انتخاب دیکشنری مترجم لغت نامه
جستجو در دیکشنری
دیکشنری مترجم تغییر دیکشنری یا مترجم
برای انتخاب دیکشنری یا لغتنامه، اینجا را کلیک کنید.
انگلیسی به فارسی انگلیسی به انگلیسی کلمات اختصاری فارسی به انگلیسی فارسی به عربی عربی به فارسی جدول کلمات لغت نامه دهخدا فرهنگ فارسی فرهنگ فارسی معین فرهنگ فارسی عمید اسم پسرانه و دخترانه دانشنامه عمومی دانشنامه اسلامی کامپیوتر برق و الکترونیک عمران و معماری حقوق سینما صنعت علوم دامی حسابداری ریاضیات آمار خودرو صنایع غذایی نساجی پلیمر معدن شیمی نفت مهندسی گاز خاک شناسی زمین شناسی آب و خاک بهداشت دندانپزشکی روانپزشکی فوتبال کاراته یوگا کوه نوردی

99 1044 100 1

سعدی

/sa'di/

معنی اسم سعدی

اسم: سعدی
نوع: پسرانه
ریشه اسم: فارسی,عربی
معنی: سعد (عربی) + ی (فارسی )، فرخندگی، خجستگی، لقب شاعر بزرگ قرن هفتم، مشرف الدین مصلح بن عبدالله شیرازی

معنی سعدی در لغت نامه دهخدا

سعدی. [ س ُ دا ] (ع ص ) مؤنث اسعد. (منتهی الارب ).

سعدی. [ س َ ] (اِخ ) مشرف الدین مصلح بن عبداﷲ سعدی شیرازی ، نویسنده و گوینده ٔ بزرگ قرن هفتم. وی در شیراز به کسب علم پرداخت و سپس به بغداد رفت و در مدرسه ٔ نظامیه به تعلم مشغول گشت. سعدی سفرهای بسیار کرد و در زمان سلطان اتابک ابوبکربن سعدبن زنگی (623 - 668 هَ.ق.) به شیراز بازگشت و به تصنیف سعدی نامه یا بوستان (سال 655) و گلستان (سال 656) پرداخت. علاوه بر اینها قصاید و غزلیات و قطعات و ترجیعبند و رباعیات و مقالات و قصاید عربی دارد که همه را در کلیات وی جمع کرده اند. وفات وی بین سالهای 691 و 694 هَ.ق. در شیراز اتفاق افتاد و آرامگاه جدید او در اردیبهشت ماه 1331 هَ.ش. برپا شده است.
امتیاز بزرگ سعدی در غزل عاشقانه و مثنوی اخلاقی و نثر فنی بسبک مقامه نگاری است. رجوع کنید به تاریخ ادبیات رضازاده ٔ شفق صص 263 - 279. بحث در باب سعدی شاعر، هانری ماسه. از سعدی تا جامی (ترجمه ٔ تاریخ ادبیات ادوارد براون ج 3) (از حاشیه ٔ برهان قاطع چ معین ). و رجوع به لباب الالباب و سبک شناسی بهار ج 1 و 2 و 3 شود.

سعدی. [ س َ ] (اِخ ) میرعلیشیر نویسد: مولانا سعدی مشهدی بوده و به کاسه گری منسوب و این مطلع از اوست :
ز بهر قطع هستی حیله از صدجای انگیزم
مگر یک لحظه با آن دلبر خودرای آمیزم.
و در مطلع دو قافیه رعایت کرده و بیت دوم این مطلع را امیرعلیشیر پسند فرموده و آن بیت این است :
شبی بنشین وچندانی شراب بی حسابم ده
که نتوانم که تا روز حساب از جای برخیزم.
مولانا در هری وفات فرموده. (مجالس النفایس ص 216 - 217).

سعدی. [ س َ ] (اِخ ) دهی از دهستان یکانات بخش مرکزی شهرستان مرند. دارای 619 تن سکنه و آب آن ازچشمه و قنات است. (از فرهنگ جغرافیایی ایران ج 4).

سعدی. [ س َ ] (اِخ ) دهی از دهستان عباسی بخش بستان آباد شهرستان تبریز. دارای 230 تن سکنه و آب از چشمه و محصول آن غلات میباشد. (از فرهنگ جغرافیایی ایران ج 4).

سعدی. [ س َ ] (اِخ ) قصبه ای از دهستان آبشار بخش شادگان شهرستان خرمشهر. دارای 1010تن سکنه و آب آن از رودخانه جراحی است. محصول : غلات ،برنج و خرما است. (از فرهنگ جغرافیایی ایران ج 6).

سعدی. [ س َ ] (اِخ ) ده بزرگی از دهستان حومه ٔ بخش مرکزی شهرستان شیراز. در سه هزارگزی شمال خاور شیراز. هوای آن معتدل و دارای 2008 تن سکنه است. آب آن از قنات و محصول آن غلات ، انگور، سبزیجات و شغل اهالی زراعت است. دبستان دارد و مقبره ٔ سعدی نزدیک قریه است. (از فرهنگ جغرافیایی ایران ج 7).

معنی سعدی به فارسی

سعدی
یکی از عرائس عرب که شاعران تازی و ایرانی نام او را بمنزله نمونه دلبران یادکنند . توضیح دارمستتر گوید( تتبعات ۲۹۸:۱ ح ): (( در افسانه عربی - فارسی (( سودابه )) ( ایرانی ) به (( سعدی )) مبدل گردیده است . ))
ده بزرگی از دهستان حوم. بخش مرکزی شهرستان شیراز .
یا بوستان منظومه مثنوی اثر طبع سعدی شیرازی ( ه.م.) در بسیاری از نسخ قدیم نام این منظومه را سعدی نامه نوشته اند نه بوستان و تصور میشود که نام آنرا بقرینه (( گلستان )) سعدی و بمناسبت ابیات ذیل که در مقدمه منظومه مورد بحث آمده بوستان نامیده اند : (( تتمع بهر گوشه ای یافتم زهر خرمنی خوشه ای یافتم )) (( دریغ آمدم زان همه بوستان تهیدست رفتن بر دوستان .)) این منظومه به ده باب ( ده در ) تقسیم شده از این قرار : ۱ - در عدل و تدبیر و رای . ۲ - در احسان. ۳- در عشق . ۴- در تواضع . ۵- در رضا . ۶- در قناعت . ۷- در تربیت . ۸- در شکر . ۹- در توبه . ۱٠ - در مناجات و ختم کتاب . و آن در سال ۶۵۵ ه. ق. بتصریح خود سعدی سروده شده و مثنوی مزبور منظومه ایست اخلاقی و اجتماعی و عرفانی . وی شیوه گویندگان قبلی مانند عطار و سنائی را درین راه بکمال رسانیده ظرافت الفاظ را با لطافت معانی بهم آمیخته و در ادای مفاهیم سلاست و ملاحت و متانت را رعایت کرده از تکلفات احتراز میکند ولی از محسنات لفظی و معنوی-تا آن حد که ذوق سلیم آنرا بپسندد - خودداری ندارد . در وصف مناظر و تشریح اخلاق و آداب و مهارت خود را نشان میدهد . این کتاب بزبانهای مختلف : لاتینی انگلیسی فرانسوی آلمانی ترکی و غیره ترجمه و شرح شده و در ایران و هند مکرر بطبع رسیده است .
مقبره سعدی در شیراز است . بنای قدیمی آرامگاه از آثار زمان کریم خان زند و مشتمل بر دو اطاق بزرگ در دو طرف و ایوان و پله و طاقها و غرفه های کوچک در وسط بود مقبره شیخ در اطاقی بزرگ جانب شرقی قرار داشت . بعدها بوسیله فتحعلیخان صاحب دیوان و حبیب اله خان قوام الملک تعمیراتی در بنای مذکور بعمل آمد و به تدریج وضع آن صورت نا مناسبی پیدا کرد و در سال ۱۳۲۹ شروع به ساختمان بنای کنونی بجای بنای سابق گردید و قسمتهایی از بنای کنونی اقتباس از کاخ چلستون اصفهان و بناهای دیگر قدیم است و در آن معماری جدید با معماری قدیم ایران آمیخته گشته . مراسم افتتاح رسمی آن در اریبهشت ماه ۱۳۳۱ ش با افتتاح رضاشاه پهلوی بعمل آمد . آرامگاه مذبور مشتل بر بنائی مربع با گنبد مدور کاشی فیروزه ای و ایوان ستون دار در سمت جنوب و ایوان دیگری در جانب مغرب است که اطاق آرامگاه را با طاقی کوچک که مدفون شوریده شیرازی است مربوط می سازد در اطاق اخیر کتابخانه کوچکی ترتیب داده شده است عمارت جدا گانه ای هم برای محل پذیرائی و استراحت واردان و سکونت مستحفظ و سرایدار در کناره غربی محوطه بنا شده ضمنا برای پائین رفتن به قنات سعدیه - که آرامگاه از زیر زمین در مجاورت بنای می گذرد پلکان مناسبی ساخته شده صفه ها و نشیمنگاه اطرف آب نمای محل مذبور که بنام حوض ماهی خوانده می شود بصورتی مناسب اصلاح و تعمیر گردیده قطعاتی از سنگ قبر بسیار قدیمی و کتیبه سنگی بنائی که قبل از بنای دوران کریم خان زند بر مدفن سعدی موجود بوده است ضمن خاکبرداریها در محوطه آرامگاه کشف گردیده که درون آرامگاه کنونی محفوظ میباشد.
محدث اصلا از مردم جوزجان نزدیک بلخ
مولف مر آت البدان نویسد : یکی از مزارع نهاوند است که در جنوب شهر واقع شده و اراضی آن متصل به نهاوند می باشند
ابن عبیدالله سعد مکنی بابوعبدالله سعدی شیعی امامی اوراست اکمال الاسلام بنائ الاسلام حرمه الاسلام و ... و جز آنها
علی بن محمد
عبدالملک بن محمد الشیخ بن القائم بامرالله مکنی به ابومروان از ملوک دولت اشراف سعدیین مراکش است .
از قناتهای شیراز بوده است

