انتخاب دیکشنری مترجم لغت نامه
جستجو در دیکشنری
دیکشنری مترجم تغییر دیکشنری یا مترجم
برای انتخاب دیکشنری یا لغتنامه، اینجا را کلیک کنید.
انگلیسی به فارسی انگلیسی به انگلیسی کلمات اختصاری فارسی به انگلیسی فارسی به عربی عربی به فارسی جدول کلمات لغت نامه دهخدا فرهنگ فارسی فرهنگ فارسی معین فرهنگ فارسی عمید اسم پسرانه و دخترانه دانشنامه عمومی دانشنامه اسلامی کامپیوتر برق و الکترونیک عمران و معماری حقوق سینما صنعت علوم دامی حسابداری ریاضیات آمار خودرو صنایع غذایی نساجی پلیمر معدن شیمی نفت مهندسی گاز خاک شناسی زمین شناسی آب و خاک بهداشت دندانپزشکی روانپزشکی فوتبال کاراته یوگا کوه نوردی

99 1070 100 1

خوان

/xAn/

مترادف خوان: ادیم، بساط، سفره، سماط، مهمانی، پذیرایی، رباط، کاروانسرا، مائده، طعام، غذا، خوراک، طبق، طبق مائده، خار، علف هرزه، گیاه

معنی خوان در لغت نامه دهخدا

خوان. [ خوا / خا ] (اِ) طبق بزرگی را گویند که از چوب ساخته باشند چه طبق کوچک را خوانچه گویند. (برهان قاطع). سفره ٔ فراخ و گشاده. (ناظم الاطباء). سماط. ابوجامع :
همی از آرزوی... خواجه را گه خوان
بجز رونج نباشد خورش بخوانش بر.
معروفی.
نهادند خوان و بخندید شاه
که ناهاربودی همانا براه.
ابوشکور بلخی.
خوانی نهاده بر وی چون سیم پاک میده
با برّگان و حلوا شفتالوی کفیده.
ابوالعباس.
بر خوان وی اندر میان خانه
هم نان تنک بود و هم ونانه.
دقیقی.
چو خوان نهاد نهاری فرونهد پیشت
چو طبع خویش بخامی چو یشمه بی چربو.
منجیک.
نبید آر و رامشگران را بخوان
بپیمای جام و بیارای خوان.
فردوسی.
نهادند خوان گرد باغ اندرون
خورش ساختند از گمانها فزون.
فردوسی.
همانا که بی نعمت او بگیتی
در این سالها کس نیاراست خوانی.
فرخی.
بزرگیی چه بود بیش از این قدرخان را
که با توهمچو ندیمان تو نشست بخوان.
فرخی.
من می نخورم تا نبود بر دو کفم جام
یا ساتگنی بر سر خوانم ننهی سه.
منوچهری.
خوردن را خوانی نهادند سخت نیکوی با تکلف بسیار و ندیمانش بیامدند. (تاریخ بیهقی ). و در این صفه خوانی نهاده بودند سخت بزرگ. (تاریخ بیهقی ). آداب طعام خوردن... دویم آنک سفره نهد بر خوان که رسول علیه السّلام چنین کرده است که سفره از سفر یاد دهد و نیزبتواضع نزدیکتر بود پس اگر بر خوان خورد روا بود که از این نهی نیامده است. (کیمیای سعادت ).
گرچه بر خوانند هر دو لیک نتوان از محل
بر فراز خوان مگس راهمچو اخوان داشتن.
سنایی.
مرا بریش همی پرسدای مسلمانان
هزار بار بخوان من آمده بی ریش.
انوری.
شمشیر تو خوانی نهد از بهر دد و دام
کز کاسه سر کاسه بود سفره ٔ خوان را.
انوری.
افزار ز پس کنند در دیگ
حلوا ز پس آورند بر خوان.
خاقانی.
چرخ آن دو قرص زرد و سفید اندر آستین
آمد بر آستانش و بر خوان او نشست.
خاقانی.
