انتخاب دیکشنری مترجم لغت نامه
جستجو در دیکشنری
دیکشنری مترجم تغییر دیکشنری یا مترجم
برای انتخاب دیکشنری یا لغتنامه، اینجا را کلیک کنید.
انگلیسی به فارسی انگلیسی به انگلیسی کلمات اختصاری فارسی به انگلیسی فارسی به عربی عربی به فارسی جدول کلمات لغت نامه دهخدا فرهنگ فارسی فرهنگ فارسی معین فرهنگ فارسی عمید اسم پسرانه و دخترانه دانشنامه عمومی دانشنامه اسلامی کامپیوتر برق و الکترونیک عمران و معماری حقوق سینما صنعت علوم دامی حسابداری ریاضیات آمار خودرو صنایع غذایی نساجی پلیمر معدن شیمی نفت مهندسی گاز خاک شناسی زمین شناسی آب و خاک بهداشت دندانپزشکی روانپزشکی فوتبال کاراته یوگا کوه نوردی

98 1091 100 1

سرزنش

/sarzaneS/

مترادف سرزنش: بدگویی، بیغاره، پیغاره، تعنت، تقبیح، تشنیع، تقریع، سرکوفت، شماتت، شنعت، طعن، طعنه، عتاب، قدح، لوم، مخالفت، مذمت، معاتبت، معاتبه، ملام، ملامت، نکوهش

متضاد سرزنش: تمجید، ستایش

معنی سرزنش در لغت نامه دهخدا

سرزنش. [ س َ زَ ن ِ ] (اِمص مرکب ) نکوهش و ملامت. (آنندراج ). توبیخ. سرکوفت. سراکوفت. بیغاره. نکوهش :
نه بیغاره دیدند بر بدکنش
نه درویش را ایچ سوسرزنش.
ابوشکور.
چنین داد پاسخ که بر بدکنش
نباید مگر کشتن و سرزنش.
فردوسی.
بترسید سخت از پس سرزنش
شد از راه دانش به دیگر منش.
فردوسی.
نباید که یکباره از بدکنش
بود شاه را جاودان سرزنش.
فردوسی.
بدکنش را به سخن دست مده بر بد
که به تو بازشود سرزنش از کارش.
ناصرخسرو.
بر نوح نبی سرزنش نباید
کو رفت به کوه از میان طوفان.
ناصرخسرو.
در گلستان هر آنکه رود بی جمال دوست
واﷲ که بهر سرزنش خار میرود.
سیدحسن غزنوی.
ای از پی آشوب ما از رخ نقاب انداخته
لعل تو سنگ سرزنش بر آفتاب انداخته.
خاقانی.
میخورم می که مرا دایه بر این ناف رواست
نبرد سرزنش تو ز سر کار مرا.
خاقانی.
در سرزنش عرب فتاده
خود را عجمی لقب نهاده.
نظامی.
مجنون ز جهان چو رخت بربست
از سرزنش جهانیان رست.
نظامی.
سعدی از سرزنش خلق بترسد هیهات
غرقه در بحر چه اندیشه کند طوفان را.
سعدی.
سفله که زیور همه بر خویش بست
شد سرش از سرزنش خلق پست.
امیرخسرو.
زبان کشیده به تیغی به سرزنش سوسن
سپر گرفته شقایق چو مردم ایناغ.
حافظ.
گر من از سرزنش مدعیان اندیشم
شیوه ٔ مستی و رندی نرود از پیشم.
حافظ.
- سرزنش کردن ؛ ملامت کردن. توبیخ. (دهار). تعییر. (دهار) (زوزنی ).طعن و طنز کردن :
چنین گفت شیرین که آن بدکنش
که چرخ بلندش کند سرزنش.
فردوسی.
اگر گفت کای شاه برترمنش
همی عیبجویت کند سرزنش.
فردوسی.
نباید سرزنش کردن بر اینان
که راه حکم یزدان بست نتوان.
(ویس و رامین ).
فردا همه ٔ لشکر اسکندر بر ما سرزنش کنند. (اسکندرنامه ٔ نسخه ٔ سعید نفیسی ). شاه بدانست که لشکر بر او سرزنش میکنند. (اسکندرنامه ٔ نسخه ٔ سعید نفیسی ). خدای تعالی میفرماید که تو اسماعیل را به بندگی سرزنش کردی. (قصص الانبیاء ص 58).... مانند کوری بود که احولی را سرزنش کند. (کلیله ودمنه ).
نافه را کیمخت رنگین سرزنشها کرد و گفت
نیک بدرنگی نداری صورت زیبای من.
خاقانی.
در خجالت ز سرزنش کردن
زخم این وقفای آن خوردن.
نظامی.
چون نصیحت نیایدت در گوش
اگرت سرزنش کنم مخروش.
سعدی.
ترشروی بهتر کند سرزنش
که یاران خوش طبع شیرین منش.
سعدی.
ناموس عشق و رونق عشاق میبرند
عیب جوان و سرزنش پیر میکنند.
حافظ.
در بیابان گر بشوق کعبه خواهی زد قدم
سرزنشها گر کند خار مغیلان غم مخور.
حافظ.