سعدی در دانشنامه اسلامی

ابومحمد مصلح بن عبدالله مشهور به سعدی شیرازی در سال 606ق در شیراز زاده شد. پدرش در دستگاه دیوانی اتابک سعد بن زنگی، فرمانروای فارس شاغل بود.
سعدی هنوز کودک بود که پدرش در گذشت. در دوران کودکی با علاقه زیاد به مکتب می رفت و مقدمات علوم را می آموخت. هنگام نوجوانی به پژوهش، دین و دانش علاقه فراوانی نشان داد. اوضاع نابسامان ایران در پایان دوران سلطان محمد خوارزمشاه و به خصوص حمله سلطان غیاث الدین، برادر جلال الدین خوارزمشاه به شیراز (سال 627ق) سعدی را که هوایی جز کسب دانش در سر نداشت برآن داشت تا دیار خود را ترک نماید. سعدی در حدود 620 یا 623ق از شیراز به مدرسه نظامیه بغداد رفت و در آنجا از آموزه های امام محمد غزالی بیشترین تأثیر را پذیرفت (سعدی در گلستان غزالی را «امام مرشد» می نامد). غیر از نظامیه، سعدی در مجلس درس استادان دیگری از قبیل شهاب الدین عمر سهروردی نیز حضور یافت و در عرفان از او تأثیر گرفت. این شهاب الدین عمر سهروردی را نباید با شیخ اشراق، یحیی سهروردی، اشتباه گرفت. معلم احتمالی دیگر وی در بغداد ابوالفرج بن جوزی بوده است که در هویت اصلی وی بین پژوهندگان، از جمله بین محمد قزوینی و محیط طباطبایی اختلاف وجود دارد.
پس از پایان تحصیل در بغداد، سعدی به سفرهای گوناگونی پرداخت که به بسیاری از این سفرها در آثار خود اشاره کرده است. در این که سعدی از چه سرزمین هایی دیدن کرده، میان پژوهندگان اختلاف نظر وجود دارد و به حکایات خود سعدی هم نمی توان چندان اعتماد کرد و به نظر می رسد که بعضی از این سفرها داستان پردازی باشد، زیرا بسیاری از آن ها پایه نمادین و اخلاقی دارند نه واقعی. مسلم است که شاعر به عراق، شام و حجاز سفر کرده است و شاید از هندوستان، ترکستان، آسیای صغیر، غزنین، آذربایجان، فلسطین، چین، یمن و آفریقای شمالی هم دیدار کرده باشد.
سعدی در حدود 655ق به شیراز بازگشت و در خانقاه ابوعبدالله بن خفیف مجاور شد. حاکم فارس در این زمان اتابک ابوبکر بن سعد زنگی بود که برای جلوگیری از هجوم مغولان به فارس، به آنان خراج می داد و یک سال بعد به فتح بغداد به دست مغولان در 4 صفر 656ق به آنان کمک کرد. در دوران ابوبکر بن سعد بن زنگی، شیراز پناهگاه دانشمندانی شده بود که از دم تیغ تاتار جان سالم بدر برده بودند. در دوران وی سعدی مقامی ارجمند در دربار به دست آورده بود. در آن زمان، ولیعهد مظفر الدین ابوبکر به نام سعد بن ابوبکر که تخلص سعدی هم از نام اوست به سعدی ارادت بسیار داشت. سعدی بوستان را که سرودنش در655ق به پایان رسید، به نام بوبکر سعد کرد. هنوز یکسال از تدوین بوستان نگذشته بود که در بهار سال 656ق، دومین اثرش گلستان را بنام ولیعهد سعد بن ابوبکر بن زنگی نگاشت.
سعدی در سال 691ق در خانقاهی که اکنون آرامگاه اوست درگذشت و به خاک سپرده شد.
کلیات سعدی / نوع اثر: کتاب / نقش: نویسنده
ابومحمد مصلح الدین سعدی، شاعر و حکایت نویس فارسی زبان شیرازی و یکی از «سه پیامبر ملک سخن» قرن ششم در کنار فردوسی و انوری می باشد.
ابومحمد مصلح الدین، مشهور به سعدی شیرازی، شاعر و حکایت نویس فارسی زبان شیرازی و یکی از «سه پیامبر ملک سخن» در کنار فردوسی و انوری است. درباره نام و نام پدر شاعر و هم چنین تاریخ تولد سعدی اختلاف نظر وجود دارد، اما به قول محققان تاریخ نگار، سال تولد او باید بین ۵۷۷ تا ۶۰۱ هجری قمری می باشد. (نقل از ادوارد براون، و ذبیح الله صفا) سعدی در شیراز پای به هستی نهاد و هنوز کودکی بیش نبود که پدرش درگذشت. آنچه مسلم است اغلب افراد خانواده وی اهل علم و دین و دانش بودند. سعدی خود در این مورد می گوید: همه قبیله من، عالمان دین بودند• • •مرا معلم عشق تو، شاعری آموخت.
نکته درباره شهرت سعدی
نکته قابل توجه در زندگی سعدی، شهرت بسیار او در طول حیاتش است که نصیب کمتر کسی می شود. پدر سعدی در دستگاه دیوانی اتابک سعد بن زنگی، فرمانروای فارس، شاغل بود. پس از درگذشت پدر، سعدی در حدود ۶۲۰ یا ۶۲۳ قمری از شیراز برای تحصیل به مدرسۀ نظامیۀ بغداد رفت و در آن جا از آموزه های امام محمد غزالی بیشترین تأثیر را پذیرفت؛ (سعدی در کتاب گلستان خود، غزالی را «امام مرشد» می نامد). غیر از نظامیه، سعدی در مجلس درس استادان دیگری از قبیل شهاب الدین سهروردی نیز حضور یافت و در عرفان از او تأثیر گرفت. معلم احتمالی دیگر وی در بغداد، ابوالفرج بن جوزی (سال درگذشت ۶۳۶) بوده است که در هویت اصلی وی بین محققین (از جمله بین محمد قزوینی و محیط طباطبایی) اختلاف وجود دارد.
سفرهای متعدد سعدی
سعدی پس از تحصیل مقدمات علوم از شیراز به بغداد رفت پس از پایان تحصیل در بغداد، به سفرهای متنوعی پرداخت که در آثار خود به بسیاری از این سفرها اشاره کرده است. در این که سعدی از چه سرزمین هایی دیدن کرده، میان پژوهندگان اختلاف نظر وجود دارد و به حکایات خود سعدی هم نمی توان چندان اعتماد کرد و به نظر می رسد بعضی از این سفرها داستان پردازی باشد،
موحد، ضیاء، سعدی، ج۱، ص۵۸، تهران، طرح نو، چاپ دوم، ۱۳۷۴.
...
اِبْن ِ عَطیه ، عبدالملک بن محمد سعدی (۱۳۰ق / ۷۴۸م )، فرمانده سپاه اموی ، والی مکه و مدینه در دوران مروان دوم ، آخرین خلیفه اموی است.
نسب وی به سعد بن بکر هوازن می رسد.
مسعودی ، التنبیه و الاشراف ، ج۱، ص۳۲۷، به کوشش دخویه ، لیدن ، ۱۸۹۳م .
در ۱۳۰ق مروان دوم ابن عطیه را به فرماندهی یک سپاه ۴ هزار نفری برای سرکوب عبدالله بن یحیی کندی ملقب به طالب الحق رهبر اباضیان و عامل او ابوحمزه مختار بن عوف به حجاز و یمن گسیل کرد.
احمد یعقوبی ، تاریخ ، ج۲، ص۳۳۹، بیروت ، ۱۳۷۹ق / ۱۹۶۰م .
