۳ روز گذشته و به پایان آن ۳۰۲ روز (در سال عادی) یا ۳۰۳ روز (در سال کبیسه) مانده است.
۱۳۵۹ ‐ آغاز تحریم اقتصادی ایران به دست ایالات متحدهٔ آمریکا
۱۰ خرداد - از آغاز سال در تقویم رسمی ایران ۷۲ روز گذشته و به پایان آن ۲۹۳ روز (در سال عادی) یا ۲۹۴ روز (در سال کبیسه) مانده است.
۱۳۵۴ - احمد مهرانفر، بازیگر ایرانی
۱۳۶۸ - آزاده زارعی ،بازیگر ایرانی
تعطیلی روزنامه هایی که کمتر از 5 هزار نسخه فروش داشتند و همین طور مجله ها و هفته نامه هایی که با کمتر از 3 هزار تیراژ به چاپ می رسیدند. (1342)
۱۱ خرداد - از آغاز سال در تقویم رسمی ایران ۷۳ روز گذشته و به پایان آن ۲۹۲ روز (در سال عادی) یا ۲۹۳ روز (در سال کبیسه) مانده است.
۱۲۸۸ - پایان تحصن روحانیون مشروطه خواه در حرم حضرت عبدالعظیم و مردم در سفارت عثمانی گرد آمده بودند از تحصن خارج شدند.
۱۳۶۳ - صدور قطعنامه ۵۵۲ شورای امنیت به دنبال شکایت کشورهای عضو کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس علیه جمهوری اسلامی ایران مبنی بر حمله به کشتی هایشان.
۱۳۸۷ - سنگ نوشته ای به زبان پارسی باستان که به عنوان سندی دیگر دربارهٔ نام خلیج فارس است توسط افرادی مخفیانه به طور تعمدی تخریب شد.
۱۲ خرداد - از آغاز سال در تقویم رسمی ایران ۷۴ روز گذشته و به پایان آن ۲۹۱ روز (در سال عادی) یا ۲۹۲ روز (در سال کبیسه) مانده است.
۱۲۸۶ - تأسیس شهرداری تهران
۱۳ خرداد - از آغاز سال در تقویم رسمی ایران ۷۵ روز گذشته و به پایان آن ۲۹۰ روز (در سال عادی) یا ۲۹۱ روز (در سال کبیسه) مانده است.
۱۳۸۸ - مناظرهٔ تاریخی میان محمود احمدی نژاد و میرحسین موسوی، دو تن از کاندیدهای دهمین دورهٔ انتخابات ریاست جمهوری ایران.
سوم ژوئن روز جهانی دوچرخه سواری
۱۳۵۵ - فرهاد مجیدی، فوتبالیست ایرانی
۱۵ خرداد - از آغاز سال در تقویم رسمی ایران ۷۷ روز گذشته و به پایان آن ۲۸۸ روز (در سال عادی) یا ۲۸۹ روز (در سال کبیسه) مانده است.
۱۳۴۲ - قیام ۱۵ خرداد و دستگیر شدن سید روح الله خمینی توسط حکومت پهلوی
۱۶ خرداد - از آغاز سال در تقویم رسمی ایران ۷۸ روز گذشته و به پایان آن ۲۸۷ روز (در سال عادی) یا ۲۸۸ روز (در سال کبیسه) مانده است.
۱۳۸۸ - مناظرهٔ تلویزیونی میان محمود احمدی نژاد و مهدی کروبی، دو تن از کاندیدهای دهمین دورهٔ انتخابات ریاست جمهوری ایران.
۱۷ خرداد - از آغاز سال در تقویم رسمی ایران ۷۹ روز گذشته و به پایان آن ۲۸۶ روز (در سال عادی) یا ۲۸۷ روز (در سال کبیسه) مانده است.
۱۳۹۶ - حمله تروریستی داعش به ساختمان مجلس شورای اسلامی و حرم سید روح الله خمینی.