خوانی است جهان و زهر لقمه
خوابی است حیات و مرگ تعبیر.
خاقانی.
گرم نیست روزی ز خوان کسان
خدایست رزاق و روزی رسان.
نظامی.
مرا که چون بسخن خوان نظم آرایم
بود نواله ٔ او جدی و سفره ریزه جدی.
کمال اسماعیل (از آنندراج ).
منقطع شد خوان و نان از آسمان
ماند رنج زرع و بیل وداسمان.
مولوی.
باز عیسی چون شفاعت کرد حق
خوان فرستاد و غنیمت بر طبق.
مولوی.
- امثال :
او خوان نهاد و دیگری دعوت خورد.
به آن زودی که دست از خوان بدهان رسد به من رس ، نظیر: آب اگر در دست داری زمین بگذار و پیش من بیا.
برخوان نانهاده آفرین واجب نشود ، نظیر: کار ناکرده تحسین ندارد.
بخور نان خود بر سر خوان خویش .
خوان بزرگان اگرچه لذیذ است خرده ٔ انبان خود لذیذتر، نظیر: نان خود خوردن بهتر از حلوای دیگران خوردنست.
خوان خود خوردن و حلیم حاجی رمضان هم زدن ، نظیر: نان خود خوردن و حلیم حاجی رمضان هم زدن. این مثل درباره ٔ کسی بکار می رود که بدون داشتن منفعتی از سر و جان برای دیگری می کوشد.
خوان درویش بشیرینی و چربی بخورند.
خوان نیامده ولی از بویش پیداست که چیست ؛ درباره ٔ اموری بکار می رود که مقدمه ٔ آن از نتیجه خبر می دهد.
- بر خوان نشستن ؛ بر سفره نشستن. (ناظم الاطباء).
- بر خوان نهادن ؛ به روی سفره نهادن :
بر خوان سینه از دل بریان نهاده ایم.
اوحدی (از آنندراج ).
- تنگ خوان ؛ بدسفره. کنایه از خسیس :
جهانا مرا خیره مهمان چه خوانی
که بد میزبانی و بس تنگ خوانی.
ناصرخسرو.
- خوان آسمان ؛ کنایه از آسمان :
خاک در تو بادا از خوان آسمان به
صدر تو عرض رفعت جنت صف نعالش.
خاقانی.
- خوان افکندن ؛ خوان فکندن. سفره گستردن :
مگر افکند عشق خوان کرم
که کردند هم کاسه لا و نعم.
ظهوری (آنندراج ).
- خوان الوان ؛ سفره ٔ رنگین :
دریغا که بر خوان الوان عمر
دمی چند خوردیم و گفتند بس.
سعدی (گلستان ).
- خوان انداختن ؛ سفره پهن کردن :
ای از تو بر اهل تخت اکلیل سبیل
گر ذکر جمیل است وگر قدر جلیل
لطف تو بمهمانی ارباب خرد
انداخته خوان از سخن خوان جلیل.
ظهوری.
- خوان انعام ؛ سفره ٔ بخشش. سفره ای که برای انعام و بخشش می گسترانند :
پس ترا منت ز مهمان داشت باید بهر آنک
می خورد بر خوان انعام تو نان خویشتن.
ابن یمین.
- خوان برآراستن ؛ کنایه از سفره انداختن. (ناظم الاطباء) :
برآراست خوان از خورش یکسره.
فردوسی.
- خوان تهی ؛ سفره ٔ خالی :
آنچه در این مائده ٔ خرگهی است
کاسه ٔ آلوده و خوان تهی است.
نظامی.
- خوان احسان ؛ خوان کرم. (یادداشت مؤلف ).
- خوان اخوان الصفا ؛ سفره ٔ برادران. کنایه از سفره ای است که در آن همرنگی و عدم تکلف باشد. کنایه از عدم تکلف :
گه از سوز جگر در سور سرّ دلبران بودن
گه از راه صفت بر خوان اخوان الصفا رفتن.
خاقانی.
- خوان جود ؛ سفره ٔ سخا. سفره ٔ کرم :