پس از آن یاران ابن یحیی چند بار شوریدند. نخست یحیی بن عبدالله بن عمر کلاعی قیام کرد. ابن عطیه عبدالرحمان بن یزید، برادرزاده خود را به سرکوب او فرستاد. شورش دیگر را گروهی از اباضی ها به سر کردگی یحیی بن کرب حمیری به راه انداختند. این بار ابن عطیه لشکری به فرماندهی ابوامیه کندی گسیل کرد، سرانجام اباضی ها شکست خوردند و به حضرموت گریختند و در آن جا به عبدالله بن معبد جرمی پیوستند. ابن معبد برای جنگ با ابن عطیه سپاهی بزرگ بسیج کرد. ابن بار ابن عطیه خود به نبرد با جرمی شتافت . در پی نبردهایی در منطقه فلات و شهر سنام حضرموت ابن عطیه توانست این شورش را نیز سرکوب کند.
ابوالفرج اصفهانی ، الاغانی ، ج۲۰، ص۱۱۱- ۱۱۳، بولاق ، ۱۲۸۵ق .
...
جوزجانی ، ابواسحاق ابراهیم بن یعقوب بن اسحاق سعدی ، محدّث قرن دوم و سوم می باشد.
او را به سبب انتسابش به سعدبن ابی وقاص (صحابی معروف پیامبر ) سعدی نامیده اند.
ابوسعد سمعانی ، الانساب، ج ۳، ص ۲۵۶.
تاریخ ولادت جوزجانی مشخص نیست ، اما با توجه به تاریخ فوت برخی شیوخِ وی ، از جمله حسین بن علی جُعْفی (متوفی ۲۰۳) و محمدبن عبید طنافسی کوفی متوفی ۲۰۵،
یوسف بن عبدالرحمان مزّی ، تهذیب الکمال فی اسماء الرجال ، ج ۲، ص ۲۴۵ـ۲۴۶، ج ۲، چاپ بشار عواد معروف ، بیروت ۱۴۰۴/۱۹۸۴.
جوزجانی ، مانند دیگر محدّثان ، برای کسب علم از بزرگان عصر خود، به شهرها و مراکز علمی سفر می کرد. دارقَطُنی از اقامت وی در مکه ، بصره و رَمْله ] خبر داده است .
ابن عساکر، تاریخ مدینه دمشق، ج ۷، ص ۲۸۱، چاپ علی شیری ، بیروت ۱۴۱۵ـ۱۴۲۱/ ۱۹۹۵ـ۲۰۰۱.
...
بوسْتان ، یا سعدی نامه ، هنری ترین و شاعرانه ترین مثنوی حکمی - اخلاقی و عرفانی در ادب فارسی ، سروده سعدی شیرازی (ه م )، شاعر پرآوازه ایران در سده ۷ق /۱۳م است.
با آنکه سعدی به نام کتاب دیگر خود گلستان تصریح کرده است . اما به نام این مثنوی که از آن با تعبیر «نام بُردار گنج » یاد می کند. اشاره ای نکرده است . نسخه های کهن این مثنوی ، نام سعدی نامه برخود دارند و نسخه های متأخر و جدید، نام بوستان ؛ و چنین می نماید که ارباب ذوق ، از یک سو به قرینه نام گلستان ، و از سوی دیگر بر اساس دو بیت از مقدمه این کتاب که البته بوستان در آن ها معنی لغوی خود را دارد، بر سعدی نامه نام بوستان نهاده اند. نام کتاب بنا بر نسخه های خطّی قدیم، از جمله نسخه کتابخانه بنیاد بودمر در ژنو (تحریر در ۷۲۰)، سعدی نامه بوده گویا بعدها خودِ شاعر یا، به احتمال بیشتر، نسخه نویسان برای قرینه سازی با گلستان، نام بوستان را برای کتاب برگزیده اند و نام اصلی آن کم کم فراموش شده است. در مقدمه یکی از نسخه های قدیم در بیتی به نام «بوستان» اشاره شده است: «ز بهر تماشاگه دوستان/ کتابی است نام خوشش بوستان» و در مقدمه نسخه های معمول هم ابیاتی هست که علاقه شاعر را به کلمه «بوستان»، هرچند در معنای لغوی آن، و نظر نسخه نویسان را به این تسمیه نشان می دهد. فروغی در مقدمه خود بر بوستان استنباط کرده است که سعدی مدتی پس از اتمام اثر، برخی اشعار و کلمات و احتمالاً نام آن را تغییر داده است به نظر می رسد که وی از مدت ها قبل از ۶۵۵، بخش ها یا دست کم حکایت هایی از بوستان را به نظم درآورده بوده و در تاریخ یادشده پایان رسمی کتاب را اعلام کرده است.
پیشینه
بوستان که زمینه های سرودن آن در طول سیر و سیاحت های سعدی فراهم آمده و بخش هایی از آن هم پیش از بازگشت ِ سعدی به شیراز سروده شده بود، بنابر اشاره سعدی در دیباچه بوستان در ۶۵۵ق ، در فاصله دو عید -احتمالاً عید فطر و قربان - به نام ابوبکر بن سعد بن زنگی ، اتابک سلغری فارس (حک ۶۲۳- ۶۵۸ق / ۱۲۲۶-۱۲۶۰م ) به پایان آمد و به تعبیر خود شاعر در این سال «پُردُر شد این نام بردار گنج ». از ۱۲۳۹/۱۸۲۴ ـ که ظاهراً نخستین بار بوستان در کلکته چاپ شد ـ تا روزگار ما که منقّح ترین بوستان را غلامحسین یوسفی در ۱۳۵۹ش با سرمایه انجمن استادان زبان و ادبیات فارسی چاپ کرد، دهها چاپ بوستان همراه کلیات سعدی یا جداگانه در داخل و خارج از ایران عرضه شده است که هر کدام به گونه ای و در دوره ای توجه محقّقان را به خود جلب کرده است.
مضمون بوستان
بوستان در بحر متقارب (هم وزن ِ شاهنامه فردوسی ) بر طبق نسخه مصحح غلامحسین یوسفی در ۰۱۱`۴ بیت سروده شده است . این مثنوی گذشته از یک دیباچه (یک حکایت) در توحید، نعت پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله وسلّم) و ستایش خلفای راشدین ، سبب نظم کتاب و مدح ابوبکر بن سعد بن زنگی و محمد بن سعد بن ابی بکر، دارای ۱۰ باب ، بدین ترتیب است : ۱. عدل و تدبیر و رای ، (۱۹ حکایت). ۲. احسان ، (۲۹ حکایت). ۳. عشق و مستی و شور، (۱۹ حکایت). ۴. تواضع ، (۲۷ حکایت). ۵. رضا، (۱۲ حکایت). ۶. قناعت ، (۱۵ حکایت). ۷. عالَم تربیت ، (۲۲ حکایت). ۸. شکر بر عافیت ، (۹ حکایت). ۹. توبه و راه صواب ، (۱۹ حکایت). ۱۰. مناجات و ختم کتاب . (۳ حکایت).از میان حکایت های آن حدود بیست تا سی حکایت مهم تر و قابل بحث و بقیه، تمثیل ها و نکته های اجتماعی، تربیتی، سیاسی و اخلاقی است که ظاهراً سعدی برای ارائه و رنگ آمیزی و دلپذیرکردن دیدگاه های خود آفریده و هر یک را در جای لازم به کار برده است. بنابراین، بسختی می توان پذیرفت که حوادث این حکایت ها، بخصوص آن ها که خود شاعر به عنوان یکی از شخصیت های حکایت ظاهر می شود، در عالم واقع اتفاق افتاده باشد؛ بویژه آن که این حکایت ها کمتر در منابع پیشین نمونه و مأخذی دارد. از میان حکایت ها، داستان سفر سعدی به سومنات، بسیار مورد بحث و نقد و نظر قرار گرفته و در وقوع آن تردید شده است. با اینهمه، حکایت های بوستان از نظر شکل شناسی، محتوا و القای اندیشه های سعدی مهم و سزاوار مطالعه و تحقیق است.
← ستایش از محمد بن سعد
...