۱۳۵۸ - شکست کامل ناآرام کنندگان استان خوزستان
۱۳۳۸ - پرده برداری از مجسمه فردوسی در تهران
۱۲۸۷ - حفظ نظم تهران به ژنرال روس، پالکونیک، سپرده شد
۱۳۹۱ - عبور سیاره زهره از جلوی خورشید
۱۲۹۹ - تشکیل کمیته انقلاب سرخ در گیلان از سوی میرزا کوچک خان
۱۳۷۶ - امیدواری کلینتون پس از انتخاب خاتمی
۱۱۹۷ - آغاز چاپ نظرات و نامه های مردم در نشریات.
۱۸۱۸ - نشریات عمومی هفتم ژوئن سال ۱۸۱۸ تصمیم به باز کردن صفحه ای برای چاپ نامه ها و نظرات مردم گرفتند و شرایط آن را هم تعیین کردند. این تصمیم که توسط ناشران نشریات شهر لندن گرفته شده بود بعداً عمومیت یافت.
۱۸ خرداد - از آغاز سال در تقویم رسمی ایران ۸۰ روز گذشته و به پایان آن ۲۸۵ روز (در سال عادی) یا ۲۸۶ روز (در سال کبیسه) مانده است.
۱۳۸۰ - برگزاری هشتمین دوره انتخابات ریاست جمهوری ایران (۱۳۸۰)
در این انتخابات ۸۱۴ نفر ثبت نام کردند و ۱۰ نامزد تأیید صلاحیت شدند. واجدین شرایط بیش از ۴۲ میلیون نفر بودند که حدود ۲۸ میلیون نفر آنها در انتخابات شرکت کردند. بر اساس نتایج به دست آمده از این انتخابات، سید محمد خاتمی با کسب ۲۱ میلیون و ۶۵۹ هزار و ۵۳ رای از مجموع ۲۸ میلیون و ۸۱ هزار و ۹۳۰ رای ماخوذه برای دومین بار به ریاست جمهوری انتخاب شد. احمد توکلی با کسب حدود چهار و نیم میلیون رای نفر دوم شد. علی شمخانی با کسب حدود هفتصد هزار رای نفر سوم شد. هفت نفر دیگر آرایی کمتر از تعداد آرای باطله داشتند. لازم به یادآوریست که خاتمی با ۲۱ میلیون رأی، حدود ۷۶ درصد آرای شرکت کنندگان و ۵۰ درصد آرای کل واجدین شرایط را به دست آورد. وی در دوره اول خود توانسته بود با کسب نزدیک به ۲۰ میلیون رأی، ۶۹ درصد آرای شرکت کنندگان و ۵۵ درصد آرای کل واجدین شرایط را به دست آورد. افزایش آراء خاتمی در انتخابات ۱۸ خرداد در حالی اتفاق افتاد که بسیاری از ناظران سیاسی گمان داشتند نارضایتی عمومی مردم نسبت به عدم تحقق وعده های خاتمی، قتل های زنجیره ای، فجایع کوی دانشگاه تهران، توقیف فله ای مطبوعات، ناکامی های پی در پی اصلاح طلبان در مجلس ششم، موجب افت شدید آرای خاتمی در این دوره خواهد شد. تعداد آرای خاتمی در ۱۸ خرداد ۱۳۸۰، در نوع خود یک رکورد تاریخی به شمار می آمد؛ رکوردی که تا انتخابات بحث برانگیز دهم در ۲۲ خرداد ۱۳۸۸، همچنان پابرجا ماند. با این وجود، هنوز سید محمد خاتمی در مجموع دو دوره، با بیش از ۴۱ میلیون و ۵۰۰ هزار رأی، حایز بیشترین آراء مردمی در طول تاریخ استقرار ساختار سیاسی جمهوری در ایران است.