هرکه آید در وجود از خوان جودت نان خورَد
آز غایب بود از آن شد آیت من غاب خاب.
سیف اسفرنگی.
- خوان جهان ؛ سفره ٔ جهان. کنایه از عالم :
قوتم از خوان جهان خون دل است
زله ٔ همت از این خوان چه کنم ؟
خاقانی.
خیز خاقانیا ز خوان جهان
که جهان میزبان خرم نیست.
خاقانی.
بر سر خوان جهان خرمگسانند طفیل
پر طاوس مگس ران بخراسان یابم.
خاقانی.
- خوان چیدن ؛ مقابل خوان گستردن :
برو ناصح بچین خوان نصیحت
که گوشم امتلای پند دارد.
ظهوری (از آنندراج ).
- || سفره آراستن.
- خوان دل ؛ کعبه. خانه ٔ کعبه. (ناظم الاطباء).
- || ضمیر. سفره ٔ دل :
خوان آگاه دلش را از صفا
خانقاه از چرخ اعلی دیده ام.
خاقانی.
- خوان در هم چیدن ؛ مقابل پهن کردن :
خوان تعریف بهار وصل در هم چیده ام
درتموز هجر مغز استخوان آورده ام.
ظهوری (از آنندراج ).
- خوان ساختن ؛ سفره گستردن :
درع حکمت پوشم و بی ترس گویم کالقتال
خوان بخشش سازم و بی بخل گویم کالصّلا.
خاقانی (از آنندراج ).
- خوان سخا ؛ خوان بخشش. سفره ٔ کرم :
چون خوان سخا نهد سلیمان
عیسیش طفیل خوان ببینم.
خاقانی.
- خوان سخن ؛ سخن پردازی. میدان سخن :
این چو مگس میکند خوان سخن را عفن
وآن چو ملخ می برد کشته ٔ دین را نما.
خاقانی.
- خوان سلطان ؛ سفره ٔ پادشاه. سفره ای که بر آن سلطان و حواشی می نشینند : رسول را بیاوردند و بر خوان سلطان بنشاندند. (تاریخ بیهقی ).
- خوان شرم ؛ سفره ٔ شرم :
چو مستی خوان شرم از پیش برداشت
خرد راه وثاق خویش برداشت.
نظامی.
- خوان فلک ؛ سفره ٔ فلک. میدان فلک. سفره ٔ آسمان :
چیست از سرد و گرم خوان فلک
جز دو نان این سپید و آن زردی.
خاقانی.
بر خوان فلک جز این دو نان نیست
آتش خور این دو نان چه باشی ؟
خاقانی.
- خوان فکندن ؛ سفره انداختن. سفره کشیدن :
خواجه چون خوان صبحدم فکند
زود پیش از صباح بفرستد.
خاقانی.
- خوان کرم ؛ سفره ٔ بخشش. سفره ای که برای انعام اندازند :
یوسف دلها تویی کآیت تست از سخن
پیش گرسنه دلان خوان کرم ساختن.
خاقانی.
مصطفی پیش خلایق فکند خوان کرم
که مگس ران وی از شهپر عنقا بیند.
خاقانی.
چنان پهن خوان کرم گسترد
که سیمرغ در قاف قسمت خورد.
سعدی.
- خوان کشیدن ؛ سفره انداختن :
بخلق و فریبش گریبان کشید
بخانه درآوردش و خوان کشید.
سعدی.
- خوان گستردن ؛ سفره انداختن.
- خوان گیتی ؛ سفره ٔ عالم :
بتلخ و ترش رضا ده بخوان گیتی بر
که نیشتر خوری ار بیشتر خوری حلوا.
خاقانی.
بر بی نمکی ّ خوان گیتی
این چشم نمک فشان مرا بس.
خاقانی.
- خوان مسیح ؛ سفره ای که مسیح با حواریان خود داشت :
با صف حواریان صفه
بر خوان مسیح نان شکستم.
خاقانی.
- خوان معنی ؛ معنی. دایره ٔ معنی :
خاقانی از ثنایت نو ساخت خوان معنی
کو میزبان نطق است وین دیگران عیالش.
خاقانی.
- خوان مملکت ؛ سفره ٔ کشور :