سعدی در دانشنامه ویکی پدیا

سعدی
مشک آن است که خود ببوید…
ترسم نرسی به کعبه ای اعرابی، کاین ره که تو می روی به ترکستان است
... ادب از که آموختی؟ از بی ادبان
از کوزه همان برون تراود که در اوست
آن را که حساب پاک است، از محاسبه چه باک است؟
ابومحمّد مُشرف الدین مُصلح بن عبدالله بن مشرّف متخلص به سعدی (۶۰۶ – ۶۹۰ هجری قمری) شاعر و نویسندهٔ پارسی گوی ایرانی است. اهل ادب به او لقب استادِ سخن، پادشاهِ سخن، شیخِ اجلّ و حتی به طور مطلق، استاد داده اند. او در نظامیه بغداد — که مهم ترین مرکز علم و دانش جهان اسلام در آن زمان به حساب می آمد — تحصیل و پس از آن به عنوان خطیب به مناطق مختلفی از جمله شام و حجاز سفر کرد. سعدی سپس به زادگاه خود، شیراز، برگشت و تا پایان عمر آنجا اقامت گزید. آرامگاه وی در شیراز واقع شده است که به سعدیه معروف است.
عمدهٔ عمر او مصادف با حکومت اتابکان فارس در شیراز و هم زمان با مغول به ایران">حمله مغول به ایران و سقوط بسیاری از حکومت های وقت نظیر خوارزمشاهیان و عباسیان بود. البته سرزمین فارس به واسطهٔ تدابیر ابوبکر بن سعد؛ ششمین و معروف ترین اتابکان سَلغُری شیراز، از حملهٔ مغول در امان ماند. همچنین قرن ششم و هفتم هجری مصادف با اوج گیری تصوف در ایران بود و تأثیر این جریان فکری و فرهنگی در آثار سعدی قابل ملاحظه است. نظر اغلب سعدی پژوهان بر این است که سعدی تحت تأثیر آموزه های مذهب شافعی و اشعری و بنابراین تقدیرگرا است. در مقابل، نشانه هایی از ارادت وی به خاندان پیامبر اسلام مشاهده می شود. سعدی بیش از آن که تابع اخلاق به صورت مطلق و فلسفی آن باشد، مصلحت اندیش است و ازین رو اصولاً نمی تواند طرفدار ثابت و بی چون وچرای قاعده ای باشد که احیاناً در جای دیگری آن را بیان کرده است. برخی از نوگرایان معاصر ایران آثار او را غیراخلاقی، بی ارزش، متناقض و فاقد نظم سیستماتیک قلمداد کرده اند.
سعدی تأثیر انکارناپذیری بر زبان فارسی گذاشته است؛ به طوری که شباهت قابل توجهی بین فارسی امروزی و زبان سعدی وجود دارد. آثار او مدت ها در مدرسه ها و مکتب خانه ها به عنوان منبع آموزش زبان و ادبیات فارسی تدریس می شده و بسیاری از ضرب المثل های رایج در زبان فارسی از آثار وی اقتباس شده است. او بر خلاف بسیاری از نویسندگان معاصر یا پیش از خود، ساده نویسی و ایجاز را در پیش گرفت و توانست — حتی در زمان حیاتش — شهرت زیادی به دست آورد. آثار سعدی اصطلاحاً سهل ممتنع است و در آن ها نکته سنجی و طنز آشکار یا پنهان ملاحظه می شود.
عکس سعدی
سعدی می تواند به موارد زیر اشاره داشته باشد:
سعدی، شاعر ایرانی
نیکولا سعدی کارنو، فیزیک دان فرانسوی
ماری فرانسوا سعدی کارنو، سیاست مدار فرانسوی
سعدی افشار بازیگر کمدی ایرانی
سعدی یوسف، نویسنده، شاعر، روزنامه نگار و فعال سیاسی عراقی
سعدی نام روستایی در استان آذربایجان شرقی
ایستگاه متروی سعدی نام یک ایستگاه مترو در خط یک متروی تهران
روستای سعدی یکی از روستاهای استان آذربایجان شرقی است که در دهستان عباس شرقی بخش تیکمه داش شهرستان بستان آباد واقع شده است.
در حال حاضر (سال۱۳۹۶) جمعیت این روستا بسیار اندک و انگشت شمار است. طبیعت زیبای ان تا حدودی از بین رفته اما اطراف ان دارای مناطق بسیار زیبایی ست. در صورت توجه دولت، این روستا می تواند شکوه گذشته خود را بازیابد.
طبق تعریف فرهنگی جغرافیای ایران جلد ۴ و لغت نامه دهخدا؛ سعدی: «دهی از دهستان عباسی بخش بستان آباد شهرستان تبریز. دارای ۲۳۰ تن سکنه و آب از چشمه و محصولات آن غلات می باشد.»
روستای سعدی از طرف شمال به روستای گلهین، از سوی شرق به روستای بنفشه درق، از طرف جنوب به روستای عمودیزج و از طرف غرب به روستای جداقیه و قره چمن محدود می شود. فاصله این روستا تا مرکز شهرستان یعنی بستان آباد ۳۶ کیلومتر و فاصله آن با شهر تبریز مرکز استان، ۱۰۲ کیلومتر است. ارتفاع روستای سعدی از سطح دریا؛ ۱۶۷۸ متر می باشد. آب و هوای این روستا به جهت قرار گرفتن در دامنه کوه های پیرامونی، در زمستان سرد و در تابستان ها معدل و خوش و آب هواست.
سعدی (شادگان)، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان شادگان در استان خوزستان ایران است.
فهرست روستاهای شهرستان شادگان
فهرست روستاهای ایران
این روستا در دهستان آبشار قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۸۵، جمعیت آن ۴۱۴ نفر (۶۷خانوار) بوده است.
سعدی، روستایی است از توابع بخش مرکزی شهرستان کرمان در استان کرمان ایران.
این روستا در دهستان باغین قرار داشته و براساس آخرین سرشماری مرکز آمار ایران که در سال ۱۳۸۵ صورت گرفته، جمعیت آن ۱٬۳۸۲نفر (۳۷۷خانوار) بوده است.
سعدی از دست خویشتن فریاد نام کتابی است از عباس کیارستمی فیلم نامه نویس، تهیه کننده و کارگردان معروف ایرانی که در سال ۱۳۸۶ منتشر شد. او در این کتاب خود، به همان سبک کتاب حافظ به روایت کیارستمی گلچینی از غزلیات سعدی را ارائه داده است. و نام کتاب را نیز از این بیت سعدی به عاریت گرفته است:
در شعر فارسی، اشعاری است که تنهادر یک بیت شاعر منظور خود را به به روشنی بیان می کند. شعر سعدی نیز دارای چنین ابیاتی است که غالبا در انتهای کلیات او آمده است. این تک بیت ها و حتی تک مصراع های سعدی به خودی خود کامل هستند و مملو از نکات و ریزبینی های کم نظیر می باشند. در کتاب سعدی از دست خویشتن فریاد، کیارستمی این ابیات را گردآوری کرده است و مجموعه زیبایی فراهم نموده تا خواننده با اشعار سعدی آشنایی بیشتری پیدا کند. کیارستمی در مورد کتاب خود می گوید:«انتخاب من از آثار سعدی و حافظ بر این اساس بود که مصرع های ابیاتی را که سرشار از مفهوم باشند و با بیت یا مصرع قبل و بعد هم ارتباط معنایی نداشته باشند پیدا کرده و به صورت مقطع بنویسم تا کمی از با آهنگ ادا کردن آن نیز کاسته شود...»
سعدی افشار، با نام کامل سعدالله رحمت خواه (زادهٔ ۱۳۱۳ – ۳۰ فروردین ۱۳۹۲ در تهران) بازیگر کمدی ایرانی بود که در نمایش های موسوم به سیاه بازی یا تخته حوضی به ایفای نقش می پرداخت. سعدی افشار، بازماندهٔ بازیگران نسل سیاه باز در نمایش های روحوضی در ایران بود و نخستین بار در سال ۱۳۳۰ به روی صحنه رفته بود. در ایران بیشتر مردم، سعدی افشار را با بازی در نقش «سیاه» در نمایش های سیاه بازی می شناسند.
http://theater.ir/fa/artists/423
او تا ششم ابتدایی درس خوانده، برای نخستین بار در سال ۱۳۳۰ بر روی صحنه رفت. سعدی افشار تنها بازمانده نمایش سیاه بازی در ایران بود.
مراسم بزرگداشت وی در سال ۱۳۸۵ با حضور بسیاری از بزرگان تئاتر در خانه هنرمندان ایران برگزار شد. همچنین در فیلم تهران ۱۵۰۰ نیز از او یاد شده بود.
او در ۳۰ فروردین ۱۳۹۲ (نوزدهم آوریل ۲۰۱۳) بعد از تحمل یک دورهٔ طولانی بیماری به علت عفونت ریوی و پوکی استخوان در خانه شخصی خود در تهران درگذشت. هم زمان تاتری از او به اسم فیس پوک روی صحنه بود.
سعدی المنلا (انگلیسی: Saadi Al Munla؛ ۴ نوامبر ۱۸۹۰ – ۱۲ دسامبر ۱۹۷۵) یک سیاست مدار اهل لبنان که از تاریخ ۲۲ مه ۱۹۴۶ تا تاریخ ۱۴ دسامبر ۱۹۴۶ سمت نخست وزیر لبنان را برعهده داشت.
سعدی ایرماک (انگلیسی: Sadi Irmak؛ ۱۹۰۴ – ۱۱ نوامبر ۱۹۹۰(1990-11-11)) یک سیاست مدار اهل ترکیه بود.
سعدی توما (سریانی: ܣܥܕܝ ܬܐܘܡܐ؛ زادهٔ ۲۵ آوریل ۱۹۵۵) یک بازیکن فوتبال اهل عراق است.
تعداد بازی ها و گل ها فقط مربوط به بازی های لیگ داخلی است.
از باشگاه هایی که در آن بازی کرده است می توان به نیروی هوایی عراق اشاره کرد.
وی همچنین برای تیم ملی فوتبال عراق مربی گری کرده است.
سعدی حسنی (زادهٔ ۱ اردیبهشت ۱۳۰۲ - درگذشتهٔ ۲۶ آذر ۱۳۶۵، هامبورگ، آلمان) پژوهشگر موسیقی و موسیقی شناس ایرانی بود.
تهیه و اجرای برنامه رادیویی «موسیقی کلاسیک»
بنیانگذار «انجمن ژونس موزیکال ایران»
نخستین مدیر عامل «تالار رودکی تهران»
از پایه گذاران «انجمن فیلارمونیک تهران»
مدیریت «نشریهٔ انجمن ژونس موزیکال ایران»
نویسنده متن اپرای «دلاور سهند» (ساخته احمد پژمان) همراه با منوچهر شیبانی
نویسنده نمایش نامه که به اپرای «آتوسا» (اثر توماس کریستین داوید) انجامید.