چنانچه، معنی واژه بالا (برگرفته از دانشنامه ویکی پدیا)، نادرست یا مخالف قوانین جمهوری اسلامی ایران است، خواهشمند است گزارش دهید تا بررسی و حذف گردد => [گزارش]

خرداد در دانشنامه آزاد پارسی

خُرداد
(در اوستایی: هَئوروَهَ تاتَه، به معنی کمال و رَسایی) یکی از اَمشاسپَندان در آیین زَردُشتی. خرداد در اوستا اغلب با اَمُرداد همراه است. این دو، نمایندۀ کمال و دوام در جهان مینوی و پرستاران آب و گیاه در جهانِ خاکی اند. سومین و ششمین روز هر ماه در تقویم زَردُشتیان خرداد نامیده می شود.

نقل قول های خرداد

خرداد (جوزا) سومین ماه سال خورشیدی و آخرین ماه فصل بهار است.
• «خرداد همیشه مهم ترین ماه سال برای مردم ایران بوده چرا که رقم زننده سرنوشت مردم ایران است؛ چه این سرنوشت خوب باشد و چه بد. هر خردادی که می آید و می رود، می تواند باعث شور و نشاط در مردم شود و می تواند یأس و ناامیدی به همراه داشته باشد.» -> منیژه حکمت
• «خرداد، ماه پرحادثه و پرتلاطمی است به هزارویک دلیل ساده و پیچیده. اول اینکه نتیجه امتحان بچه ها در خردادماه اعلام می شود. دوم به این خاطر که سوم خرداد روز آزادی خرمشهر است؛ یعنی یکی از مهم ترین پیروزی های کشور در حفظ تمامیت ارضی و سوم اینکه روز دوم خرداد هنوز برای مردم مهم است.» -> بهروز بقایی

ارتباط محتوایی با خرداد

خرداد در جدول کلمات

سومین برج از برجهای دوازده گانه پس از ثور و پیش از سرطان مطابق خرداد ماه
جوزا

خرداد را به اشتراک بگذارید

Telegram Facebook Twitter LinkedIn

پیشنهاد کاربران

واژگا ١٥:٤٦ - ١٣٩٧/٠٥/٠٥
خرداد=خر داد
خر= اخورا=خورشید
داد=دادا
اخورادادا=اهورا دادای آسمانی
دادا=ماما=مادر=ماه
خرداد= خداوند XY آسمانی
|

شهریار آریابد ١٢:١٤ - ١٣٩٧/١٠/٠١
در اوستا " هورتات " به معنای رسایی و کمال.
|

من ٠٠:٥٥ - ١٣٩٨/٠١/١٩
خطای در عبارت " نام ماه سوم از سال شمسی " و صحیح آن " نام برج سوم از سال شمسی"
|

علی سیریزی ١٦:٣١ - ١٣٩٨/٠٥/١٣
سومین ماه سال خورشیدی و سومین و آخرین ماه فصل بهار‌است. برابر ماه جوزا افغانستان و شش روز هر ماه گاهنامه پارسی معادل واژه هـَیوروَتات به معنی تندرستی و در زبان پهلوی خُردات یا هُردات به معنی رسایی و کمال است. نیبرگ هئورتات را از خانواده salvus لاتینی به معنی تندرستی و خوشی جهانی می‌داند.هـَیوروَتات، در اسطوره‌های ایرانی و زرتشتی، پنجمین امشاسپند و پاسدارنده آب‌ها و سرسبزی است
|

معنی یا پیشنهاد شما



نام نویسی   |   ورود

تازه ترین پیشنهادها

عبارات و کلمات کلیدی مرتبط

• خرداد ماه   • سایت بهار نیوز   • خرداد ماهی   • افتاب نيوز   • عکس خرداد   • سایت اصولگرایان   • نماد خرداد   • سایت انصاف نیوز   • معنی خرداد   • مفهوم خرداد   • تعریف خرداد   • معرفی خرداد   • خرداد چیست   • خرداد یعنی چی   • خرداد یعنی چه  

توضیحات دیگر

معنی خرداد
کلمه : خرداد
اشتباه تایپی : ovnhn
آوا : xordAd
نقش : اسم
عکس خرداد : در گوگل


آیا معنی خرداد مناسب بود ؟     امتیاز مثبت به دیکشنری   امتیاز منفی به دیکشنری     ( امتیاز : 96% )