انتخاب دیکشنری مترجم لغت نامه جستجو در دیکشنری
دیکشنری مترجم تغییر دیکشنری یا مترجم
برای انتخاب دیکشنری یا لغتنامه، اینجا را کلیک کنید.
انگلیسی به فارسی فارسی به انگلیسی انگلیسی به انگلیسی فارسی به عربی عربی به فارسی جدول کلمات کلمات اختصاری لغت نامه دهخدا فرهنگ فارسی فرهنگ فارسی معین فرهنگ فارسی عمید اسم پسرانه و دخترانه دانشنامه عمومی دانشنامه اسلامی کامپیوتر برق و الکترونیک عمران و معماری حقوق سینما صنعت علوم دامی حسابداری ریاضیات آمار خودرو صنایع غذایی نساجی پلیمر معدن شیمی نفت مهندسی گاز خاک شناسی زمین شناسی آب و خاک بهداشت دندانپزشکی روانپزشکی فوتبال کاراته یوگا کوه نوردی

98 942 100 1

شیعه امامیه

شیعه امامیه در دانشنامه اسلامی

شیعه امامیه
به پیروان حضرت علی (علیه السلام) در اصطلاح شیعه گفته می شود.
شیعه در لغت بر دو معنا اطلاق می شود، یکی توافق و هماهنگی دو یا چند نفر بر مطلبی، و دیگری، پیروی کردن فردی یا گروهی، از فرد یا گروهی دیگر (لسان العرب، کلمه ی شیع: الشیعه القوم الذین تجتمعوا علی امر، و کل قوم اجتمعوا علی أمر فهم شیعه، و کل قوم أمرهم واحد یتبع بعضهم رأی بعض هم شیع). و در اصطلاح به آن عده از مسلمانان گفته می شود که به خلافت و امامت بلافصل حضرت علی ـ علیه السلام ـ معتقدند، و بر این عقیده اند که امام و جانشین پیامبر ـ صلی الله علیه و آله و سلم ـ از طریق نص شرعی تعیین می شود، و امامت حضرت علی و دیگر امامان شیعه نیز از طریق نص شرعی ثابت شده است.
اطلاق شیعه بر دوستان و پیروان علی
اطلاق شیعه بر دوستان و پیروان علی -علیه السلام ـ نخست، از طرف پیامبر اکرم ـ صلی الله علیه و آله و سلم ـ صورت گرفته است. این مطلب، در احادیث متعددی که از آن حضرت روایت شده، مطرح شده است. چنان که سیوطی از جابر بن عبدالله انصاری و ابن عباس و علی ـ علیه السلام ـ روایت کرده که پیامبر اکرم در تفسیر آیه ی «ان الذین آمنوا و عملوا الصالحات اولئکهم خیر البریّه» اشاره به علی ـ علیه السلام ـ کرده و فرموده اند: «تو و شیعیانت» روز قیامت، رستگار خواهید بود.»
فرقه های موجود از شیعه
در تاریخ شیعه، فرقه هایی پدید آمده است، که بسیاری از آن ها منقرض شده اند، و بحث درباره ی آن ها فایده ی چندانی ندارد. فرقه های اصلی شیعه که هم اکنون نیز موجودند عبارتند از: شیعه اثنا عشریه، شیعه زیدیّه، و شیعه اسماعیلیه، درباره ی هر یک از آن ها در فصلی جداگانه، به اختصار بحث خواهیم کرد. موضوع بحث در این فصل، شیعه ی اثنا عشریه است.
وجه تسمیه شیعه
...