سعدی حسنی در ۱ اردیبهشت ۱۳۰۲ متولد شد. در سال ۱۳۲۴ مدرک لیسانس خود را در رشته حقوق سیاسی از دانشگاه تهران دریافت کرد. از سال ۱۳۲۹ با دوره دوم مجله موسیقی که با «نام نامه موسیقی» منتشر می شد و «انجمن هنری جوانان» همکاری نزدیک داشت.او به جهت ادامه تحصیلات خود در سال ۱۳۳۲ به اتریش مهاجرت نمود و موفق به اخذ دکترای حقوق از دانشکده علوم سیاسی وین شد. وی همزمان با تحصیل علوم سیاسی در دانشکده علوم موسیقی وین، به تحصیل موسیقی غرب پرداخت. پس از پایان تحصیلات و بازگشت به ایران، نخستین مقالات خود را در مجله «سخن» به چاپ رساند و در سال ۱۳۳۳ مجموعه ای از نقدها و تفسیرهای او در کتابی با عنوان «هفت نغمه چنگ» منتشر شد.او از موسیقی دانان تأثیرگذار برای شناساندن موسیقی هنری غرب به ایرانیان بوده است. وی در زمانی که هیچ کتابی در زمینه شناخت موسیقی هنری غرب در اختیار مردم ایران قرار نداشت و آثار موسیقی کلاسیک کمیاب بود، سال ها در رادیو تهران به تفسیر آثار آهنگسازان بزرگ جهان همراه با نمونه هایی از آثار آنان همت گماشت.۲ کتاب مهم او، کتاب «تاریخ موسیقی (از رمانتیسم تا دوره معاصر)» و کتاب «تفسیر موسیقی» در دهه ۳۰ توسط انتشارات صفی علیشاه تهران منتشر شد و تا چند دهه پس از انتشار، همچنان از مهم ترین منابع نوشتاری فارسی دربارهٔ موسیقی غرب بودند.در سال ۱۳۴۶ تالار رودکی تهران (تالار وحدت) گشوده شد و سعدی حسنی به عنوان نخستین مدیر عامل آن برگزیده شد. او در سال ۱۳۵۱ «انجمن ژونس موزیکال ایران» (جوانان دوستدار موسیقی) را بنا نهاد. این انجمن با همراهی بسیاری از نوازندگان، کنسرت های موسیقی کلاسیک ایران و غرب را در شهرهای مختلف اجرا نمود. وی همچنین از سال ۱۳۵۲ چهارمین دوره مجله موسیقی را با نام «نشریه انجمن ژونس موزیکال ایران» مدیریت و منتشر نمود.او پس از انقلاب ۱۳۵۷ ایران با دریافت حکم ممنوع الخروجی مواجه شد و در انزوا با سکته ای ناقص، بیمار شد. سرانجام با کمک دوستانش در اواخر سال ۱۳۶۲، اجازه خروج برای درمان به وی داده شد و برای معالجه راهی برلین شد.
از جمله فعالیت های هنری و اجرایی سعدی حسنی به موارد زیر می توان اشاره کرد:
سعدی حسنی پس از یک دوره بیماری طولانی، در ۲۶ آذر ۱۳۶۵ در هامبورگ آلمان درگذشت.
اُحَیْمِر سعدی (؟ -۷۸۶م) شاعر مخضرم حجازی بود. با اینکه بدوی بود اما در شعر روشن معنی و خوش فکر وصف شده است و مطلعی از قطعات او شهرت دارد.
ادریس سعدی (عربی: إدريس سعدي‎؛ زادهٔ ۸ فوریهٔ ۱۹۹۲) بازیکن فوتبال اهل فرانسه است.
تعداد بازی ها و گل ها فقط مربوط به بازی های لیگ داخلی است و آمار به روز شده در تاریخ ۱۷:۳۸, ۱۱ اکتبر ۲۰۱۷ (UTC).
از باشگاه هایی که در آن بازی کرده است می توان به باشگاه فوتبال سن-اتین، باشگاه فوتبال استاد رنس، باشگاه فوتبال کاردیف سیتی، و باشگاه فوتبال آژاکسیو اشاره کرد.
وی همچنین در تیم های ملی فوتبال زیر ۱۷ سال فرانسه، زیر ۱۹ سال فرانسه و الجزایر بازی کرده است.
مختصات: ۳۶°۱۷′۴۳٫۲۴″ شمالی ۵۹°۳۵′۵۳٫۹۶″ شرقی / ۳۶٫۲۹۵۳۴۴۴°شمالی ۵۹٫۵۹۸۳۲۲۲°شرقی / 36.2953444; 59.5983222
ایستگاه قطار شهری سعدی یکی از ایستگاه های خط ۲ قطار شهری مشهد است که در میدان سعدی قرار دارد. این ایستگاه در تاریخ ۲۹ اسفند ۱۳۹۶ به بهره برداری رسید.
مختصات: ۳۵°۴۱′۳۴٫۲۰″ شمالی ۵۱°۲۵′۲۹٫۴۹″ شرقی / ۳۵٫۶۹۲۸۳۳۳°شمالی ۵۱٫۴۲۴۸۵۸۳°شرقی / 35.6928333; 51.4248583
وب گاه مترو تهران
برنامه زمان بندی کلی خط ۱ متروی تهران
برنامه زمان بندی کلی خط ۲ متروی تهران
ایستگاه متروی سعدی، یکی از ایستگاه های خط یک متروی تهران است که در خیابان سعدی، چهارراه مخبرالدوله قرار دارد. کافه کتاب لاله زار در نزدیکی این ایستگاه مترو واقع است.
بنیاد سعدی، سازمانی برای گسترش زبان و ادبیّات فارسی در خارج از کشور ایران است.
اعضای هیئت امنای بنیاد
مختصات: ۳۵°۴۵′۴۲٫۳۰″ شمالی ۵۱°۲۲′۲۴٫۰۳″ شرقی / ۳۵٫۷۶۱۷۵۰۰°شمالی ۵۱٫۳۷۳۳۴۱۷°شرقی / 35.7617500; 51.3733417
بنیاد سعدی که مزیّن به نام «سعدی» است، وظیفه خاصّی برای «سعدی پژوهی» برعهده ندارد و فقط به احترام آن شاعر و سخنور پر آوازه ایران نام او برای بنیادی که گسترش زبان فارسی را در جهان به عهده دارد، برگزیده شد. مانند کشور آلمان که نام گوته را برای مؤسسه آموزش زبان خود برگزید و دیگر کشورها همچون فرانسه نام آلیانس، اسپانیا نام سروانتس، چین نام کنفوسیوس، روسیه نام روسکی میر و ایتالیا نام دانته و ….
سعدی آموزگار جاودانه زبان و ادب فارسی در جهان است و از سال ۶۵۶ که سال تألیف گلستان او است، فارسی آموزان در هر کجای جهان بر سر سفرهٔ گلستان نشسته، فارسی را به لطف حلاوت و ملاحت قصه های دل نشین سعدی آموخته اند مقام سعدی در تاریخ زبان و ادبیات فارسی همچون مقام گوته در ادبیات زبان آلمانی و سروانتس در ادبیات زبان اسپانیایی است.
بوستان سعدی یا سعدی نامه نخستین اثر سعدی است که کار سرودن آن در سال ۶۵۵ هجری قمری پایان یافته است. سعدی این اثر را زمانی که در سفر بوده است، سروده و هنگام بازگشت به شیراز آن را به دوستانش عرضه کرده است. این اثر در قالب مثنوی و در بحر متقارب سروده شده و از نظر قالب و وزن شعری حماسی است، هر چند که از نظر محتوا به اخلاق و تربیت و سیاست و اجتماعیات پرداخته است. بوستان ده باب دارد هر باب به موضوعی ربط دارد.
سعدی
گلستان سعدی
این کتاب به انتخاب نشریه گاردین جزو ۱۰۰ کتاب برتر تاریخ بشریت برگزیده شده.
بوستان سعدی به ده باب تقسیم شده است:
این کتاب را سعدی به نام اتابک ابوبکر بن سعد زنگی کرده است.
تئاتر سعدی یکی از تاثیرگذارترین تماشاخانه های تاریخ تئاتر ایران محسوب می شود. تماشاخانه ای که پس از اختلاف عبدالحسین نوشین با سرمایه گذاران تئاتر فرهنگ و قطع همکاری عبدالکریم عموئی از نوشین ایجاد و تأسیس شد. این تئاتر حدود بیست ماه پس از تعطیلی تئاتر فردوسی، در پائیز سال ۱۳۲۹ تأسیس شد.
http://theater.ir/fa/63689. دریافت شده در ۲۵ اکتبر ۲۰۱۸. پارامتر |عنوان= یا |title= ناموجود یا خالی (کمک)
«تئاتر سعدی» در سال ۱۳۳۰، در نخستین شب اجرای نمایش «شنل قرمز» توسط سرلشکر منصور مزیتی رئیس شهربانی وقت تعطیل شد و درست فردای آن روز، بازیگران و هنرمندان این تماشاخانه به اتفاق جمعی از مردم، در مقابل مجلس شورای ملی واقع در میدان بهارستان متحصن شدند که همین امر نیز موجب بازگشایی دوباره «تئاتر سعدی» شد.
مکان «تئاتر سعدی» بعدها تبدیل به «سینما سعدی» شد تا اینکه در سال ۱۳۴۸ دوباره طعمهٔ حریق شد و طی سه ساعت، به خاکستر تبدیل شد.
از آثار نمایشی که در تئاتر سعدی اجرا شده اند می توان به نمایش هایی چون: «بادبزن خانم ویندرمیر»، «چراغ گاز»، «از طبع خارج شد»، «اوژنی گرانده»، «مونتسرا»، «شنل قرمز»، «تارتوف» اشاره کرد.
تحقیق دربارهٔ سعدی (به فرانسوی: Essai sur le poète Saadi) عنوان کتابی است از آنری ماسه، خاورشناس و ایران شناس فرانسوی که در سال ۱۹۱۹ میلادی به زبان فرانسوی منتشر شد. عنوان کاملِ کتاب این است: تحقیق دربارهٔ سعدی، همراه با کتاب شناسی (به فرانسوی: Essai sur le poète Saadi, suivi d'une bibliographie). این کتاب را کتابخانهٔ خاورشناسی پُل گُتنِر ‏(fr)‏ در پاریس منتشر کرده است.
واقعی دانستن سفر سعدی به هند
گزارش تولد سعدی به سال ۵۸۰ ه‍.ق
گمانه زنی در مورد نام خانوادگی سعدی
ماسه در این کتاب، با اتکا به کتاب های گلستان و بوستان سعدی، زندگی نامهٔ وی را به تصویر کشیده و توانسته است چهره ای زنده و روان شناسانه از این شاعر ایرانی ترسیم کند. او همچنین در این کتاب به نقد تحلیلیِ آثار سعدی می پردازد و دربارهٔ سبک، بیان و جنبهٔ عروضیِ اشعار سعدی مطالبی را بیان می کند. این کتاب در سال ۱۹۲۱ جایزهٔ ادبیِ فرهنگستان هنرهای زیبای فرانسه را دریافت کرد.
لغتنامهٔ دهخدا این کتاب را به عنوان یکی از پنج منبع معتبر برای مطالعه دربارهٔ سعدی معرفی کرده است.
این کتاب در سال ۱۳۶۴، توسط محمدحسن مهدوی اردبیلی و غلامحسین یوسفی به فارسی ترجمه شد و در تهران به چاپ رسید.
تلمبه مهدی آباد سعدی روستایی در دهستان باغین بخش مرکزی شهرستان کرمان استان کرمان ایران است.
بر پایه سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال ۱۳۹۵ جمعیت این مکان ۲۴ نفر (۶خانوار) بوده است.
جایزه ادبی سعدی همه ساله در اولین روز ماه اردیبهشت روز بزرگداشت سعدی برگزار می شود. اهدای این جایزه بین المللی به منظور توسعه و تعمیق روزافزون زبان و ادب فاخر فارسی در کشورهای پیرامون ایران، منطقه قفقاز و آسیای میانه است.
پروفسور محمد نوری عثمانف از داغستان