معنی سرزنش به فارسی

سرزنش
سرکوفت، طعنه، ملامت، نکوهش
( اسم ) ملامت طعنه .

معنی سرزنش در فرهنگ معین

سرزنش
(سَ زَ نِ) (اِمص .) طعنه ، ملامت .

معنی سرزنش در فرهنگ فارسی عمید

سرزنش
سرکوفت، طعنه، ملامت، نکوهش.

سرزنش در دانشنامه اسلامی

سرزنش
سرزنش سخن توبیخ آمیز گفتن به کسی و بازخواست کردن او در برابر لغزشی است که از او سر زده است. سرزنش از الفاظی است که در فقه کاربرد دارد.
سرزنش که در زبان عربی از آن به ملامت، تعییر، عذل و مذمت تعبیر میشود. در لغت به معنای بدگویی از کسی یا چیزی و یا گفتن بدیهای کسی یا چیزی است.
در روایات
در روایات و کتابهای اخلاقی نیز به دلیل روشن بودن این معنا، تعریف خاصی از سرزنش صورت نگرفته و همین معنای لغوی مد نظر واقع شده است.
اقسام سرزنش
سرزنش را می توان به چاقوی دولبه ای تشبیه نمود که هم دارای جنبه های مثبت است و هم دارای اثرات منفی؛ از این رو ضروری است در مرحله ی نخست، سرزنش های سازنده و بجا، از سرزنش های ویرانگر و نابجا شناخته شده و متمایز شود، تا راه استفاده صحیح از این ابزار مشخص گردد.
← سرزنش سازنده
...
سرزنش
سرزنش که در زبان عربی از آن به ملامت، تعییر، عذل و مذمت تعبیر می­شود در لغت به معنای بدگویی از کسی یا چیزی و یا گفتن بدی­های کسی یا چیزی است. در روایات و کتاب­های اخلاقی نیز به دلیل روشن بودن این معنا، تعریف خاصی از سرزنش صورت نگرفته و همین معنای لغوی مدنظر واقع شده است.
سرزنش را می­توان به چاقوی دولبه­ای تشبیه نمود که هم دارای جنبه­های مثبت است و هم دارای اثرات منفی؛ از این­رو ضروری است در مرحله­ی نخست، سرزنش­های سازنده و بجا از سرزنش­های ویران­گر و نابجا شناخته شده و متمایز شود تا راه­ استفاده­ صحیح از این ابزار مشخص گردد.
- انتقاد از عمل ناپسند به ­جای سرزنش اشخاص:
در سیره و روش معصومین علیهم السلام بیش از آن که اشخاص مورد سرزنش قرار گیرند، صفت­ها و شیوه­های نادرستی که در شخص یا جامعه مرسوم و شایع می­شد، مورد ملامت و سرزنش قرار می­گرفت. برای همین در سخنان و کلمات معصومین علیهم السلام بسیار مشاهده می­شود که روش­ها و رفتارهای ناپسند بدون در نظر گرفتن این که چه کسی آن را انجام می­دهد، مورد نکوهش واقع شده­اند.
با این روش، سرزنش­کننده این امر را به سرزنش­شونده یا سرزنش­شوندگان القاء می­کند که مقصود از سرزنش، تخریب شخصیت فرد یا جامعه نیست بلکه پرهیز دادن از این صفت زشت و ناپسند یا روش نادرست است و این­چنین رفتاری در هر کس باشد لایق سرزنش خواهد بود.
- سرزنش نکردن در حضور دیگران:
