انتخاب دیکشنری مترجم لغت نامه جستجو در دیکشنری
دیکشنری مترجم تغییر دیکشنری یا مترجم
برای انتخاب دیکشنری یا لغتنامه، اینجا را کلیک کنید.
انگلیسی به فارسی فارسی به انگلیسی انگلیسی به انگلیسی فارسی به عربی عربی به فارسی جدول کلمات کلمات اختصاری لغت نامه دهخدا فرهنگ فارسی فرهنگ فارسی معین فرهنگ فارسی عمید اسم پسرانه و دخترانه دانشنامه عمومی دانشنامه اسلامی کامپیوتر برق و الکترونیک عمران و معماری حقوق سینما صنعت علوم دامی حسابداری ریاضیات آمار خودرو صنایع غذایی نساجی پلیمر معدن شیمی نفت مهندسی گاز خاک شناسی زمین شناسی آب و خاک بهداشت دندانپزشکی روانپزشکی فوتبال کاراته یوگا کوه نوردی

99 921 100 1

معنی شیعه در لغت نامه دهخدا

شیعت. [ ع َ ] (اِخ ) شیعه. پیروان علی وآل او علیهم السلام. (از یادداشت مؤلف ) :
عروةالوثقی حقیقت مهر فرزندان اوست
شیعت است آنکو که اندر عهد او بستار نیست.
ناصرخسرو.
گر احمد مرسل پدر امت خویش است
جز شیعت و فرزند وی اولاد زنایند.
ناصرخسرو.
صف ّ پیشین شیعیان حیدرند
جز که شیعت دیگران صف ّالنعال.
ناصرخسرو.
اگر تویی بخرد ناصبی مسلمانی
ترا که گفت که ما شیعت اهل زناریم.
ناصرخسرو.
امام زمانه که هرگز نرانده ست
برِ شیعتش سامری ساحری را.
ناصرخسرو.
- اهل شیعت ؛ پیرو مذهب شیعه :
به دو چیز بر پا بشایَدْش بستن
که زی اهل شیعت سیُم نیست او را.
ناصرخسرو.
اهل شیعت خود را از وی دور می دارند. (ترجمه ٔ تاریخ قم ص 229). رجوع به شیعة شود.
- شیعت آل عبا؛ شیعه ٔ پنج تن که عبارت باشد از حضرت رسول (ص )و حضرت علی و حضرت فاطمه و حسن و حسین علیهم السلام :
عیبم همی کنید بدانچم بدوست فخر
فخرم بدان که شیعت آل عبا شدم.
ناصرخسرو.
- شیعت حیدر (مرتضی )؛ شیعه ٔ حضرت علی (ع ) :
حجت زبهر شیعت حیدر گفت
این خوب و خوش قصیده ٔ غرا را.
ناصرخسرو.
خاصه تر این گروه کز دل پاک
شیعت مرتضای کرارند.
ناصرخسرو.
|| (از ع ، اِ) پیرو. تابع. (یادداشت مؤلف ) : به شهر اندر آمد و شیعت عرب را همی گرفت و همی کشت. (تاریخ سیستان ). بامداد صالح بیرون آمد و شیعت او که اندر سیستان بود با او جمع شدند. (تاریخ سیستان ). و مردمان هرات شیعت یعقوب [ ابن لیث ] گشته بودند از پیش و دل بر او نهاده.(تاریخ سیستان ).
- شیعت حق ؛ پیرو حق. پیرو دین حق. پیرو راه حق :
تازه شود صورت دین را جبین
سهل شود شیعت حق را صعاب.
ناصرخسرو.
- شیعت فاطمیان ؛ پیروان و شیعیان حضرت فاطمه ٔ زهرا و یا فاطمیان مصر :
شیعت فاطمیان یافته اند آب حیات
خضر این دور شدستند که هرگز نمرند.
ناصرخسرو.
رجوع به شیعة شود.

شیعة. [ ش َی ْی ِ ع َ ] (ع ص ) مشترک و مشاع ، یقال : الدار شیعة بینهم. (منتهی الارب ) (ناظم الاطباء) (از اقرب الموارد).

شیعة. [ ش َ ع َ ] (ع اِ) شیعه. درختی که گل آنرا زنبور عسل می خورد و شهد آن بهترین شهدهاست و نیز جامه ها را با این گل خوشبوی کنند. (منتهی الارب ) (آنندراج ) (از اقرب الموارد) (ناظم الاطباء). || دفعه. (از اقرب الموارد).

شیعة. [ ع َ ] (ع اِ) گروه. (منتهی الارب ) (ناظم الاطباء) (آنندراج ) (ترجمان القرآن جرجانی ص 63) (از اقرب الموارد). || گروه همدل. (دهار) (از مهذب الاسماء). گروه یاران. (مقدمه ٔ لغت میر سیدشریف جرجانی ص 3). قومی وگروهی علیحده که جمع شوند بر امری. (غیاث ). || پیرو و یاران مرد: شیعة الرجل (واحد و جمع و تثنیه و مذکر و مؤنث در وی یکسان است ). (از ناظم الاطباء) (منتهی الارب ) (آنندراج ) (از اقرب الموارد). پیروان. (مقدمه ٔ لغت میر سیدشریف جرجانی ص 3). انصار. اتباع. (غیاث ). اتباع و انصار و پیروان. تابع و ناصر و پیرو. (واحد و جمع و مذکر و مؤنث یکسان ). (یادداشت مؤلف ). || مذهب دوستداران علی و آل او.پیرو علی علیه السلام. مقابل سنی. (یادداشت مؤلف ).