چنانچه، معنی واژه بالا (برگرفته از دانشنامه ویکی پدیا)، نادرست یا مخالف قوانین جمهوری اسلامی ایران است، خواهشمند است گزارش دهید تا بررسی و حذف گردد => [گزارش]

نقل قول های سعدی

سعدی ( تلفظ راهنما·اطلاعات؛ ۵۶۸ یا ۵۸۸–۶۷۱ هجری شمسی) شاعر و نویسندهٔ پارسی گوی ایرانی است.
• «اگر شب ها همه قدر بودی، شب قدر بی قدر بودی :گر سنگ همه لعل بدخشان بودی/پس قیمت لعل و سنگ یکسان بودی.» گلستان، باب هشتم در آداب صحبت
• «اندک اندک خیلی شود و قطره قطره سیلی گردد.» گلستان، باب هشتم در آداب صحبت
• «اعادهٔ ذکر آن ناکردن اولاتر است». گلستان، باب نخست، در سیرت پادشاهان
• «اعرابیی را دیدم که پسر را همی گفت: یا بُنَّی اِنَّک مسئولٌ یومَ القیامةِ ماذا اکتَسَبتَ و لا یُقالُ بمن انتسبتَ یعنی ترا خواهند پرسید که عملت چیست نگویند پدرت کیست:جامه کعبه را که می بوسند/او نه از کرم پیله نامی شد//با عزیزی نشست روزی چند/لاجرم همچو او گرامی شد.» گلستان، باب هفتم در تأثیر تربیت
• «ای که مشتاق منزلی، مشتاب/پند من کار بند و صبر آموز//اسب تازی دو تک رود به شتاب/واشتر آهسته می رود شب و روز.» گلستان، باب ششم در ضعف و پیری
• «بنی آدم اعضای یک پیکرند// که در آفرینش ز یک گوهرند// چو عضوی به درد آورد روزگار// دگر عضوها را نماند قرار// تو کز محنت دیگران بی غمی// نشاید که نامت نهند آدمی».
• «بر عجز دشمن رحمت مکن که اگر قادر شود بر تو نبخشاید.» گلستان، باب هشتم در آداب صحبت
• «بر غلامی که طوع خدمت تست/خشم بی حد مران و طیره مگیر//که فضیحت بود به روز شمار/بنده آزاد و خواجه در زنجیر.» گلستان، باب هفتم در تأثیر تربیت
• «پادشه باید که تا بحدی خشم بر دشمنان نراند که دوستان را اعتماد نماند. آتش خشم اول در خداوند خشم اوفتد پس آنگه که زبان به خصم رسد یا نرسد.» گلستان، باب هشتم در آداب صحبت
• «پسری را پدر وصیت کرد/کای جوان بخت یادگیر این پند//هر که با اهل خود وفا نکند/نشود دوست روی و دولتمند.» گلستان، باب هشتم در آداب صحبت
• «به دست آوردن دنیا هنر نیست/یکی را گر توانی دل به دست آر.» گلستان، باب هفتم در تأثیر تربیت
• «بزرگش نخوانند اهل خرد/که نام بزرگان به زشتی برد.» گلستان، باب هشتم در سیرت پادشاهان
• «پارسایی را دیدم بر کنار دریا که زخم پلنگ داشت و به هیچ دارو به نمی شد. مدتها در آن رنجور بود و شکر خدای عزوجل علی الدوام گفتی. پرسیدندش که شکر چه می گویی؟!، گفت: شکر آن که به مصیبتی گرفتارم نه به معصیتی… گر مرا زار به کشتن دهد آن یار عزیز // تا نگویی که در آن دم غم جانم باشد // گویم از بندهٔ مسکین چه گنه صادر شد // کو دل آزرده شد از من، غم آنم باشد.» گلستان، باب دوم در اخلاق درویشان، حکایت 13
• «تا کار به زر بر می آید / جان در خطر افکندن نشاید.» گلستان، باب هشتم در آداب صحبت
• «تا مرد سخن نگفته باشد / عیب و هنرش نهفته باشد.» گلستان، باب هشتم در سیرت پادشاهان
• «جوان گوشه نشین شیر مرد راه خداست/که پیر خود نتواند ز گوشه ای برخاست.» گلستان، باب هشتم در آداب صحبت
• «چو دخلت نیست، خرج آهسته تر کن/که می گویند ملاحان سرودی//اگر باران به کوهستان نبارد/به سالی دجله گردد، خشک رودی.» گلستان، باب هفتم در تأثیر تربیت
• «چو کاری بی فضول من بر آید/مرا در وی سخن گفتن نشاید//و گر بینم که نابینا و چاه است/اگر خاموش بنشینم گناه است.» گلستان، باب هشتم در سیرت پادشاهان
• «حکیمی را پرسیدند چندین درخت نامور که خدای عزوجل آفریده است و برومند هیچ یک را آزاد نخوانده اند مگر سرو را که ثمره ای ندارد. درین چه حکمت است؟ گفت هر درختی را ثمره معین است که به وقتی معلوم به وجود آن تازه آید و گاهی به عدم آن پژمرده شود و سرو را هیچ از این نیست و همه وقتی خوشست و این است صفت آزادگان.» گلستان، باب هشتم در آداب صحبت
• «خشم بیش از حد گرفتن وحشت آرد و لطف بی وقت هیبت ببرد نه چندان درشتی کن که از تو سیر گردند و نه چندان نرمی که بر تو دلیر شوند.» گلستان، باب هشتم در آداب صحبت
• «خبری که دانی که دلی بیازارد تو خاموش تا دیگری بیارد.» گلستان، باب هشتم در آداب صحبت
• «خانه از پای بست ویران است/خواجه در بند نقش ایوان است.» گلستان، باب ششم در ضعف و پیری
• «دو کس رنج بیهوده بردند و سعی بی فایده کردند: یکی آن که اندوخت و نخورد و دیگر آن که آموخت و نکرد.» گلستان، باب هشتم در آداب صحبت
• «ده آدمی بر سفره ای بخورند و دو سگ بر مرداری با هم بسر نبرند. حریص با جهانی گرسنه است و قانع به نانی سیر. حکما گفته اند توانگری به قناعت به از توانگری به بضاعت.» گلستان، باب هشتم در آداب صحبت
• رازی را که نهان خواهی با کس در میان منه.
• رای بی قوت مکر و فسون است، و قوت بی رای، جهل و جنون.
• «سخن میان دو دشمن چنان گوی که گر دوست گردند شرم زده نشوی.» گلستان، باب هشتم در آداب صحبت
• «سالی نزاعی در پیادگان حجیج افتاده بود و داعی در آن سفر هم پیاده انصاف در سر و روی هم فتادیم و داد فسوق و جدال بدادیم کجاوه نشینی را شنیدم که با عدیل خود می گفت یاللعجب پیاده عاج چو عرضه شطرنج به سر می برد فرزین می شود، یعنی به از آن می گردد که بود و پیادگان حاج بادیه به سر بردند و بتر شدند :از من بگوی حاجی مردم گزای را/کو پوستین خلق به آزار می درد//حاجی تو نیستی شترست از برای آنک/بیچاره خار می خورد و بار می برد.» گلستان، باب هفتم در تأثیر تربیت
• «سال ها بر تو بگذرد که گذار/نکنی سوی تربت پدرت//تو به جای پدر چه کردی خیر؟ /تا همان چشم داری از پسرت.» گلستان، باب ششم در ضعف و پیری
• «صیاد بی روزی ماهی در دجله نگیرد و ماهی بی آجل در خشک نمیرد.» گلستان، باب هشتم در آداب صحبت
• «طبیبی که خود باشدش زرد روی / از او داروی سرخ رویی مجوی.»
• «عالم ناپرهیزگار، کور مشعله دار است.» گلستان، باب هشتم در آداب صحبت
• «علم از بهر دین پروردنست نه از بهر دنیا خوردن.» گلستان، باب هشتم در آداب صحبت
• گدای نیک فرجام، به از پادشاه بدفرجام.
• «اگر ز باغ رعیت ملک خورد سیبی / برآورند غلامانش آن درخت از بیخ» گلستان، باب نخست، در سیرت پادشاهان
• «متکلم را تا کسی عیب نگیرد سخنش صلاح نپذیرد.» گلستان، باب هشتم در آداب صحبت
• «مرد بی مروت زن است و عابد با طمع رهزن.» گلستان، باب هشتم در آداب صحبت