از دیگر روش­های صحیح سرزنش، یادآوری کاستی­ها در خفا و نهان است؛ چرا که سرزنش در حضور دیگران، چه به قصد اصلاح باشد و چه به قصد آزار، به هر ترتیب موجب مخدوش نمودن شخصیت فرد مقابل خواهد شد و این جزء آدابی است که حتی در باب نصیحت دیگران نیز بدان سفارش شده است.
آزر از سوی حضرت ابراهیم علیه السّلام به دلیل بت پرستی مورد سرزنش قرار گرفت.
آیاتی در قرآن هست که در آنها حضرت ابراهیم علیه السلام آزر را مورد خطاب قرار داده و او را به خاطر بت پرستی مورد سرزنش قرار می دهد.
← آیه اول
 ۱. ↑ مریم/سوره۱۹، آیه۴۲.    
مرکز فرهنگ و معارف قرآن، فرهنگ قرآن، ج۱، ص۳۰۶، برگرفته از مقاله «سرزنش آزر»    
...
احبار به دلیل بی تفاوتی در برابر حرام خواری مردم و داوری ستمگرانه و عمل نکردن به دعوت های خویش مورد سرزنش الهی واقع شده اند.
۱. احبار ، مورد توبیخ خداوند به سبب بی تفاوتی ایشان در برابر حرام خواری مردم خویش و گفتار ناروای آنان: لولا ینهـیهم الربنیون والاحبار عن قولهم الاثم واکلهم السحت لبئس ما کانوا یصنعون. ۲. نکوهش عالمان یهود از سوی خدا، به جهت داوری ستمگرانه درباره مؤمنان و سازش با کافران : الم تر الی الذین اوتوا نصیبا من الکتـب... ویقولون للذین کفروا هـؤلاء اهدی من الذین ءامنوا سبیلا. جمله «الم تر...» دارای لحن مذمت گونه و اعتراض آمیز است. ۳. سرزنش عالمان یهود به سبب عمل نکردن به محتوای دعوت های خویش: اتامرون الناس بالبر وتنسون انفسکم وانتم تتلون الکتـب افلاتعقلون. (مخاطب آیه عالمان یهود است.)
اهل کتاب و مشرکان به جرم گرایش آنان به دوران جاهلیت سرزنش شدند.
وان احکم بینهم بمآ انزل الله ولاتتبع اهواءهم... • افحکم الجـهلیة یبغون... مشرکان، به جرم گرایش آنان به آیین دوران پیش از اسلام سرزنش شدند.واذا قیل لهم اتبعوا ما انزل الله قالوا بل نتبع ما الفینا علیه ءاباءنا او لو کان ءابآؤهم لایعقلون شیـا و لایهتدون. واذا قیل لهم تعالوا الی مآ انزل الله والی الرسول قالوا حسبنا ما وجدنا علیه ءابآءنا او لو کان ءابآؤهم لایعلمون شیـا و لایهتدون. حتی اذا اخذنا مترفیهم بالعذاب اذا هم یجـرون• قد کانت ءایـتی تتلی علیکم فکنتم علی اعقـبکم تنکصون• مستکبرین به سـمرا تهجرون. واذا قیل لهم اتبعوا ما انزل الله قالوا بل نتبع ما وجدنا علیه ءاباءنا او لو کان الشیطـن یدعوهم الی عذاب السعیر. وکذلک ما ارسلنا من قبلک فی قریة من نذیر الا قال مترفوها انا وجدنا ءاباءنا علی امة و انا علی ءاثـرهم مقتدون• قـل اولو جئتکم باهدی مما وجدتم علیه ءاباءکم... منطق ارتجاعی مشرکان، در توجیه کارهای زشت خویش، مورد نکوهش الهی قرار داشت.واذا فعلوا فـحشة قالوا وجدنا علیهآ ءابآءنا والله امرنا بها قل ان الله لایامر بالفحشآء اتقولون علی الله ما لاتعلمون.