شیعة. [ ع َ ] (اِخ ) گروهی از هواداران حضرت امیرالمومنین علی بن ابیطالب و حضرت فاطمه و اولاد ایشان سلام اﷲ علیهم اجمعین. ج ، اَشْیاع ، شیَع. (منتهی الارب ) (آنندراج ) (ناظم الاطباء) (از اقرب الموارد).گروهی از مسلمانان که معتقدند به خلافت بلافصل حضرت علی بن ابیطالب علیه السلام و اولاد طیبین آن بزرگوار سلام اﷲ علیهم اجمعین. (ناظم الاطباء). شیعه در اصطلاح کسانی را می گویند که علی بن ابیطالب پسرعم و داماد پیغمبر را پس از او خلیفه میدانند و عمل آنان را که در سقیفه ٔ بنی ساعده گرد آمدند و ابوبکربن ابی قحافه را به خلافت پیغمبر برگزیدند، تصویب نمیکنند. این اختلاف کلمه پس از مرگ رسول (ص ) و هنگام تعیین جانشین او بین مسلمانان پدید آمد و عده ای بر انتخاب ابوبکر اعتراض کردند. ازجمله ٔ این معترضان علی (ع ) بود و جماعتی از صحابه مانند عماربن یاسر، اباذر غفاری ، سلمان فارسی ،جابربن عبداﷲ، عباس بن عبدالمطلب ، ابی بن کعب حذیفه وجز آنان ، و بدین طریق در اوان رحلت رسول (ص ) دسته ای کوچک در امر جانشینی از مسلمانان دیگر جدا شدند و همان هسته ٔ ایجاد فرقه ای بزرگ بنام شیعه گردید. تعلیمات شیعه بعداً توسعه یافت و مسأله ٔ بزرگتری مطرح شدو آن اینکه امر امامت در صلاحیت عامه نیست یعنی مردم حق تعیین امام و جانشین ندارند بلکه این امر مانند نبوت امری الهی و رکن دین و قاعده ٔ اسلام است و به همین سبب پیغمبر نسبت به آن غفلت نمی ورزد و چون تعیین امام از باب حفظ مصالح است بر او واجب بود که جانشین خود را تعیین کند و کسی که پیغمبر می بایست بجانشینی خود برگزیند لازم است که معصوم از صغایر و کبایر و از خاندان رسالت باشد و چنین کسی علی بن ابیطالب (ع ) است که او را در غدیر خم تعیین کرد. شیعه سپس در طول تاریخ به فرقه های متعدد تقسیم شدند که مهمترین آنان امامیه بوده و سپس اسماعیلیه و زیدیه اند. رجوع به ذیل هر یک از این کلمات شود. ابن ندیم گوید: آنگاه که طلحه و زبیر به مخالفت علی بن ابیطالب (ع ) برخاستند پیروان امیرالمؤمنین به شیعه موسوم گشتند چه خود آن حضرت آنان را «شیعه ٔ من » خطاب فرمود و به طبقات تقسیم کرد: اصفیاء، اولیاء، شرطةالخمیس ، اصحاب. (از فهرست ابن الندیم ). مذهب شیعه پنج فرقه داشته است ، یکی زیدیه و آنان پنج صنف بوده اند. دوم ، کیسانیه و آنان چهار صنف بوده اند. سیم ، عباسیه و آنان دو صنف بوده اند.چهارم ، غالیه و آنان نه صنف بوده اند. پنجم امامیه ، و آنان شش صنف بوده اند. (مفاتیح ). فرقه ای از بزرگان فِرَق اسلامی هستند که علی علیه السلام را پیروی کردند و گفتند بعد از رسول خدا علی امام است به نص آشکار یا پنهانی. و معتقدند که امامت نباید از او و اولادش بدیگران برسد و اگر برسد یا از روی ستم است یا از بیم ، و آنان بیست ودو گروهند که هر گروهی گروه دیگر را تکفیر می کند و اصول شیعه غُلات و زیدیه و امامیه اند.
الف - غُلات هجده فرقه اند:
1 - سبائیه. 2 - کاملیه. 3 - بنائیه. 4 - مغیریه. 5 - جناحیه. 6 - منصوریه. 7 - خطابیه. 8 - غرابیه. 9 - ذمیه. 10 - هشامیه. 11 - زراریه. 12 - یونسیه. 13 - شیطانیه. 14 - رزامیه. 15 - مفوضیه. 16 - بدائیه. 17 - نصیریه. 18 - اسماعیلیه.
ب - زیدیه خود 3 گروه است :
1 - جارودیه. 2 - سلیمانیه. 3 - منیریه. (از کشاف اصطلاحات الفنون ).
شیعه پنج فرقه اند:
اول - که خود 5 فرقه است :
1- ابتریه. 2 - جارودیة. 3 - اخشبیة. 4 - ذکیریه. 5 - خلفیه.
دوم - نیز 5 فرقه است :
1 - کیسانیه. 2 - کربیه. 3 - مختاریه.4 - اسحاقیه. 5 - حربیه.
سوم - غالیه که خود8 شعبه است :
1 - کلابیه. 2 - سبائیه. 3 - منصوریه. 4 - غرابیه. 5 - بزیغیه. 6 - یعقوبیه. 7 - اسماعیلیه. 8 - ازدیه.
چهارم - فقط دو فرقه است :
1 - صاحبیه. 2 - ناصریه.
پنجم - تنها یک فرقه است و آن هم امامیه ٔ اثناعشریه می باشد. (از بیان الادیان ).
آنان که علی رضی اﷲ عنه را پیروی کردند و گفتند او بعد از پیغمبر (ص ) امام است. (از تعریفات جرجانی ) :
من تولی به علی دارم کز تیغش
بر منافق شب و برشیعه نهار آید.
ناصرخسرو.
شیعیان مر ناصبی را ازسؤال مشکلات
راست همچون در نواله استخوانند ای رسول.
ناصرخسرو.
- شیعه ٔ امامیه (اثناعشریه )؛ فرقه ای از مسلمانان که به خلافت بلافصل علی بن ابیطالب (ع ) و یازده تن از فرزندان او (یکی بعد از دیگری ) معتقدند.