امامیه معتقدین به امامت ائمه دوازدگانه از حضرت علی (علیه السّلام) تا امام مهدی (عجل الله تعالی فرجه) می باشند و هرجا امامیه به صورت مطلق عنوان گردد و یا لفظ شیعه به صورت مطلق بیان شود منظور اثنی عشریه هستند. آنها را شیعه جعفری یا جعفریه، اهل ایمان، اصحاب الانتظار و قائمیه نیز نامیده اند. امامیّه از فرقه های کلامی اسلامی و نام همه یا گروهی از شیعه می باشد. لذا امامیه یا اثنی عشریه مکتبی در برابر اهل سنت است.
امامیّه، نام عمومی فرقه هایی است که به امامت علی بن ابی طالب (علیه السّلام) و فرزندان او (علیهم السّلام) معتقدند. از دیدگاه آنان، جهان، نمی تواند از امام تهی باشد. آنان، چشم به راه خروج واپسین امام هستند که در آخر الزمان ظهور می کند و جهان را پس از آن که پر از ستم و بیداد شده است، سرشار از عدل و داد می فرماید. امامت در مذهب شیعه از ارکان اعتقادی محسوب می شود. چرا که منکرین این عقیده در مذهب تشیع واقع نمی شوند. امامت در این مذهب به طور کامل و معین شامل دوازده تن می باشد که در طول دو قرن و نیم، استمراری هدفمند و جریانی پویا بر آن حاکم بود. مخالفین شیعه به طور مشخص در مساله امامت با شیعه تضاد دارند. شیعه مخالفین و منکرین امامت حقه را از خود نمی داند و بر این مخالفین، امامیه و یا اثنی عشریه اطلاق نمی کند مانند تمامی فرق اهل سنت و منحرف شدگان از مکتب شیعه مثل کیسانیه، زیدیه، اسماعیلیه، فطحیه، واقفیه و سایر گزافه گویان (مانند غلات). امامیه، شیعه و اثنی عشریه همه مفاهیم تابناک یک حقیقت هستند. شیعه امامیه همان مذهب حقی است که اسلام ناب محمدی (صلی الله علیه و آله وسلّم) در آن متجلی شد. معمولا بحث شیعه و یا امامیه را در برابر اهل سنت عنوان می کنند و بحث اثنی عشریه را در برابر هر فرقه منحرفی که در مساله امامت با امامیه تطابق کامل ندارند عنوان می کنند. البته نویسندگان مغرضی چون شهرستانی و بغدادی برای تضعیف مذهب حقه اثنی عشری از اختلاف زیاد و کثرت فرق در شیعه یاد می کنند و به گونه ای ناشایست با تهمت و افتراء به بزرگان شیعه، آنان را سران فرقی منحرف از شیعه معرفی می کند مانند زراریه و یونسیه و شیطانیه. به علاوه اینکه از عناوین مختلفی مانند شیعه و رافضه و اثنی عشریه و امامیه و... برای نشان دادن تکثر مکتب شیعه استفاده می نمایند. این نوشته های مغرضانه برای ایجاد توهم کثرت و اختلاف در شیعه است در حالی که تمام این عناوین، تعابیر مختلفی از یک مکتب می باشد که آن هم مکتب امامیه و به تعبیر دیگر شیعه اثنی عشریه است. به همین جهت ما نیز در این نوشته از عنوان اثنی عشریه استفاده نمودیم تا روشن شود که اثنی عشریه همان شیعه و امامیه است.