دشمنش بس دور ماند از تاج و تخت
خرمگس گم شد ز خوان مملکت.
خاقانی.
- خوان می ؛ سفره ٔ شراب. بساطی که برای شراب خوردن گسترند :
چو خوان ِ می آراستی می گسار
فرستاده را خواستی شهریار.
فردوسی.
- خوان نعمت ؛ سفره ٔ نعمت : خوان نعمت بیدریغش همه جا کشیده. (گلستان ). خوان نعمت نهاد و صلای کرم درداد. (گلستان ).
- خوان نهادن (بنهادن ) ؛ سفره انداختن :
بروز چهارم که بنهاد خوان
خورش داد از پشت گاو جوان.
فردوسی (از آنندراج ).
- خوان همت ؛ سفره ٔ همت :
قطران ز بحر خاطر من قطره ای نبود
فضلون ز خوان همت تو فضله ای نداشت.
خاقانی.
- خوان یغما ؛ خوان و سفره ای که مردمان کریم بگسترانند و صلای عام دردهند. (ناظم الاطباء) :
ادیم زمین سفره ٔ عام اوست
بر این خوان یغما چه دشمن چه دوست.
سعدی (بوستان ).
- ریزه ٔ خوان ؛ باقیمانده ٔ سفره :
بادخورنده چو خاک جرعه ٔ جام تو جم
بادبرنده چو مور ریزه ٔ خوان تو خان.
خاقانی.
- سالار خوان ؛ سفره دار :
بسالار خوان گفت پیش آر خوان
جوانان و آزادگان را بخوان.
فردوسی.
- همخوان ؛هم سفره :
چو همخوان خضری بر این طرف جوی
بهفتادوهفت آب لب را بشوی.
نظامی.
|| میز . (ناظم الاطباء) (یادداشت بخط مؤلف ). مطلق میز که ممکنست برای نهادن طعام بکار آید یا چیز دیگر. || گیاه خودروی در میان زراعت و ناکاره. (ناظم الاطباء) (برهان قاطع). گیاهی که در میان کشت پدید آیدآنرا برکنند تا کشت نیکو روید. (صحاح الفرس ) :
از بیخ بکند او و مرا خوار بینداخت
ماننده ٔ خار خسک و خار چو خوانا.
ابوشکور بلخی (از لغت فرس ).
|| خانه. سرا. خان. (یادداشت مؤلف ) :
بخوان کسان اندری پست بنشین
مدان خانه ٔ خویش خوان کسان را.
ناصرخسرو.
- خوان عسل ؛ خان عسل. خانه ٔ زنبور که عسل در آن می گذارد :
صحبت نیکان ز جهان دور گشت
خوان عسل خانه ٔ زنبور گشت.
نظامی.
|| ایوان. (یادداشت مؤلف ) :
تو خفته به آرام در خوان خویش
چه دیدی بگو تا چه آمدْت پیش.
فردوسی.
این فلانان همه زوار تو باشند شها
که ترا خالی زینسان نبود خانه و خوان.
فرخی.
امیر بگرمابه رفت از میدان و از گرمابه به خوان رفت. (تاریخ بیهقی ). نماز عید بکردند و امیر بدان خانه ٔبهاری که بر راست صفه ای است بخوان بنشست. (تاریخ بیهقی ).
با در و دشت ساز خاقانی
خانه و خوان ناسزا منگر.
خاقانی.
- پیش خوان ؛سکومانندی که در جلو دکانها سازند و در کنار آن صاحب دکان نشیند و معامله کنند. سکو.
|| کاروانسرای خان. (یادداشت مؤلف ) :
پل و برکه و خوان و مهمانسرای.
سعدی (بوستان ).
- هفت خوان ؛ هر یک از هفت دستبرد اسفندیار که مجموع آنرا فردوسی هفتخوان گوید.
- || هفت آسمان. هفت زمین :
جاه او در یک دو ساعت بر سه بعد و چارطبع
پنج نوبت میزند در شش سوی این هفت خوان.
خاقانی (دیوان چ عبدالرسولی ص 334).