سرزنش مسلمانان
برخی مسلمانان از سوی خداوند، به دلیل گرایش ارتجاعی آنان مورد سرزنش قرار گرفتند.وما محمد الا رسول قد خلت من قبله الرسل افاین مات او قتل انقلبتم علی اعقـبکم ومن ینقلب علی عقبیه فلن یضر الله شیـا... قل اندعوا من دون الله ما لاینفعنا ولایضرنا ونرد علی اعقابنا بعد اذ هدینا الله کالذی استهوته الشیـطین فی الارض...
اصحاب الجنه (صاحبان باغ سوخته)، رو به یکدیگر نهاده، بعضی بعض دیگر را به خاطر ظلمی که مرتکب شدند، به باد ملامت گرفتند.
صاحبان باغ سوخته یکدیگر را سرزنش می کردند: • «إِنَّا بَلَوْنَاهُمْ کَمَا بَلَوْنَا أَصْحَابَ الْجَنَّةِ إِذْ أَقْسَمُوا لَیَصْرِمُنَّهَا مُصْبِحِینَ؛ ما آنها را آزمودیم، همان گونه که «صاحبان باغ» را آزمایش کردیم، هنگامی که سوگند یاد کردند که میوه های باغ را صبحگاهان (دور از چشم مستمندان) بچینند». • «قَالَ أَوْسَطُهُمْ أَلَمْ أَقُل لَّکُمْ لَوْلَا تُسَبِّحُونَ؛ یکی از آنها که از همه عاقل تر بود گفت: «آیا به شما نگفتم چرا تسبیح خدا نمی گویید»؟!
← بیان آیه
 ۱. ↑ قلم/سوره۶۸، آیه۱۷.    
مرکز فرهنگ و معارف قرآن، فرهنگ قرآن، ج۳، ص۴۱۳، برگرفته از مقاله «سرزنش اصحاب الجنة».    
...
فرستادگان به سوی اصحاب قریه، دلایل و معجزاتی از خود نشان دادند و همانند حضرت مسیح (علیه السلام) بعضی از بیماران غیر قابل علاج را به فرمان خدا شفا دادند؛ ولی این کوردلان (اصحاب قریه)، در برابر آن منطق روشن و معجزات تسلیم نشدند؛ بلکه بر خشونت خود افزودند، و از مرحله تکذیب پا فراتر نهاده به مرحله تهدید و شدت عمل گام نهادند و رسولان الهی را به فال بد گرفته، وجود این بزرگواران را شوم و مایه بدبختی شهر و دیارشان دانستند.
اصحاب قریه رسولان الهی را شوم می دانستند؛ از این رو این بزرگواران آن ها را سرزنش می کردند: • «وَاضْرِبْ لَهُم مَّثَلاً أَصْحَابَ الْقَرْیَةِ إِذْ جَاءَهَا الْمُرْسَلُونَ؛ و برای آنها، اصحاب قریه (انطاکیه) را مثال بزن هنگامی که فرستادگان خدا به سوی آنان آمدند». • «قَالُوا إِنَّا تَطَیَّرْنَا بِکُمْ لَئِن لَّمْ تَنتَهُوا لَنَرْجُمَنَّکُمْ وَلَیَمَسَّنَّکُم مِّنَّا عَذَابٌ أَلِیمٌ؛ آنان گفتند: «ما شما را به فال بد گرفته ایم (و وجود شما را شوم می دانیم)، و اگر (از این سخنان) دست برندارید شما را سنگسار خواهیم کرد و شکنجه دردناکی از ما به شما خواهد رسید!».
← تفسیر آیه
 ۱. ↑ یس/سوره۳۶، آیه۱۳.    
مرکز فرهنگ و معارف قرآن، فرهنگ قرآن، ج۳، ص۴۴۲، برگرفته از مقاله «سرزنش اصحاب القریه».    
...