معنی شیعه به فارسی

شیعه
(بطور اطلاق) کلیه فرق مسلمان که بخدمت بلافصل علی ۴ بن ابی طالب معتقدند و مهمترین آنها ازین قرارند: الف - زیدیه ( ه.م .) ب - اسماعیلیه یا سبعیه . ج - غلات ( ه.م .) د - شیعه امامیه یا اثناعشریه . مسلمانان که بخلافت بلافصل علی ۴ بن ابی طالب و یازده تن از فرزندان او ( یکی بعد از دیگری ) معتقدند . توضیح بعد از رحلت رسول ص جمعی از صحابه ابوبکر صدیق را از باب انتساب بقبیله قریش و نسبت با رسول و تقدم در اسلام بخلافت انتخاب کردند . گروهی با این امر از در مخالفت در آمدند از جمله این معترضان علی ۴ بود و جماعتب از صحابه مانند عمار بن یاسر اباذر غفاری سلمان فارسی جابربن عبدالله عباس- ابن عبادالمطلب ابی بن کعب حذیفه و جز آنان با علی موافقت کردند و بدین طریق درست در اوان رحلت رسول ص دسته ای کوچک در امر جانشینی از مسلمانان دیگر جدا شدند و همان هسته ایجاد فرقه ای بزرگ بنام شیعه گردید.ظهور این فرقه با این اعتراض شروع شد ولی بتدریج تعلیمات آنان توسعه یافت و مسئله بزرگتری مطرح شد و آن اینکه امر امامت در صلاحیت عامه نیست یعنی مردم حق تعیین امام و جانشین ندارند بلکه این امر مانند نبوت امری الهی و رکن دین و قا- عده اسلام است و بهمین سبب پیغمبر نسبت بان غفلت نمی روزد و چون تعیین امام از باب حفظ مصالح است براو واجب بود که جانشین خود را تعیین کند. کسی که پیغمبر میبایست بجانشینی خود برگزیند لازم است که معصوم از صغایر و کبایر و از خاندان رسالت باشد و چنین کس علی ۴ بن ابی طالب است که پیامبر او را در غدیر خم علی روس الشهاد بامامت نصب کرد. علی وصی پیامبر و امام بتعیین و نص است و این امر یعنی تعیین ونص شرط اصلی امامت است چنانکه ایمه دیگر نیز هر یک جانشین خود راتعیین کردند . جانشینان علی ۴ یعنی امامان دیگر نیز معصوم از معاصی هستند .هر کس با امام مخالفت کند دشمن خدا و مانند کفار و منافقان دوزخی است مگر آنکه توبه کند . در موضوع اطلاع امام از مغیبات شیعه گویند که امام از [ ما کان و ما سیکون الی یوم الدین ] مطلع است. اساس نظر شیعه بر تعیین امام بوسیله پیامبر و تسلسل امامت در میان فرزندان و جانشینان او استوار است .توضیح اصل کلمه شیعه در عربی بمعنی پیروان و یاران بوده . پیروان خلفای عباسی را در آغاز آل عباس میگفتند و پیروان علی ۴ ابن ابی طالب و معتقدان بامامت آن حضرت و فرزندانش را شیعه آل علی مینامیدند .بعدها کلمه شیعه برای پیروان آل علی علم شد .اصول عقاید شیعه امامیه عبارت است از : ۱ - توحید ۲ - عدل ۳- نبوت ۴ - امامت ۵ - معاد . بدین ترتیب شیعه علاوه بر سه اصل که مورد اتفاق همه فرق اسلامی و شرط اصلی اسلام است دو اصل [ عدل ] و [ امامت ] را نیز افزوده است ( فقط شیخیه [ عدل ] و [ معاد ] را اصلی مستقل نمیدانند ) چنانکه بر فروع نیز دو فرع افزوده اند و فروع دین در نزد شیعه امامیه از این قرار است : ۱ -نماز ۲ - روزه ۳ - حج ۴ - جهاد ۵ - خمس ۶ - زکات ۷ - امر بمعروف ۸ - نهی ازمنکر ۹ - تولی ۱٠ - تبری . ( معنی تولی یعنی اظهار دوستی نسبت بایمه و اهل بیت پیغمبر و تبری یعنی بیزاری نمودن از دشمنان آنان است ). یا شیعه مقتصد . شیعیانی که در اعتقادات خود راه اعتدال روند یا شیعه غالی .
فرقه، گروه، گروهی ازمسلمانان معتقدبخلافت بلافا، صله علی بن ابیطالب واولاد آن حضرت میباشند
( اسم ) ۱ - دوستان یاران پیروان کسی جمع : شیع اشیاع : اکثر شیعه شرک در شرک فنا افتادند . ۲ - گروهی از مسلمانان که معتقد به امامت بلا فضل علی ابن ابی طالب و فرزندان او هستند . توضیح شیعه چنان که گمان می کنند جمع یا اسم جمع نیست . بلکه شیعه بر واحد و تثنیه و جمع و مذکر و مونث بیک لفظ و یک معنی اطلاق میشوند اصل شیعه گروهی از مردم است که انسان را یاری می کند و در گروه او در آید شیعه وی است ( صفت ) منسوب به شیعه یک تن از فرقه شیعه جمع : شیعیان .
درختی که گل آن را زنبور عسل می خورد و شهد آن بهترین شهد هاست و نیز جامه ها را با این گل خوشبوی کنند یا دفعه .
کسانی از معتزله که با شیعه در مسئله امامت قریب العقیده بوده و یا شیعیانی که در بعضی از اصول عقاید به اهل اعتزال نزدیک می شده اند .
شیعه

معنی شیعه در فرهنگ معین

شیعه
(عَ یا عِ) [ ع . شیعة ] (اِ.) ۱ - فرقه ، گروه . ۲ - گروهی از مسلمانان که به امامت امام علی (ع ) و فرزندان او معتقدند.

معنی شیعه در فرهنگ فارسی عمید

شیعه
۱. گروهی از مسلمانان که معتقد به خلافت بلافصل علی بن ابی طالب و اولاد آن حضرت می باشند.
۲. پیرو.
* شیعهٴ امامیه (اثناعشریه، دوازده امامی): از فرقه های شیعه که به خلافت بلافصل علی بن ابی طالب و یازده فرزندش، یکی پس از دیگری، معتقدند.
* شیعهٴ اسماعیلیه (باطنیه، سبعیه، هفت امامی): از فرقه های شیعه که بعد از امام جعفر صادق، اسماعیل فرزند آن حضرت را امام می دانند.
* شیعهٴ زیدیه: از فرقه های شیعه که به جای امام محمد باقر به امامت زید فرزند امام زین العابدین معتقدند. یعنی بعد از فوت امام زین العابدین به جای امام محمد باقر، زید پسر دیگر آن حضرت را امام می دانند.