خوان. [ خوا / خا ] (نف مرخم )مخفف خواننده و همواره بصورت مرکب استعمال میشود.
- آفرین خوان ؛ آنکه تحسین کند. آنکه آفرین گوید :
نظامی چو دولت در ایوان او
شب و روزباد آفرین خوان او.
نظامی.
بزرگان روم آفرین خوان شدند
بر آن گوهری گوهرافشان شدند.
نظامی.
گزیده کسی کو بفرمان اوست
بر او آفرین کآفرین خوان اوست.
نظامی.
- آوازه خوان ؛ کسی که آواز خواند. کسی که برای خوش آمد دیگران آهنگهای خوش خواند.
- ابجدخوان ؛ آنکه تازه تعلیم گرفته است : کودک ابجدخوان ؛ طفل نوآموز.
- افسون خوان ؛ آنکه افسون خواند. جادوگر.
- امام خوان ؛ آنکه در تعزیه ها نقش امام دارد.
- انگشت اﷲخوان ؛ انگشت سبابه. (ناظم الاطباء).
- پیش خوان ؛ آنکه در جمع نوازندگان قبل از همه می خواند.
- || پامنبری.
- تسبیح خوان ؛ دعاخوان. ثنای حق گو :
مرغ تسبیح خوان و من خاموش.
سعدی.
- تعزیه خوان ؛ آنکه تعزیه را اداره میکند.
- ثناخوان ؛ مدح گو. ثناگو.
- چاوش خوان ؛ آنکه قبل از قافله های زیارتی راه افتد و ادعیه ٔ مذهبی خواند.
- خدای خوان ؛ آنکه همیشه نام خدا بر زبان دارد. مرد مقدس :
دامن ز پای برگیر ای خوبروی خوشخو
تا دامنت نگیرد دست خدای خوانان.
سعدی.
- خروس خوان ؛ آن ساعت از صبحگاهی که وقت خواندن خروس است. صبح زود.
- خوشخوان ؛ خوش آواز.
- درازخوان ؛ زیاده روی کننده در خواندن.
- درس خوان ؛ آنکه درس خواند. کنایه از شاگرد جدی در تعلم.
- دعاخوان ؛ آنکه دعا خواند. دعاگو :
فقیر از بهر نان بر در دعاخوان
تو می تندی که مرغم نیست بر خوان.
سعدی.
- ذکرخوان ؛ ذکرگو. آنکه ذکر گوید.
- راست خوان ؛ آنکه بکوک راست سازهای تاری خواند.
- روزنامه خوان ؛ روزنامه خواننده. کنایه از کسی که همیشه روزنامه خواند.
- روضه خوان ؛ آنکه روضه خواند.
- ریزه خوان ؛ کوته خوان.
- زندخوان ؛ خواننده ٔ کتاب زند.
- زیارت خوان ؛ آنکه در امامزاده ها زیارت می خواند.
- زینب خوان ؛ آنکه نقش حضرت زینب را در تغزیه ها بازی کند.
- سحرخوان ؛ مرغی که در سحر آواز سر دهد. کنایه ازخروس :
تا مگر یک نفسم بوی تو آرد دم صبح
همه شب منتظر مرغ سحرخوان بودم.
سعدی.
- سرودخوان ؛ آوازه خوان.
- شِمْرخوان ؛ آنکه در تعزیه ها نقش شمر دارد.
- صبح خوان ؛ مرغی که در وقت صبح خواند.
- علم خوان ؛ متعلم. آنکه بعلم پردازد.
- غزل خوان ؛ آنکه غزل خواند. کنایه از عاشق :
که نه تنها منم ربوده ٔ عشق
هر گلی بلبلی غزلخوان داشت.
سعدی.
- || در اصطلاح لوطیان ، داش مشهدی.
- فریادخوان ؛ ناله کن. آنکه فریاد کند و بی تابی نماید. فریادکننده و بانگ برآورنده :
نه باران همی آید از آسمان
نه برمیرود آه فریادخوان.
سعدی.
بسی گشت فریادخوان پیش و پس
که ننشست بر انگبینش مگس.
سعدی.
- قرآن خوان ؛ قاری. آنکه شغل قرآن خوانی دارد :
فتنه گشتستند بر الفاظ بی معنی همه
نیستند اینها قران خوان طوطیانند ای رسول.
ناصرخسرو.
- کتاب خوان ؛ آنکه بسیار و پیوسته کتاب خواند. کنایه از مرد عالم.
- گورخوان ؛ قرآن خوان در قبرستان.
- لغزخوان ؛ کنایه گو. آنکه تعریض در حق مردمان بکار برد.
- مخالف خوان ؛ آنکه در دستگاه آواز قسمت مخالف را می خواند. رجوع به مخالف خوان در ذیل مخالف شود.
- || در تداول ، آنکه در هر امری با رأی دیگران مخالفت کند.
- مدحت خوان ؛ مدح گو. مدح خوان :
چو حصر منقبتت در قلم نمی آید
چگونه وصف تو گوید زبان مدحت خوان ؟
سعدی.
- مدح خوان ؛ مدح گو. ثناخوان :
خالی مباد گلشن خضرای مجلست
زآواز بلبلان سخنگوی مدح خوان.
خاقانی.
- مدیحه خوان ؛ مدح گو.
- مرثیه خوان ؛ آنکه مرثیه خواند.
- نامه خوان ؛ آنکه نامه خواند. کنایه از کسی است که با خواندن نامه بر بیسوادان گذران کند.
- نسک خوان ؛ آنکه نسک که قسمتی از کتاب زردشتیانست خواند.
- نوحه خوان ؛ آنکه نوحه خواند.
- وردخوان ؛ وردگو. ذکرگو.
|| طلب کننده. (ناظم الاطباء). || سؤال کننده. پرسنده. درخواست کننده ، دعوت کننده. (ناظم الاطباء).