• «نیک بختان به حکایت و امثال پیشینیان پند گیرند زان پیشتر که پسینیان به واقعه او مثل زنند. دزدان دست کوته نکنند تا دستشان کوته کنند :پند گیر از مصائب دگران/تا نگیرند دیگران به تو پند.» گلستان، باب هشتم در آداب صحبت
• «نصیحت پادشاهان کردن کسی را مسلم بود که بیم سر ندارد یا امید زر.» گلستان، باب هشتم در آداب صحبت
• «ندهد هوشمند روشن رای/به فرومایه کارهای خطیر//بوریا باف اگر چه بافنده است/نبرندش به کارگاه حریر.» گلستان، باب هفتم در تأثیر تربیت
• نه چندان نرمی کن که بر تو دلیر شوند، و نه چندان درشتی که از تو سیر گردند.
• «وقتی، به جهلِ جوانی، بانگ بر مادر زدم؛ دل آزرده به کنجی نشست و گریان همی گفت: مگر خُردی فراموش کردی که دُرشتی می کنی؟
• گلستان، باب ششم در ضعف و پیری
• «همه کس را عقل خود به کمال نماید و فرزند خود به جمال.» گلستان، باب هشتم در آداب صحبت
• «هر که را دشمن پیشست، اگر نکشد دشمن خویشست.» گلستان، باب هشتم در آداب صحبت
• «هر که با بدان نشیند اگر نیز طبیعت ایشان درو اثر نکند به طریقت ایشان متهم گردد و گر به خراباتی رود به نماز کردن منسوب شود به خمر خوردن.» گلستان، باب هشتم در آداب صحبت
• «هر که بر زیر دستان نبخشاید به جور زبر دستان گرفتارآید.» گلستان، باب هشتم در آداب صحبت
• «یکی را شنیدم از پیران مربی که مریدی را همی گفت: ای پسر چندان که تعلق خاطر آدمی زاد به روزیست اگر به روزی ده بودی به مقام از ملائکه در گذشتی:روانت داد و طبع و عقل و ادراک/جمال و نطق و رای و فکرت و هوش//کنون پنداری ای ناچیز همت/که خواهد کردنت روزی فراموش.» گلستان، باب هفتم در تأثیر تربیت
• «یکی را از بزرگان ائمه پسری وفات یافت پرسیدند که بر صندوق گورش چه نویسیم گفت: آیات کتاب مجید را عزت و شرف بیش از آن است که روا باشد بر چنین جای ها نوشتن که به روزگار سوده گردد و خلایق برو گذرند و سگان برو شاشند، اگر به ضرورت چیزی همی نویسند این بیت کفایتست:بگذر ای دوست تا به وقت بهار/سبزه بینی دمیده بر گل من.» گلستان، باب هفتم در تأثیر تربیت
• «یکی را از حکما شنیدم که می گفت :هرگز کسی به جهل خویش اقرار نکرده است مگر آن کس که چون دیگری در سخن باشد همچنان ناتمام گفته سخن آغاز کند:سخن را سر است ای خداوند و بن/میاور سخن در میان سخن//خداوند تدبیر و فرهنگ و هوش/نگوید سخن تا نبیند خموش.» گلستان، اب چهارم در فواید خاموشی
• «می گویند شعر سعدی سهل ممتنع است، یعنی ظاهرش ساده اما مثل او شعر گفتن در حد ممتنع بودن است. به همین دلیل هم تقلید از سعدی غیرممکن است و همه کسانی که خواستند این کار را کنند، شکست خوردند.» -> ضیاء موحد
• «سعدیا! چون تو کجا نادره گفتاری هست؟ /یا چو شیرین سخنت نخل شکرباری هست؟//یا چو بستان و گلستان تو گلزاری هست؟ /هیچم ار نیست، تمنای توأم باری هست//«مشنو ای دوست! که غیر از تو مرا یاری هست/یا شب و روز بجز فکر توأم کاری هست». -> محمد تقی بهار
• «از سعدی مشهورسخن، شعر روان جوی// کو کعبه فضل است و دلش چشمه زمزم»
• «استاد سخن سعدی است نزد همه کس اما// دارد غزل حافظ طرز سخن خواجو» -> حافظ
• «به جای سخن، گر به تو جان فرستم// چنان دان که زیره به کرمان فرستم» -> سیف فرغانی، معاصر سعدی
• «حدیث شعر من گفتن، به پیش طبع چون آبت// به آتشگاه زردشت است خاکستر فرستادن// بَرِ آن جوهری بردن چنین شعر آن چنان باشد// که دست افزار جولاهان بَرِ زرگر فرستادن» -> سیف فرغانی معاصر سعدی
• «در شعر سه تن پیمبرانند// قولی است که جملگی بر آنند// فردوسی و انوری و سعدی// هر چند که لانبی بعدی» -> جامی
• «ما گرچه به نطق، طوطی خوش نفسیم// بر شِکّرِ گفته های سعدی مگسیم// در شیوه شاعری به اجماع امم// هرگز من و سعدی به امامی نرسیم» -> مجد همگر، معاصر سعدی
• «مدح سعدی نگفته بیتی چند// طوطی نطق را زبان بگرفت» -> سیف فرغانی معاصر سعدی
• «نوبت سعدی که مبادا کهن// شرم نداری که بگویی سخن» -> امیرخسرو دهلوی
• «ور تو را شهرت سعدی نبود نقصی نیست// حاجتی نیست در اسلام اذان را به منار» -> سیف فرغانی معاصر سعدی
• «یکی گفت امامی امام هری را// ز سعدی فزون یافته مجد همگر// در این ماجرا چیست رای تو گفتم// ستمگر بود مجد همگر ستمگر» -> آذر بیگدلی
• «ما سعدی را یکی از محبوب ترین شعرای اخلاقی ادبیات فارسی و یکی از مشهورترین شعرای ایران، نه به صورت یک نفر مربی عبوس، بلکه به صورت شخصی بشاش، خوش مشرب با کورسویی از بذله گویی شیطنت آمیز، می دانیم.» -> یان ریپکا
• «تاکنون هیچ نویسندة ایرانی، نه تنها در کشور خود، بلکه تا هرجا که زبان او توسعه یافته از مقامی والاتر و شهرتی بیشتر از او برخوردار نشده است. گلستان و بوستان او نخستین کتاب های درسی است که محصلان زبان فارسی با آن آشنا می شوند، هم چنان که استقبال عامه از غزل هایش فقط نسبت به همشهریش حافظ مقام دوم را دارد. او نسبت به دو شاعری که قبلاً در این فصل مورد بحث قرار گرفتند، از نوع کاملاً دیگری است و روی هم رفته خصلت زیرکانة نیمه دیندار و نیمه دنیا دار ایرانی را معرفی می کند، همچنان که دو دیگر معرف پارسایی پرشور و صوفیانة اوست. در آن هنگام، تصوف چنان فضا را انباشته بود و اصطلاحات آن ـ هم چنان که هنوز هم هست ـ آن چنان در زمرة محاورات روزمره بود، که آثار آن در نوشته های سعدی نه اندک است و نه مشکوک، ولی اساساً بی هیچ تردیدی می توان گفت که عقل دنیادار بیش از تصوف خصیصة اصلی اوست و گلستان یکی از بزرگ ترین آثار مکتب ماکیاولی در زبان فارسی است. البته احساسات و علایق دینی فراوان است، ولی این احساسات و علایق علی الرسم از نوعی کاملاً واقعی است و اغلب فاقد آن کیفیت رؤیایی خاص نویسندگان صوفی است.» -> ادوارد براون
• «سعدی به زبان همه ملل و اقوام عالم سخن می گوید و گفته های او مانند هومر، شکسپیر، سروانتس و مونتنی، همیشه تازگی دارد. کتاب گلستان یکی از اناجیل و کتب مقدس دیانتی جهان است که دستورهای اخلاقی آن، قوانین عمومی و بین المللی است.»
• «شاعر اگر سعدی شیرازی است/ بافته های من و تو بازی است» -> سید روح الله خمینی
• «حالا باید به آن شیخ لوث و دوره گرد (سعدی) بگویم در شعرش دست ببرد: مرد نکونام البته که می میرد؛ ولی بدنام ها هستند که در تاریخ منفور باقی می مانند.» -> کیوس گوران