ریشه معنایی امامیه
«امامیّه» برگرفته از «امام» که در لغت به معنی پیشوا و کسی است که از گفتار او پیروی می شود و جمع آن «ائمه» است و یاء در آخر آن یاء نسبت است به معنی منسوب به امام، و چون وصف «فرقه» است مؤنث به کار می رود، یعنی فرقه امامیه و مقصود «گروهی است که پس از رحلت پیامبر (صلی الله علیه وآله وسلم) از امام منصوب از جانب او پیروی می کنند». بنابراین هر گروهی که پس از پیامبر (صلی الله علیه وآله وسلم) به امام منصوب معتقد است، می توان آن را امامی نامید. در این صورت واژه امامیه با شیعه مترادف خواهد بود، زیرا شیعه کسی است که از امام منصوب به نام علی (علیه السلام) پیروی می کنند و او را بر دیگر صحابه پیامبر (صلی الله علیه وآله وسلم) مقدم می دارند، ولی به مرور زمان، (چنانکه خواهیم گفت) امامیه صنفی از شیعه شمرده شده است.
مقصود از اصطلاح امامیه
به گفتار شیخ کوثری محقق کتاب ملطی، مناقشه در اصطلاح نیست، هرگاه مقصود از امامیه، اعتقاد به امام منصوب باشد، کلیه فرق شیعه، امامی بوده و همه را می توان امامیه نامید، مگر فرقه های غالی که اصولاً اسلام آن ها زیر سؤال است، و اگر مقصود اصطلاح رایج در میان شیعه و غیره باشد، حق این است که امامیه قسمی از شیعه و مرادف با اثنی عشریه و اعتقاد به دوازده امام است، و لذا شیخ مفید می گوید: امامیه امامت را پس از علی (علیه السلام) و حسنین (علیهماالسلام) در اولاد حسین بن علی (علیه السلام) متمرکز می سازند و امامت را تا حضرت رضا (علیه السلام) و سپس تا امام مهدی (علیه السلام) ادامه می دهند. فخر رازی نیز از همین فکر پیروی کرده و می گوید: امامیه گروهی از شیعه است که می گویند: امام پس از رسول اکرم، علی بن ابی طالب، سپس پسرش حسن، سپس برادرش حسین، علی بن الحسین، و سپس فرزند او محمد باقر و سپس فرزند او جعفر صادق، و سپس فرزند او موسی کاظم و سپس فرزند او علی بن موسی الرضا و سپس فرزندش محمد تقی و سپس فرزند او علی نقی و سپس فرزند او حسن زکی، و سپس فرزند او محمد و او همان امام قائم است که جهان در انتظار اوست.
دلایل حقانیت امامیه
...
باطن، مقابل «ظاهر» در قرآن کریم «الظاهر و الباطن» درباره خداوند آمده است. ولی اغلب اوقات «ظاهر» یا «باطن» را درباره مفهوم « علم » به کار می برند.
در احادیث منقول از امامان شیعه علیهم السّلام، آشکارا گفته می شود که قرآن و همه تعبیرات دینی علاوه بر معنای ظاهری، معنای درونی (باطن) دارند و نیز هر چیز دارای وجهه ای باطنی است؛ و همچنین، در عالم، حقایقی وَرای محسوسات وجود دارد.