خوان. [ خ ِ / خ ُ ] (معرب ، اِ) معرب خوان فارسی. هرچه بر وی طعام خورند. (منتهی الارب ) (از تاج العروس ) (از لسان العرب ). ج ، اَخْوِنة، خون.

خوان. [ خ َوْ وا ] (ع ص ) مرد دغل و ناراست. خائن. جنایتکار. || (اِ) شیر بیشه. || ماه ربیعالاول در جاهلیت. (منتهی الارب ) (از تاج العروس ) (از لسان العرب ). ج ، اَخْوِنة، خَوْن. خون.

خوان. [ خ ُ ] (ع اِ) ماه ربیعالاول در جاهلیت. خَوّان. (منتهی الارب ) (از تاج العروس ).

خوان. [ خ ُوْ وا ] (ع اِ) ج ِ خائن. (منتهی الارب ) (از تاج العروس ) (از لسان العرب ).

معنی خوان به فارسی

خوان
۱ - ریش. (( خواندن )) ۲ - ( اسم ) در ترکیب بمعنی (( خواننده )) آید تعزیه خوان روضه خوان قر آن خوان .
جمع خائن
آتشدان محلی که در آن آتش افروزند
سفره را در کمال زیبایی انداختن سفره غذا رنگین فراهم آوردن .
سفره رنگین سفره در کمال زیبایی و رنگینی .
یا ( خوان الاخوان ) کتابی است بپارسی تالیف ناصر خسرو در اخلاق و عقاید اسماعیلیه و آن در مصر و در تهران بطبع رسیده است.
یکی از هفت خوان رستم است که جنگ رخش باشد با شیر .
( اسم ) دستار خوان دستمال سفره .
یکی از هفت خوان رستم که برکندن رستم هر دو گوش دشتبان را باشد .
روپوش و سرپوش خوان و خوانچه
یکی از هفت خوان رستم است که در آن رستم زن جادوی را می کشد .
یکی از هفت خوان رستم که یافتن رستم چشمه آبست پس از تحمل رنج تشنگی .
ریزه خوان ته سفره
ریزه خوان ته سفره
خوان برداشتن
( صفت اسم ) ۱ - طباخ سفره چی ناظر مطبخ . ۲ - ماموری که متصدی سر رشته داری دربار بود
یکی از هفت خوان رستم که در آن کشتن رستم اژدها راست .
یکی از هفت خوان رستم که در آن کشتن رستم ارژنگ دیو راست .
سفره گستردن
سفره انداختن کنایه از مهمانی و بارعام دادن .
یکی از هفتخوان رستم که در آن کشتن رستم است دیو سپید را .

معنی خوان در فرهنگ معین

خوان
( ~.) (اِ.) ۱ - خار و خلاشه . ۲ - گیاه خودرو، علف هرزه .
( ~.) ۱ - ریشة «خواندن ». ۲ - (ص فا.) در ترکیب به معنی «خواننده » آید: تعزیه - خوان ، روضه خوان و مانند آن .
(خا) [ په . ] (اِ.) ۱ - سفره . ۲ - طبق بزرگ چوبین . ۳ - خوردنی .
(خا) (اِمر.) رییس آشپزخانه .
( ~ِ یَ) [ فا - تُر ] (اِمر.) ۱ - سفره ای که برای عموم مردم بگسترانند و صلای عام در دهند. ۲ - مجازاً غارت ، چپاول .
( ~. خا) (ص فا. ص مر.) کسی که آواز خواند، خوانندة حرفه ای .
( ~. خا) (ص فا.) آن که با استفاده از تصاویر و شمایل و با اشاره به آن ها به نقل داستان های حماسی یا دینی می پردازد.
( ~. خا) (ص فا.) نک پری افسا.
( ~.) (ص فا.) ۱ - کسی که در مجلس تازه واردان را معرفی می کند. ۲ - کسی که پیش از وعظ و روضه خوانی ، مجلس را با روضه خواندن آماده می کند، پامنبری .
( ~. خا) (ص فا.) کسی که در تعزیه وظیفه ای را ایفا کند و اشعار مخصوص را خواند.
( ~. خا) (اِمر.) هنگام سحر (زمانی که خروس می خواند).
(دَ خا) (اِمر.) سفره و دستار - خوان ، پیش انداز، دستارخوان .
( ~. خا) [ ع - فا. ] (ص فا.) شخصی معمولاً در لباس روحانی که کارش خواندن روضه است .
( ~ . خا) (ص فا.) قایل به تثلیت ، مسیحی .
( ~ . خا) [ ع - فا. ] (ص .) کسی که مدح خلفای راشدین را می خواند.
( ~. خا)(اِمر.)۱ - هفت دشواری و کار سخت برای رستم به هنگام نجات کیکاوس وقتی که در مازندران دربند بود. ۲ - هفت دشواری و کار سخت برای اسفندیار در جنگ با ارجاسب . ۳ - کنایه از: دشواری های سخت و زیاد.