ارتباط محتوایی با سعدی

سعدی در جدول کلمات

سعدی نامه
بوستان

سعدی را به اشتراک بگذارید

Telegram Facebook Twitter LinkedIn

پیشنهاد کاربران

آریا بهداروند ٠١:٤٢ - ١٣٩٦/١٢/٢٥
سعدی شاعر پارسیگوی ایرانی بود
***&&&&&&****
در زبان لری بختیاری کلمه سعدی به کار
می رود و با معنی ::سفارش .درخواست.
پیغام
جمله لری بختیاری

ار سعدی داری بگو وس بگوم::
اگر سفارشی و درخواستی داری تا به او
بگویم
|

معنی یا پیشنهاد شما



نام نویسی   |   ورود

عبارات و کلمات کلیدی مرتبط

• سعدی شعر   • سعدی بوستان   • اثار سعدی   • سعدی کتاب‌ها   • گلستان سعدي   • سعدی کیست   • زندگینامه سعدی   • خلاصه زندگی نامه سعدی   • معنی سعدی   • مفهوم سعدی   • تعریف سعدی   • معرفی سعدی   • سعدی چیست   • سعدی یعنی چی   • سعدی یعنی چه  

توضیحات دیگر

معنی سعدی
کلمه : سعدی
اشتباه تایپی : sund
آوا : sa'di
نقش : اسم فامیل
عکس سعدی : در گوگل


آیا معنی سعدی مناسب بود ؟     امتیاز مثبت به دیکشنری   امتیاز منفی به دیکشنری     ( امتیاز : 99% )