ظاهر و باطن در قرآن
در چند حدیث آمده است که قرآن ظاهر و باطن دارد و باطن آن نیز باطن دارد تا هفت بطن.

← جمله مشهور پیامبر
علاوه بر احادیث، عناوین برخی از آثار منسوب به اصحاب و تابعان ائمّه، در فاصله قرن های دوم تا چهارم، که در کتاب های فهرست و رجال، از جمله رجال نجاشی ، آمده نشان می دهد که نظریه معنای باطنی داشتن قرآن در میان شیعیان رواج داشته و چندین کتاب در این باب نگاشته شده است. : ما نزل من القرآن فی اهل البیت علیهم السّلام تألیف ابن جحام، ما نزل من القرآن فی امیرالمؤمنین علیه السّلام، تألیف ابن ابی ثلج، تفسیرالباطن تألیف علیّ بن حسّان بن کَثیر هاشمی و تفسیرالباطن تألیف محمّد بن اُورَمَه.

← اختلاف در پذیرش روایات
...
شیعه امامیه معتقدان به امامت بلافصل و منصوص امیرمؤمنان علی (علیه السلام) و ۱۱ امام معصوم پس از ایشان اند.
در اندیشه کلامی شیعه و بر اساس حدیث متواتر ثقلین و سایر ادله ای که مرجعیت فکری و سیاسی معصومان (علیهم السلام) را ثابت می کنند چنگ زدن به قرآن و عترت (علیهم السلام) مایه نجات از گمراهی است، بر این اساس مفسر امامی اصول و روش های فهم قرآن را که معصومان (علیهم السلام) عرضه کرده اند در تفسیر خویش به کار می بندد و خطوط کلی اعتقادی وی نیز بر اساس چنین اصولی از قرآن استخراج می شود. شیوه معصومان (علیهم السلام) در تفسیر آیات به ویژه آیات اعتقادی و متشابه ارجاع متشابهات قرآن به محکمات آن است. برخلاف تأویل گرایانی که برای عقلانی کردن مفاهیم آیات به توجیهاتی متوسل می شوند که با ظواهر آیات سازگاری ندارند و به انکار پاره ای از حقایق دینی می انجامند و نیز برخلاف فرقه هایی که لوازم تشبیه را از آیات متشابه حذف کرده اند؛ امّا به اثبات حقیقت آیه نپرداخته و علم به آن را به خدا وامی گذارند، اهل بیت (علیهم السلام) به شیوه نفی و اثبات در تفسیر آیات به ویژه آیات ناظر به صفات خدا معتقد بودند. بر اساس این شیوه آیات بیانگر اسما و صفات و افعال خدا و... را به آیات محکم ارجاع می دهند و آنچه را که آیات محکم از خدا نفی می کنند از مدلول آیات متشابه حذف می کنند و اصل معنا را گرفته، شوائب نقص و امکان را که ظاهر آیات متشابه متضمن آن است حذف می کنند، بر این اساس همه آیات صفات خبری، جبر و اختیار ، رؤیت خداوند در قیامت و... تفسیر می شوند؛ به طور مثال استوای خداوند بر عرش در آیه «اَلرَّحمـنُ عَلَی العَرشِ استَوی» و عرش عظیم داشتن خداوند: «رَبُّ العَرشِ العَظیم» در آغاز موهم تجسیم خداوند می شوند؛ ولی آیات «لَیسَ کمِثلِهِ شَیءٌ» و «سُبحـانَ اللّهِ عَمّا یصِفون» هرگونه شائبه همانندی خدا با دیگران را می زدایند، از این رو از معنای آیه چنین برمی آید که عرش الهی جایگاه مادی نیست، بلکه مقامی است که احکام جاری در نظام خلقت از آن مقام سرمی زند و مرتبه ای از علم الهی است.
استفاده مفسر امامی از نظریه بدیع
همچنین مفسر امامی از نظریه بدیع «نفی جبر و تفویض و اثبات امر بین الامرین» استفاده می کند و بر اساس قاعده نفی و اثبات برای رفع تعارض ظاهری آیاتی که گاه کاری را به خدا نسبت می دهند و گاه به انسان به تفسیر آیات می پردازد، از این رو در تفسیر این آیات معتقد است که انسان با اختیار و آزادی کاری را انجام می دهد یا ترک می کند؛ ولی قدرت اختیاری آن از جانب خداوند به او داده می شود. از میان اهل سنت دانشمندانی چون محمد عبده و شیخ شلتوت نیز این تفسیر را برگزیده اند.
اساس دین ار نظر متکلمان امامیه