معنی خوان در فرهنگ فارسی عمید

خوان
۱. = خواندن
۲. خواننده (در ترکیب با کلمه دیگر): آوازه خوان، روزنامه خوان، روضه خوان، قرآن خوان.
۱. سفره یا طبقی برای گذاشتن غذا روی آن.
۲. [قدیمی، مجاز] غذا.
۳. [قدیمی، مجاز] ضیافت، مهمانی.
* خوان یغما: [قدیمی] سفره ای که برای همگان می گستردند و همه بر آن می نشستند و از آن بهره می بردند: ادیم زمین سفرۀ عام اوست / چه دشمن بر این خوان یغما چه دوست (سعدی۱: ۳۳).
۱. سفره.
۲. میز غذاخوری.
۳. دستار خوان، دستمال سفره.
۱. سرپرست سفره خانه، رئیس آشپزخانه.
۲. آشپز سفره خانه.
آفرین گو، ستایش کننده.
‹آوازخوان›
۱. کسی که پیشه اش آوازه خوانی است، خواننده.
۲. کسی که آواز خوب دارد و به همراه آهنگ خوب می خواند.
= پری افسا
کسی که به زبان پهلوی سخن بگوید یا آواز بخواند: پهلوی خوان پارسی فرهنگ / پهلوی خواند بر نوازش چنگ (نظامی۴: ۶۰۶).
کسی که در مجلس وعظ یا روضه خوانی چیزی بخواند.
۱. کسی که ذکر خدا می کند.
۲. آن که ذکر خدا را با آواز خوش می خواند.
۱. سحر، صبح زود.
۲. (قید) هنگام سحر.
= خوش آواز
= دستارخوان
آن که در مجالس سوگواری و عزاداری ذکر مصیبت امام حسین و کربلا می کند، کسی که کارش خواندن روضه است.
کسی که نزد استاد درس می خواند، متعلم، شاگرد.
مسیحی، که قائل به سه اقنومِ اب، ابن، و روح القدس باشد.
کسی که شاهنامۀ فردوسی را با آهنگ خوب می خواند.
مرغ سحرخوان، بلبل.
۱. ویژگی مرغی که هنگام صبح آواز می خواند.
۲. (اسم، صفت فاعلی) (زیست شناسی) [مجاز] بلبل: چه حالت است که گل در سحر نماید روی / چه آتش است که در مرغ صبح خوان گیرد (حافظ: ۱۰۳۵).
۱. کسی که غزل بخواند، غزل خواننده، غزل سُرا.
۲. (اسم، صفت) [مجاز] مطرب، آوازه خوان: من غزل گوی تواَم تا تو غزل خوان منی / ای غزل گوی غزل خوان غزل خواه ببال (فرخی: ۲۱۳).
۳. (قید) در حال غزل خواندن: نذر کردم گر از این غم به در آیم روزی / تا در میکده شادان و غزل خوان بروم (حافظ: ۷۱۸).
کسی که از روی کتاب برای دیگران قصه بخواند، قصه گو.

خوان در دانشنامه اسلامی

خوان
معنی خَوَّانٍ: بسیار خیانت کار
ریشه کلمه:
خون‌ (۱۶ بار)

«خَوّان» صیغه مبالغه و به معنای بسیار خیانت کننده است.
خوان الإخوان کتابی است به زبان فارسی در کلام فلسفی اسماعیلی، منسوب به ناصر خسرو قبادیانی(متوفای 481ق.).
کتاب شامل مقدمه ای به قلم مصحح، علی قویم و خطبه کتاب و صد صف(رده) است. ظاهرا نویسنده فهرست صد صف را در مقدمه آورده بود؛ ولی در نسخه های بعدی کتاب آن را حذف کرده اند.
مؤلف در مقدمه به رهایی خود از جهل به دست امام فاطمی، بی آنکه از او نام ببرد، اشاره می کند و از اینکه از جانب او مامور دعوت می شود، سخن می گوید. او این کتاب را به سفره ای(خوان) تشبیه می کند که طعام و شراب معنوی فرستاده از جانب امام به دست نویسنده در آن نهاده شده و به متابعان «خداوند روزگار»(امام زنده زمان) عرضه شده است. هر «صف» به اختصار، به یکی از مباحث فلسفی و کلامی؛ مانند علم، معاد، نفس، ثواب و عقاب، ابداع و جز این ها، بر طبق مشرب متکلمان اسماعیلی می پردازد. مباحث کتاب، مانند مباحث دیگر آثار ناصر خسرو، بر دو اصل کلی استوار است: دلیل آوردن از جهان آفرینش و تطبیق آن بر امور باطنی، و تاویل آیات و احادیث.
در خوان الاخوان اشاراتی شایان توجه به داعیان اسماعیلی قدیم، به ویژه به متفکران اسماعیلی ایرانی هست؛ مانند: محمد نخشبی، مؤلف کتاب محصول، ابویعقوب سجستانی مؤلف کشف المحبوب و ابوالهیثم گرگانی سراینده قصیده سؤالات.
برخلاف زاد المسافر و وجه دین (نام دو اثر از تألیفات ناصر خسرو) که طرحی مشخص در آن ها رعایت شده است، خوان الاخوان ترتیبی منطقی ندارد و بخش های آن مانند یادداشت های موضوعی پراکنده ای است که مؤلف آن ها را بدون نظم خاصی کنار هم جای داده است.