شیعه در دانشنامه اسلامی

شیعه
پس از رحلت پیامبر (ص) مسلمانان به دو فرقه «شیعه» و «اهل سنت» تقسیم شدند.
شیعه در لغت بر دو معنا اطلاق می شود، یکی توافق و هماهنگی دو یا چند نفر بر مطلبی، و دیگری، پیروی کردن فردی یا گروهی، از فرد یا گروهی دیگر؛ ابن منظور در لسان العرب می گوید: «الشیعه القوم الذین تجتمعوا علی امر، و کل قوم اجتمعوا علی أمر فهم شیعه، و کل قوم أمرهم واحد یتبع بعضهم رأی بعض هم شیع.»
ابن منظور، لسان العرب، ج۸، ص۱۸۸.    
و در اصطلاح به آن عده از مسلمانان گفته می شود که به خلافت و امامت بلافصل علی(علیه السلام) معتقدند، و بر این عقیده اند که امام و جانشین پیامبر (صلی الله علیه و آله وسلّم)از طریق نص شرعی تعیین می شود، و امامت حضرت علی (علیه السلام) و دیگر امامان شیعه نیز از طریق نص شرعی ثابت شده است.
شیخ مفید، محمد بن محمد بن نعمان، اوائل المقالات، ص۳۵.    
در تاریخ شیعه، فرقه هایی پدید آمده است، که بسیاری از آن ها منقرض شده اند، و بحث درباره آن ها فایده چندانی ندارد. فرقه های اصلی شیعه که هم اکنون نیز موجودند عبارتند از: شیعه اثنا عشریه، شیعه زندیه، و شیعه اسماعیلیه.
وجه تسمیه
...
شیعه
مذهب شیعه یکی از دو مذهب بزرگ دین اسلام است که اعتقاد به دو اصل امامت و عدل پیروان آن را از اهل سنت متمایز می کند. بنابر عقیده شیعیان، جانشینی پیامبر از سوی خدا به حضرت علی واگذار شده است. پیروان این مذهب به فرقه های متعدد تقسیم شدند که مهمترین آنها امامیه، اسماعیلیه و زیدیه است.
بر اساس گزارش انجمن دین و زندگی مؤسسه pew در سال ۲۰۰۹م، بین ۱۰ الی ۱۳ درصد جمعیت مسلمانان جهان شیعه هستند. جمعیت آنان را حدود ۱۵۴ تا ۲۰۰ میلیون نفر تخمین زده اند. بیشتر آنان در ایران، پاکستان، هند و عراق زندگی می کنند.
شیعه در لغت به معنای پیرو، یار، دسته و گروه است در اصطلاح، به کسانی گفته می شود که امام علی(ع) را جانشین بلافصل پیامبر(ص) از سوی خدا می دانند در برابر اهل سنت که جانشینی پیامبر را به انتخاب مردم واگذار می کنند.
شیعه
کلید واژه ها: تاریخ شیعه، شیعه، اهل البیت، اعتقادات شیعه، شیعه اثنی عشری
شیعه که در اصل لغت به معنای پیرو می باشد، به کسانی گفته می شود که جانشینی پیغمبر اکرم صلی الله علیه و آله و سلم را حق اختصاصی خانواده رسالت می دانند و در معارف اسلام پیرو مکتب اهل بیت علیهم السلام می باشند.
شیعه عده ای از دوستان و هواداران امام علی علیه السلام بودند که پس از رحلت پیغمبر اکرم صلی الله علیه و آله و سلم برای احیای حقوق اهل بیت علیهم السلام، در خصوص خلافت و مرجعیت علمی به انتقاد و اعتراض پرداختند و از اکثریت مردم جدا شدند.
«شیعه» در زمان خلفای راشدین (11-35 هجری قمری) پیوسته زیر فشار قرار داشتند و پس از آن در مدت خلافت بنی امیه (40-132) هر گونه امن و مصونیت از جان و مالشان برداشته شده بود، ولی هر چه فشار ستم و بیدادگری برایشان بیشتر می شد. در عقیده خود استوارتر می گشتند و مخصوصاً از مظلومیت خود در پیشرفت عقیده بیشتر بهره می بردند و از آن پس در اواسط قرن دوم که خلفای عباسی زمام حکومت اسلامی را بدست گرفتند، شیعه از فتوری که در این میان پیدا شد. نفسی تازه کرد ولی با مهلت کمی باز عرصه برایشان تنگ شد تا اواخر قرن سوم هجری، روز به روز تنگتر می شد.
در اوایل قرن چهارم که سلاطین بانفوذ آل بویه که شیعه بودند روی کار آمدند، شیعه قدرتی کسب کرد و تا حدود زیادی آزادی عمل یافت و به مبارزه علنی پرداخت و تا آخر قرن پنجم جریان کار به همین ترتیب بود و در اوایل قرن ششم که حمله مغول آغاز شد.
در اثر گرفتاری های عمومی و هم در اثر ادامه یافتن جنگ های صلیبی حکومت های اسلامی چندان فشار به عالم تشیع وارد نمی ساختند و مخصوصاً شیعه شدن جمعی از سلاطین مغول در ایران و حکومت سلاطین مرعشی در مازندران، در قدرت و وسعت جمعیت شیعه کمک بسزایی نمود و در هر گوشه از ممالک اسلامی و خاصه در ایران، تراکم میلیون ها نفر شیعه را محسوس ‍ ساخت و این وضع تا اواخر قرن نهم هجری ادامه داشت و از اوایل دهم هجری ، در اثر ظهور سلطنت صفویه در ایران پهناور آن روز، مذهب شیعه رسمیت یافت و تاکنون که ابتدای قرن پانزده هجری می باشد به رسمیت خود باقی است و به علاوه در همه نقاط جهان، ده ها میلیون شیعه زندگی می کنند.
پیغمبر اکرم صلی الله علیه و آله در اولین روزهای بعثت با نزول آیه «وَاَنْذِرْ عَشیرَتَکَ اْلاَقْرَبینَ» (سوره شعراء، آیه 214) مأموریت یافت خویشان نزدیکتر خود را به دین اسلام دعوت کند. آن حضرت در مجلسی که برای این دعوت تشکیل داد، صریحاً فرمود: که هر یک از شما به اجابت دعوت من سبقت گیرد، وزیر و جانشین و وصی من است. علی علیه السلام پیش از همه مبادرت نموده، اسلام را پذیرفت و پیغمبر اکرم صلی الله علیه و آله ایمان او را پذیرفت و وعده های خود را تقبل نمود. این مطلب در بسیاری از منابع اهل سنت نیز ذکر گردیده است.
شیعه
معنی شِيعَةٍ: فرقه - مردمي که پيرو غير خود باشند ، و دنبال او به راه بيفتند يا جماعتي که يکديگر را بر امري ياري دهند ، و يا همه پيرو يک عقيده باشند
معنی شِيعَتِهِ: شيعه او - پيرواو
معنی شِيَعِ: فرقه ها (جمع شيعه)
معنی وُدّاً: موّدت - دوست داشتنی که آثارش در عمل ظاهر گردد - محبّت ( در مورد آيه "إِنَّ ﭐلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَعَمِلُواْ ﭐلصَّالِحَاتِ سَيَجْعَلُ لَهُمُ ﭐلرَّحْمَـٰنُ وُدّاً " در روايات شيعه و سني آمده است كه منظور اين است كه خداي متعال محبّت امير المؤمنين علي عل...
ریشه کلمه:
شيع‌ (۱۲ بار)
شیعه 24 نام لیکدونی بزرگ وب سایتهای شیعه در جهان است که هر فردی می تواند در آن لینک مطلبی که جذاب و مفید می داند را قرار دهد.
شیعه یکی از مذاهب اسلام است که قائل به خلافت بلافصل امیرمؤمنان، علی علیه السلام و امامت یازده تن از فرزندان آن حضرت می باشد.
شیعه- بویژه در دوران اخیر- هنگامی که به طور مطلق به کار می‏رود، مراد از آن خصوص شیعیان دوازده امامی است که پس از پیامبر اکرم صلّی اللَّه علیه و آله قائل به امامت جانشینان دوازده گانه آن حضرت اند که نخستین آنان امیرمؤمنان، علی‏علیه‏السّلام وسپس دو فرزندگرامی اش امام حسن و امام حسین علیهما السّلام و نُه نفر از فرزندان امام حسین علیهم السّلام‏اند که آخرینشان، حجة بن الحسن المهدی عجل اللَّه فرجه الشریف است. روایات فراوانی از طریق شیعه و اهل سنت بر این معنا دلالت دارد.