سرزنش در جدول کلمات

سرزنش
عتاب, لوم, نکوهش, ملامت
سرزنش و ملامت
لوم
سرزنش و نکوهش
شماتت
سرزنش کردن
ملامت, نکوهیدن
بسیار سرزنش کننده
لوام
سختی تمثیلی که به شوخی یا سرزنش به کسی گفته شود
متلک

معنی سرزنش به انگلیسی

snub (اسم)
جلو گیری ، سرزنش
vituperation (اسم)
توهین ، بد زبانی ، سرزنش ، بد گویی ، ناسزا گویی ، توبیخ
blame (اسم)
سب ، سرزنش ، گناه ، عتاب ، اشتباه ، مذمت
reproach (اسم)
سب ، ننگ ، سرزنش ، مذمت ، رسوایی ، ملامت ، طعنه ، عیب جویی ، توبیخ ، سرکوفت
reproof (اسم)
سب ، سرزنش ، عتاب ، ملامت ، طعنه ، نکوهش ، توبیخ ملایم
raillery (اسم)
انتقاد ، سرزنش ، شوخی ، توبیخ ، استهزا
remonstrance (اسم)
اعتراض ، تعرض ، سرزنش ، نکوهش
railing (اسم)
نرده ، سرزنش ، محجر ، ریل
rebuke (اسم)
سرزنش ، زخم زبان ، ملامت ، طعنه ، گوشمالی ، سرکوفت
scolding (اسم)
سرزنش ، چوبکاری
twit (اسم)
سرزنش ، طعنه
condemnation (اسم)
سرزنش ، محکومیت
chiding (اسم)
سرزنش ، عتاب
disapprobation (اسم)
رد ، سرزنش ، مذمت ، بی میلی ، عدم تصویب ، تقبیح
sarcasm (اسم)
سرزنش ، ریشخند ، لطیفه ، طعنه ، زهر خنده ، سخن طعنه امیز
conviction (اسم)
عقیده ، سرزنش
demerit (اسم)
سرزنش ، عدم لیاقت ، نا شایستگی
deprecation (اسم)
سرزنش
reprimand (اسم)
سرزنش ، مجازات ، توبیخ ، سرزنش و توبیخ رسمی
reprehension (اسم)
سرزنش

معنی کلمه سرزنش به عربی

سرزنش
تانيب , رفض , سخط , سور , لائمة , لوم
تحذير
نزيه
توبيخ
باروکة , تبجح , تهکم , توبيخ , رفض , سديم , سليطة اللسان , لائمة , لوم , مراقبة , وبخ
اترک
مستحق اللوم

سرزنش را به اشتراک بگذارید

Telegram Facebook Twitter LinkedIn

پیشنهاد کاربران

Shabnam ١٦:٤٤ - ١٣٩٦/٠٦/١٤
سرکوب
|

رقیه امیرعاجلو ٠٠:٢٢ - ١٣٩٦/١١/١٦
عتاب
|

Mosy ١٦:٠٥ - ١٣٩٧/٠٣/١١
شماتت
|

محسن مرادنوری ٠٤:٠١ - ١٣٩٧/١٢/٢٦
ملامت
مذمت
ذم
نکوهش
|

معنی یا پیشنهاد شما



نام نویسی   |   ورود

عبارات و کلمات کلیدی مرتبط

• معنی سرزنش   • مفهوم سرزنش   • تعریف سرزنش   • معرفی سرزنش   • سرزنش چیست   • سرزنش یعنی چی   • سرزنش یعنی چه  

توضیحات دیگر

معنی سرزنش
کلمه : سرزنش
اشتباه تایپی : svcka
آوا : sarzaneS
نقش : اسم
عکس سرزنش : در گوگل


آیا معنی سرزنش مناسب بود ؟     امتیاز مثبت به دیکشنری   امتیاز منفی به دیکشنری     ( امتیاز : 98% )