خوان در جدول کلمات

خوان
سفره, مائده
خوان اول شاهنامه
شیر بیشه
پرنده ای کوچک آواز خوان با منقار باریک و پرهای رنگین
توکا
تابلویی از خوان گری
صبحانه
تک خوان و تک ساز
سلو
سراینده خوان و اخوان
ناصر خسرو
ا زا ثرهای معروف ا خوان ثالث
ارغنون

معنی خوان به انگلیسی

food (اسم)
خورد ، قوت ، غذا ، طعمه ، خورش ، اغذیه ، خوراکی ، خوان ، خوردنی ، خوراک ، طعام ، خواربار ، توشه ، اذوقه
cloth for table use (اسم)
خوان
tablecloth (اسم)
خوان ، سفره ، رومیزی
large wooden tray (اسم)
خوان
liberal table (اسم)
خوان

معنی کلمه خوان به عربی

خوان را به اشتراک بگذارید

Telegram Facebook Twitter LinkedIn

پیشنهاد کاربران

پارسا ٠٦:٥٧ - ١٣٩٥/٠٨/٠٢
چالش و نبرد
|

مجتبی عیوض صحرا ١٤:٠٧ - ١٣٩٦/٠٥/١٧
خوان: سفره،گسترش-آسمان و زمین،بالا و پایین
قرائت،مطالعه-آواز،سرود-خواستن،دعوت،احضار-
ظرفِ چوبی بزرگ غذا-مائده،خوردنی،خوراکی
مثال: هفت خوان: هفت آسمان و زمین،هفت سفره و...
پیشخوان: کسی که پیش از روضه خوان در مجالسی بخواند یا کسی که درسی را از قبل مطالعه کند!

و هم آوا است با:

خان: عنوان رجال و بزرگان،رییس(رئیس)-بیت،خانه،سرا،اندرون-لانه،کندو،آشیان(آشیانه)-مرحله،مرتبه،دست،گانه،نوبت،دور،داو!-سطح،درجه،تعداد-شیار داخل لوله تفنگ
مثال: هفت خان >>> هفت خانه،هفت مرحله و...
مثال: هفت خان رستم >>> هفت مرحله رستم(سر فصل یکی از داستان‌های شاهنامه، هفت‌خان رستم، کنایه از کار دشوار و سخت و اشاره به وجود موانع در راه انجام کار است.)
پیشخان: دفتر دَستکی که نماینده و خان جایی است،که قبل از همه وجود دارد یا باید پدید آید،صندوق دار
|

آریا بهداروند ١٧:٠٧ - ١٣٩٦/٠٧/٠٥
در زبان لری بختیاری به معنی
سفره

Xan

به عربی مائده*غنیمت*
|

معنی یا پیشنهاد شما



نام نویسی   |   ورود

تازه ترین پیشنهادها

عبارات و کلمات کلیدی مرتبط

• معنی خوان چیست   • خوان نعمت   • معنی خان   • معنى خان   • خوان و سفره در جدول   • معنی خوان وسفره   • خان یعنی چه   • لیست قیمت رستوران هفت خوان شیراز   • مفهوم خوان   • تعریف خوان   • معرفی خوان   • خوان یعنی چی   • خوان یعنی چه  

توضیحات دیگر

معنی خوان
کلمه : خوان
اشتباه تایپی : o,hk
آوا : xAn
نقش : اسم
عکس خوان : در گوگل


آیا معنی خوان مناسب بود ؟     امتیاز مثبت به دیکشنری   امتیاز منفی به دیکشنری     ( امتیاز : 99% )