شیعه در معنای عام
البته به غیر شیعیان اثنی عشر، همچون زیدیه، اسماعیلیه و واقفیه که معتقد به خلافت بلافصل حضرت علی علیه السّلام هستند، نیز شیعه اطلاق می‏شود.

شیعه در ابواب فقهی
از عنوان یاد شده به مناسبت در بابهایی چون طهارت، صلات، خمس، زکات و وقف سخن گفته‏اند.

مراد از ایمان در اصطلاح فقهی
...
آغاز و شکل گیری شیعه به زمان پیامبر (صلّی الله علیه و آله وسلّم) می رسد و پیامبر این نام را بر پیروان امام علی (علیه السلام) نامید. در زمان خلفا نیز دست از حمایت امام علی برنداشتند. پس از خلفا آن حضرت را به عنوان خلیفه و امام معرفی نمودند. و در راستای تثبیت امامت گام بر می داشتند. گر چه از سوی معاویه آسیب های بسیاری دیدند.شیعیان در عصر دیگر امامان نیز تحت سرپرستی آنان به رشد و ترقی خود ادامه دادند و البته از سوی دشمنان اهل بیت دشواری های خاصی را از سر گذراندند که به آنها اشاره خواهد شد.
گروهی از صحابه در زمان پیامبر اکرم (صلّی الله علیه و آله وسلّم) با شنیدن آیات و روایات در امر امامت و ولایت و خلافت امام علی (علیه السّلام) بعد از پیامبر اکرم (صلّی الله علیه و آله وسلّم) به او اعتقاد پیدا کرده زعامت و امامت او را پذیرفتند و از ارادتمندان آن حضرت قرار گرفتند. این گروه از همان زمان به «شیعه علی (علیه السّلام)» معروف شدند:
← کلمات علما
شیعیان هنگام وفات پیامبر (صلّی الله علیه و آله وسلّم) با توجه به دستورهای آن حضرت در صدد تثبیت و تنفیذ دستورات بر آمدند، از آن جمله:۱. با تاکید و اصرار پیامبر (صلّی الله علیه و آله وسلّم) به آوردن دوات و قلم برای نوشتن وصیت، در آن دسته و جماعتی بودند که اصرار به آوردن دوات و قلم داشتند تا پیامبر (صلّی الله علیه و آله وسلّم) وصیت خود را مکتوب دارد، ولی از آنجا که طرف مقابل قوی بود نتوانستند این دستور را عملی سازند.۲. بعد از آن که پیامبر (صلّی الله علیه و آله وسلّم) به جهت عمل نکردن به دستورش جمعیت را از خود دور کرد، افرادی از شیعیانِ امام علی (علیه السّلام) امثال مقداد و ابوذر را نزد خود نگاه داشت، آنگاه وصیت خود را نسبت به امامان بعد از خود نزد آنان مطرح نمود. ۳. بنابر نقل مظفر در «السقیفه» پیامبر (صلّی الله علیه و آله وسلّم) گروهی از شیعیان و ارادتمندان امام علی (علیه السّلام) را هنگام فرستادن لشکر اسامه به جنگ و مقابله با لشکر روم نزد خود نگاه داشت، تا چنانچه مرگ او فرا رسید این چند نفر با بیعت با امام علی (علیه السّلام) خلافت و حکومت را برای آن حضرت تمام کنند، ولی متاسفانه عمر، ابوبکر و برخی دیگر با تخلّف از لشکر اسامه بن زید این نقشه و تدبیر عالی پیامبر (صلّی الله علیه و آله وسلّم) را بر هم زدند تا مبادا خلافت از دست آنان گرفته شود.۴. هنگامی که برخی، به جهت رسیدن به ملک و سلطنت بعد از فوت پیامبر (صلّی الله علیه و آله وسلّم) به سقیفه بنی ساعده رفته و مشغول تقسیم قدرت یا تصاحب آن برای خود بودند، در حالی که جنازه رسول خدا (صلّی الله علیه و آله وسلّم) هنوز دفن نشده بود، شیعیان به پیروی امامشان علی (علیه السّلام) مشغول دفن رسول خدا (صلّی الله علیه و آله وسلّم) و عزاداری برای آن حضرت بودند.
شیعه در ایام خلافت ابوبکر
شیعیان بعد از وفات رسول خدا (صلّی الله علیه و آله وسلّم) نیز به تلاش خود در راه عملی کردن دستور پیامبر (صلّی الله علیه و آله وسلّم) در رابطه با امام علی (علیه السّلام) ادامه دادند، و در این راه اقداماتی انجام دادند که به برخی از آنها اشاره می کنیم:
← کاندیدا کردن امام علی
...
این صفحه مدخلی از کتاب فرهنگ عاشورا است
شیعه یعنی پیرو. پیروی در فکر، عمل، اخلاق، مواضع سیاسی و عقاید دینی. گرچه شیعه حسین، شیعه علی و ائمه دیگر علیهم السلام نیز هست و تشیع در خط ائمه و اهل بیت بودن است اما حسین بن علی علیه السلام در ابعاد خاصی که زندگی و جانش را بر سر آنها نهاد، حالت الگویی دارد و اسوه است.
آن حضرت، برای احیاء دین قیام کرد و خود را فدای راه خدا ساخت. شیعه او نیز باید این گونه باشد. شیعه سیدالشهدا، باید در خصلت هایی و اعمالی چون: خودسازی، خداترسی، گناه گریزی، تقوا، اطاعت امر خدا، امر به معروف و نهی از منکر، اقامه و احیاء نماز، تلاش در مسیر رضای حق، جود و کرامت، عزت نفس، گریز از ذلت و زبونی و سازش با طاغوت ها و حکومت های ستم، مبارزه با باطل، جهاد و شهادت، روحیه ایثار و شهادت طلبی، قاطعیت و صلابت در راه عقیده و... به آن پیشوای شهید تاسّی کند. این، راه حسین و راه پدران و فرزندان حسین است و شیعگی یعنی دینداری و ورع.
                      
                      
از انبوه روایات مربوط به اوصاف شیعه تنها به یکی اشاره می کنیم، از امام صادق علیه السلام که به مفضل فرمود: از فرومایگان بپرهیز، چرا که شیعه علی علیه السلام شکم و شهوت خود را حفظ می کنند و اهل جهادند و تلاش برای خدا: «انما شیعة علی من عف بطنه و فرجه واشتد جهاده و عمل لخالقه و رجا ثوابه و خاف عقابه فاذا رایت اولئک فاولئک شیعة جعفر».
محبتی که در دل شیعیان و دوستداران شهید کربلاست، بجاست که آنان را به همرنگی و همسویی و سنخیت فکری، اخلاقی و عملی با مولایشان بکشد و در گفتار و کردار، شیعه حسین باشند نه تنها در ادعا و شعار.
خود امام علیه السلام نیز هنگام حرکت از مکه به سوی کربلا، کسانی را به همراهی خویش در این سفر مقدس و نهضت خدایی دعوت کرد که اهل فداکردن جان در راه ائمه که راه خداست باشند و شوق دیدار الهی در دلشان باشد: «من کان فینا باذلا مهجته موطنا علی لقاءالله نفسه فلیرحل معنا...».
به پیروان حضرت علی (علیه السلام) در اصطلاح شیعه گفته می شود.
شیعه در لغت بر دو معنا اطلاق می شود، یکی توافق و هماهنگی دو یا چند نفر بر مطلبی، و دیگری، پیروی کردن فردی یا گروهی، از فرد یا گروهی دیگر (لسان العرب، کلمه ی شیع: الشیعه القوم الذین تجتمعوا علی امر، و کل قوم اجتمعوا علی أمر فهم شیعه، و کل قوم أمرهم واحد یتبع بعضهم رأی بعض هم شیع). و در اصطلاح به آن عده از مسلمانان گفته می شود که به خلافت و امامت بلافصل حضرت علی ـ علیه السلام ـ معتقدند، و بر این عقیده اند که امام و جانشین پیامبر ـ صلی الله علیه و آله و سلم ـ از طریق نص شرعی تعیین می شود، و امامت حضرت علی و دیگر امامان شیعه نیز از طریق نص شرعی ثابت شده است.
اطلاق شیعه بر دوستان و پیروان علی
اطلاق شیعه بر دوستان و پیروان علی -علیه السلام ـ نخست، از طرف پیامبر اکرم ـ صلی الله علیه و آله و سلم ـ صورت گرفته است. این مطلب، در احادیث متعددی که از آن حضرت روایت شده، مطرح شده است. چنان که سیوطی از جابر بن عبدالله انصاری و ابن عباس و علی ـ علیه السلام ـ روایت کرده که پیامبر اکرم در تفسیر آیه ی «ان الذین آمنوا و عملوا الصالحات اولئکهم خیر البریّه» اشاره به علی ـ علیه السلام ـ کرده و فرموده اند: «تو و شیعیانت» روز قیامت، رستگار خواهید بود.»
فرقه های موجود از شیعه
در تاریخ شیعه، فرقه هایی پدید آمده است، که بسیاری از آن ها منقرض شده اند، و بحث درباره ی آن ها فایده ی چندانی ندارد. فرقه های اصلی شیعه که هم اکنون نیز موجودند عبارتند از: شیعه اثنا عشریه، شیعه زیدیّه، و شیعه اسماعیلیه، درباره ی هر یک از آن ها در فصلی جداگانه، به اختصار بحث خواهیم کرد. موضوع بحث در این فصل، شیعه ی اثنا عشریه است.
وجه تسمیه شیعه
...
امامیه معتقدین به امامت ائمه دوازدگانه از حضرت علی (علیه السّلام) تا امام مهدی (عجل الله تعالی فرجه) می باشند و هرجا امامیه به صورت مطلق عنوان گردد و یا لفظ شیعه به صورت مطلق بیان شود منظور اثنی عشریه هستند. آنها را شیعه جعفری یا جعفریه، اهل ایمان، اصحاب الانتظار و قائمیه نیز نامیده اند. امامیّه از فرقه های کلامی اسلامی و نام همه یا گروهی از شیعه می باشد. لذا امامیه یا اثنی عشریه مکتبی در برابر اهل سنت است.
امامیّه، نام عمومی فرقه هایی است که به امامت علی بن ابی طالب (علیه السّلام) و فرزندان او (علیهم السّلام) معتقدند. از دیدگاه آنان، جهان، نمی تواند از امام تهی باشد. آنان، چشم به راه خروج واپسین امام هستند که در آخر الزمان ظهور می کند و جهان را پس از آن که پر از ستم و بیداد شده است، سرشار از عدل و داد می فرماید. امامت در مذهب شیعه از ارکان اعتقادی محسوب می شود. چرا که منکرین این عقیده در مذهب تشیع واقع نمی شوند. امامت در این مذهب به طور کامل و معین شامل دوازده تن می باشد که در طول دو قرن و نیم، استمراری هدفمند و جریانی پویا بر آن حاکم بود. مخالفین شیعه به طور مشخص در مساله امامت با شیعه تضاد دارند. شیعه مخالفین و منکرین امامت حقه را از خود نمی داند و بر این مخالفین، امامیه و یا اثنی عشریه اطلاق نمی کند مانند تمامی فرق اهل سنت و منحرف شدگان از مکتب شیعه مثل کیسانیه، زیدیه، اسماعیلیه، فطحیه، واقفیه و سایر گزافه گویان (مانند غلات). امامیه، شیعه و اثنی عشریه همه مفاهیم تابناک یک حقیقت هستند. شیعه امامیه همان مذهب حقی است که اسلام ناب محمدی (صلی الله علیه و آله وسلّم) در آن متجلی شد. معمولا بحث شیعه و یا امامیه را در برابر اهل سنت عنوان می کنند و بحث اثنی عشریه را در برابر هر فرقه منحرفی که در مساله امامت با امامیه تطابق کامل ندارند عنوان می کنند. البته نویسندگان