متکلمان امامیه از دیرباز پنج اصل، توحید ، عدل، نبوت ، امامت و معاد را با محوریت توحید و عدل که برپایه احادیث اساس دین اند به عنوان اصول دین برگزیده اند که نشان اهمیت آن هاست نه انحصار مسائل عقیدتی در آن ها. شیعه با دو اصل توحید و عدل از فرق غیر عدلیه و با اصل امامت به طور کلی از معتزله متمایز می شود. عقیده امامیه درباره توحید و توحید صفاتی عینیت صفات خدا با ذات او و در بحث توحید افعالی و جبر و اختیار ، ردّ جبر در افعال انسان (دیدگاه اشاعره) و نیز ردّ فاعلیت مستقل انسان (دیدگاه معتزله) بلکه حدی میان آن دو (امر بین الامرین) است.
پاره ای از اعتقادات امامیه
...
سنت عزاداری و منقبت خوانی در تاریخ شیعه امامیه، کتابی است مشتمل بر دو مقاله فارسی که توسط مؤسسه شیعه شناسی با مقدمه محمود تقی زاده داوری منتشر شده است: مقاله اول که توسط دکتر صادق آئینه وند برای مؤسسه شیعه شناسی ارسال شده، در واقع جزوه تحقیقی دوره دکتری دکتر حسین پوراحمدی می باشد که برای استاد ارجمندشان تهیه شده است. مقاله دوم نیز بخشی از کتاب «پویایی فرهنگ و تمدن اسلام و ایران»، نوشته دکتر علی اکبر ولایتی است.
کتاب، مشتمل بر یک مقدمه و دو مقاله است که مطالب مقالات به صورت سلسله وار بدون تبویب و فصل بندی خاصی ارائه شده است. مقالات به شیوه علمی نگارش شده و به منابع مختلف شیعه و سنی استناد شده است.
در مقدمه اثر ابتدا به اشتراکات تشیع با سایر مسلمین به لحاظ اعتقادی و مناسک و اعمال پرداخته شده است. سپس بر این نکته تأکید شده است که شیعیان درعین حال به عنوان یک شاخه مذهبی در درون مذاهب اسلامی از عقاید و اعمال متمایزی نیز برخوردارند. اعتقاد به عدل الهی، خمس، زیارت بقاع شریف ائمه(ع)، برگزاری مجلس جشن در ولادت آنها و سوگواری در سالگرد شهادت آنها از جمله این اختصاصات است .
در بخش دیگری از مقدمه از پای بندی شدید شیعیان به مراسم سوگواری امام حسین(ع) یاد شده که ریشه های تاریخی کهنی دارد و به زمان حضور امامان شیعه و اهتمام آنها به برگزاری مجالس عزای امام حسین(ع) بازمی گردد. این سیره سپس تداوم یافته و قرن به قرن و نسل به نسل تا به امروز حفظ گردیده است .
خلاصه ای از مطالب مقالات بدین شرح است:
به پیروان حضرت علی (علیه السّلام) اصطلاحاً شیعه گفته می شود. به معتقدین به امامت ائمه دوازدگانه از حضرت علی (علیه السّلام) تا امام مهدی (عجل الله تعالی فرجه)، امامیه اطلاق می شود. امامیّه از فرقه های کلامی اسلامی و نام همه یا گروهی از شیعه می باشد. لذا امامیه یا اثنی عشریه مکتبی در برابر اهل سنت می باشد. در این مقاله به «مذهب کلامی شیعه امامیه» می پردازیم.
شیعه در لغت بر دو معنا اطلاق می شود، یکی توافق و هماهنگی دو یا چند نفر بر مطلبی، و دیگری، پیروی کردن فردی یا گروهی، از فرد یا گروهی دیگر.الشیعة القوم الذین تجتمعوا علی امر، و کل قوم اجتمعوا علی امر فهم شیعة، و کل قوم امرهم واحد یتبع بعضهم رای بعض فهم شیع. و در اصطلاح به آن عده از مسلمانان گفته می شود که به خلافت و امامت بلافصل علی (علیه السّلام) معتقدند، و بر این عقیده اند که امام و جانشین پیامبر (صلّی الله علیه و آله وسلم) از طریق نصّ شرعی تعیین می شود، و امامت حضرت علی (علیه السّلام) و دیگر امامان شیعه نیز از طریق نص شرعی ثابت شده است. اطلاق شیعه بر دوستان و پیروان علی (علیه السّلام) نخست، از طرف پیامبر اکرم (صلّی الله علیه و آله وسلم) صورت گرفته است. این مطلب، در احادیث متعددی که از آن حضرت روایت شده، مطرح شده است. چنان که سیوطی از جابربن عبدالله انصاری و ابن عباس و علی (علیه السّلام) روایت کرده که پیامبر اکرم (صلّی الله علیه و آله وسلم) در تفسیر آیه «اِنَّ الَّذِینَ آمَنُوا وَ عَمِلُوا الصَّالِحاتِ اُولئِکَ هُمْ خَیْرُ الْبَرِیَّةِ» اشاره به علی (علیه السّلام) کرده و فرموده اند: «تو و شیعیانت روز قیامت، رستگار خواهید بود.» در تاریخ شیعه، فرقه هایی پدید آمده است، که بسیاری از آن ها منقرض شده اند، و بحث درباره آن ها فایده چندانی ندارد. فرقه های اصلی شیعه که هم اکنون نیز موجودند عبارتند از: شیعه اثنی عشریه، شیعه زیدیّه، و شیعه اسماعیلیه. درباره هر یک از آن ها در فصلی جداگانه به اختصار بحث خواهیم کرد. موضوع بحث در این فصل، شیعه اثنی عشریه است.
وجه تسمیه
اکثریت شیعه، را شیعه امامیه یا اثنی عشریه تشکیل می دهد، از آنجا که آنان جانشینان پیامبر اکرم (صلّی الله علیه و آله وسلم) را دوازده نفر می دانند، اثنی عشریه (دوازده امامی) نامیده شده اند. نام و خصوصیات امامان دوازده گانه در احادیثی که از پیامبر اکرم (صلّی الله علیه و آله وسلم) روایت شده، بیان گردیده است آنان عبارتند از:۱. علی بن ابی طالب (علیه السّلام)۲. حسن بن علی (علیه السّلام)۳. حسین بن علی (علیه السّلام)۴. علی بن الحسین، امام سجّاد (علیه السّلام)۵. محمد بن علی، امام باقر (علیه السّلام)۶. جعفر بن محمد، امام صادق (علیه السّلام)۷. موسی بن جعفر، امام کاظم (علیه السّلام)۸. علی بن موسی، امام رضا (علیه السّلام)۹. محمد بن علی، امام جواد (علیه السّلام)۱۰. علی بن محمد، امام هادی (علیه السّلام)۱۱. حسن بن علی، امام عسکری (علیه السّلام)۱۲. حجة بن الحسن، مهدی موعود (عجّل الله تعالی فرجه الشریف).شیعه اثنی عشریه بر مسئله امامت تاکید خاصّی داشته و عصمت امام و افضلیت او را بر دیگر افراد امت اسلامی بسیار مهم و اساسی می داند. و از طرفی، امامت را، پس از سه امام نخست، منحصر در فرزندان امام حسین (علیه السّلام) می داند. با توجه به این عقاید ویژه درباره امامت، به «امامیه» شهرت یافته است.شیخ مفید، پس از تعریف شیعه به کسانی که به امامت بلافصل علی (علیه السّلام) عقیده دارند درباره شیعه امامیه گفته است:«این عنوان، مخصوص آن دسته از شیعه است که به وجود امام در هر زمان، و وجوب نصّ جلّی، و عصمت و کمال برای هر امامی معتقد است، و امامت را (غیر از سه امام نخست) منحصر در فرزندان امام حسین (علیه السّلام) می داند... »
تاریخ پیدایش تشیّع
گرچه، در عصر پیامبر اکرم (صلّی الله علیه و آله وسلم) درباره پاره ای از مسایل، اختلاف نظرهایی میان مسلمانان پدید آمد، ولی فرقه ها و دسته بندی هایی که بعدها پیدا شد، در آن زمان وجود نداشت. ولی پس از رحلت پیامبر اکرم (صلّی الله علیه و آله وسلم) اختلافاتی پدید آمد که سبب پیدایش فرقه های مختلف در میان مسلمانان گردید.مهمترین اختلافی که در نخستین روزهای پس از رحلت پیامبر اکرم (صلّی الله علیه و آله وسلم) پدید آمد، مربوط به مسئله خلافت و امامت بود که مسلمانان را به دو دسته تقسیم کرد.
← عقیده به تعیین امام با نصّ
...

ارتباط محتوایی با شیعه امامیه

شیعه امامیه را به اشتراک بگذارید

Telegram Facebook Google Plus Twitter LinkedIn

پیشنهاد شما درباره معنی شیعه امامیه



نام نویسی   |   ورود

عبارات و کلمات کلیدی مرتبط

• معنی شیعه امامیه   • مفهوم شیعه امامیه   • تعریف شیعه امامیه   • معرفی شیعه امامیه   • شیعه امامیه چیست   • شیعه امامیه یعنی چی   • شیعه امامیه یعنی چه  

توضیحات دیگر

معنی شیعه امامیه
کلمه : شیعه امامیه
اشتباه تایپی : adui hlhldi
عکس شیعه امامیه : در گوگل


آیا معنی شیعه امامیه مناسب بود ؟     امتیاز مثبت به دیکشنری   امتیاز منفی به دیکشنری     ( امتیاز : 98% )