مغرضی چون شهرستانی و بغدادی برای تضعیف مذهب حقه اثنی عشری از اختلاف زیاد و کثرت فرق در شیعه یاد می کنند و به گونه ای ناشایست با تهمت و افتراء به بزرگان شیعه، آنان را سران فرقی منحرف از شیعه معرفی می کند مانند زراریه و یونسیه و شیطانیه. به علاوه اینکه از عناوین مختلفی مانند شیعه و رافضه و اثنی عشریه و امامیه و... برای نشان دادن تکثر مکتب شیعه استفاده می نمایند. این نوشته های مغرضانه برای ایجاد توهم کثرت و اختلاف در شیعه است در حالی که تمام این عناوین، تعابیر مختلفی از یک مکتب می باشد که آن هم مکتب امامیه و به تعبیر دیگر شیعه اثنی عشریه است. به همین جهت ما نیز در این نوشته از عنوان اثنی عشریه استفاده نمودیم تا روشن شود که اثنی عشریه همان شیعه و امامیه است.
ریشه معنایی امامیه
«امامیّه» برگرفته از «امام» که در لغت به معنی پیشوا و کسی است که از گفتار او پیروی می شود و جمع آن «ائمه» است و یاء در آخر آن یاء نسبت است به معنی منسوب به امام، و چون وصف «فرقه» است مؤنث به کار می رود، یعنی فرقه امامیه و مقصود «گروهی است که پس از رحلت پیامبر (صلی الله علیه وآله وسلم) از امام منصوب از جانب او پیروی می کنند». بنابراین هر گروهی که پس از پیامبر (صلی الله علیه وآله وسلم) به امام منصوب معتقد است، می توان آن را امامی نامید. در این صورت واژه امامیه با شیعه مترادف خواهد بود، زیرا شیعه کسی است که از امام منصوب به نام علی (علیه السلام) پیروی می کنند و او را بر دیگر صحابه پیامبر (صلی الله علیه وآله وسلم) مقدم می دارند، ولی به مرور زمان، (چنانکه خواهیم گفت) امامیه صنفی از شیعه شمرده شده است.
مقصود از اصطلاح امامیه
به گفتار شیخ کوثری محقق کتاب ملطی، مناقشه در اصطلاح نیست، هرگاه مقصود از امامیه، اعتقاد به امام منصوب باشد، کلیه فرق شیعه، امامی بوده و همه را می توان امامیه نامید، مگر فرقه های غالی که اصولاً اسلام آن ها زیر سؤال است، و اگر مقصود اصطلاح رایج در میان شیعه و غیره باشد، حق این است که امامیه قسمی از شیعه و مرادف با اثنی عشریه و اعتقاد به دوازده امام است، و لذا شیخ مفید می گوید: امامیه امامت را پس از علی (علیه السلام) و حسنین (علیهماالسلام) در اولاد حسین بن علی (علیه السلام) متمرکز می سازند و امامت را تا حضرت رضا (علیه السلام) و سپس تا امام مهدی (علیه السلام) ادامه می دهند. فخر رازی نیز از همین فکر پیروی کرده و می گوید: امامیه گروهی از شیعه است که می گویند: امام پس از رسول اکرم، علی بن ابی طالب، سپس پسرش حسن، سپس برادرش حسین، علی بن الحسین، و سپس فرزند او محمد باقر و سپس فرزند او جعفر صادق، و سپس فرزند او موسی کاظم و سپس فرزند او علی بن موسی الرضا و سپس فرزندش محمد تقی و سپس فرزند او علی نقی و سپس فرزند او حسن زکی، و سپس فرزند او محمد و او همان امام قائم است که جهان در انتظار اوست.
دلایل حقانیت امامیه
...
شیعه بنیان گذاران فرهنگ اسلام، ترجمه «تأسیس الشیعة لعلوم الإسلام» نوشته مرجع عالی قدر شیعی، علامه سید حسن صدر(کاظمین 1272 - 1354 ق، همان جا) است که به همت جناب آقای علی مشتاق عسکری محلاتی از زبان عربی به زبان فارسی برگردان شده است.
هدف اصلی کتاب، توضیح نقش سازنده شیعه در ترویج و تولید علم و تأسیس رشته های گوناگون علوم اسلامی است. زبان و ادبیات ترجمه حاضر، روان و رسا و امروزی است. همچنین مترجم مقدمه ارزشمندی برای کتاب مذکور نوشته و در آن افزون بر بیان چگونگی پیدایش تشیع، به سیر تاریخی و تکاملی وضعیت علمی و آموزشی شیعیان در قم، بغداد و حلّه پرداخته است. او نگارش آن مقدمه را در تاریخ پاییز 1381ش، به پایان برده است
در این اثر، پاورقی های ستاره دار مربوط به نویسنده و پاورقی های شماره دار نوشته مترجم است. مترجم محترم در پاورقی های نه چندان فراوانش، علاوه بر بیان شماره سوره ها و آیات مورد استفاده در متن، معنای لغات و اصطلاحات مورد نیاز را شرح کرده و توضیحاتی در باره برخی از کتب و منابع و مطالب مذکور در متن آورده است. گفتنی است که مترجم در مواردی برخی از اشعاری را که نویسنده در متن عربی آورده، در ترجمه فارسی حذف و این موضوع را در پاورقی یادآوری کرده است
آنگاه که نویسنده در باره یکی از عالمان شیعه، تعبیر «استاد بشر و عقل حادی عشر» را به کار برده، مترجم چنین نوشته است: «عقل یازدهم که گویا اشاره به شماره عالمان برتر در حوزه فلسفه باشداز این مطلب آشکار می شود که اصطلاحات فلسفی برای ایشان شناخته شده نیست.
مؤلف، نوشته است که اگر فارابی نبود ابن سینا به وجود نمی آمد؛ چراکه ابن سینا بر نگارش های فارابی تکیه کرد و از روش ها و آراء او استفاده نمود و از آموزش های وی بهره گرفت و شیخ الرئیس گردید. مترجم به مناسبت کلام جناب سید حسن صدر، در پاورقی نوشته است که نویسنده کتاب در اینجا یادآور می شود که: «من از ابن سینا در این گروه نام نمی برم؛ زیرا مذهب و روش دینی شیخ روشن نیست؛ اگرچه در شیعه بودن وی گمان روا نباشد و پدر شیخ بر مذهب اسماعیلیان بوده است». مترجم، منتقدانه می افزاید که این سخن نویسنده، خواننده را در این تناقض گرفتار می سازد که اگر در شیعه بودن شیخ شکی نیست، پس چگونه مذهب وی ناشناخته است؟!
به نظر می رسد که مقصود نویسنده محترم این است که هرچند روشن است که ابن سینا شیعه است، ولی با توجه به آنکه پدرش اسماعیلی بوده، گرایش مذهبی او معلوم نیست؛ یعنی مشخص نیست که آیا او شیعه امامی بوده یا زیدی یا اسماعیلی؟! شاهد و بلکه تصریح بر مطلبی که گفته شد، سخنی است که نویسنده در چند صفحه بعد گفته است: «مشکویه معاصر شیخ الرئیس ابوعلی سینا بوده است. من در مورد شیعه یا سنی بودن شیخ الرئیس بررسی و پژوهش نکرده ام؛ چراکه شیعیان او را از خود و سنیان نیز او را از خود دانسته اند، اما قاضی نورالله مرعشی در کتاب «مجالس المؤمنین» در باره شیعه بودن او سخن درازی دارد. به گمان من او بر مذهب زیدیه بوده و پدرش بر مذهب اسماعیلیان، ولی گفته شده است که ابن سینا بر فطرت شیعه زاده شده است؛ همچنان که در کتاب «مجالس المؤمنین» آمده است، ولی عجیب است که مترجم در حاشیه مطلب مذکور افزوده است که در دو جای این کتاب نویسنده بزرگوار و دانشمند آن سید حسن صدر، به نام ابن سینا برمی خورد و در هر دو جا گرفتار سردرگمی شده است؛ زیرا از یک سو بر اساس منابع مورد اعتماد خود که آنها را در همه جای کتاب حجت دانسته و بر درستی و استواری اشان تأکید ورزیده است، از شیعه بودن ابن سینا سخن به میان آورده است، اما از سوی دیگر نمی خواهد با سخن و قلم خود، شناساندن مذهب ابن سینا را بر عهده بگیرد و در هر دو مورد از اظهار نظر روشن و رسا در باره مذهب شیخ الرئیس خودداری می نماید؛ درعین حالی که دلش گواهی می دهد که ابن سینا شیعه بوده استدرهرحال از مطالبی که از نویسنده نقل شد (به ویژه آنچه در ص 607 - 608 آمده)، استنباط می شود که منظور مؤلف از تشیع در این کتاب، فقط تشیع دوازده امامی است نه تشیع زیدی و نه اسماعیلی.
شیعه پاسخ می دهد، توسط سید رضا حسینی نسب و زیر نظر آیت الله جعفر سبحانیتنظیم شده است. در این کتاب، به منظور رعایت اختصار در مقام جواب، به مقدار ضرورت اکتفا گردیده است
یکی از ترفندهای دیرینه استعمار در میان ملت های اسلامی، طرح شبهات و تکثیر اشکالات است تا از این طریق، به انقلاب شکوهمند اسلامی، آسیب رسانند و این یک شیوه دیرینه است که در چند قرن اخیر به صورت های گوناگون، در خاورمیانه و قسمت های دیگر، رایج بوده است. در موسم حج، بسیاری از زائران خانه خدا که با انقلاب اسلامی، آشنا گردیده و از سوی دیگر، تبلیغات سوء دشمنان، ذهن آنان را مشوب نموده است، به هنگام ملاقات با حجاج ایرانی، پرسش هایی را مطرح کرده و درخواست پاسخ می نمودند. به منظور پاسخگویی به این نیاز، قسمت اعظم این سؤالات که غالبا جنبه دینی و فرهنگی دارد در این مجموعه گرد آمده است
کتاب، حاوی پیشگفتار و 36 پرسش و پاسخ است و در یک جلد منتشر شده است.
شبهات و پاسخ آنها به صورت مختصر ذکر شده و در عین اختصار، مشتمل بر ادله قطعی است که ذهن خواننده را از هر ابهامی خالی می کند. مؤلف با یک سیر منطقی و استدلالی با استناد به احادیث منقول در کتب معروف و مورد استناد اهل سنت جواب هایش را شرح و بسط می دهد، سپس اشاره ای به منشأ پیدایش شبهه و سخن علمای اهل سنت پیرامون آن می کند.
در مواردی چون تحریف قرآن از دیدگاه شیعه، نظرات علمای شیعه را یادآور می شود.
معمولا در پایان هر بحث نتیجه آن بحث را متذکر می شود.
شیعه پاسخ می گوید، تألیف حضرت آیت الله مکارم شیرازی، تحقیقی است در مورد ده مسئله مهم مورد بحث میان پیروان اهل بیت(ع) و اهل سنت که به زبان فارسی در شهریور ماه 1384 تألیف شده و برای هفتمین بار در سال 1386 توسط انتشارات مدرسة الامام علی بن ابی طالب(ع)، واقع در قم به تعداد 5000 نسخه به چاپ رسیده است.
مؤلف محترم در بیان انگیزه تألیفشان چنین می نویسند: با نگاهی به وضع دنیای امروز می بینیم که عده ای از قدرت ها با بهانه هایی؛ مثل اعلامیه حقوق بشر،دمکراسی،... نقشه های خطرناکی برای سلطه بر کشورهای دیگر کشیده اند، در این نظام کنونی دنیا باید قوی باشیم تا پامال نشویم، باید مسلمانان متحد شوند و نیروهای فرهنگی و مادی را در اختیار بگیرند، سال هاست همه جا سخن از وحدت مسلمین است؛ ولی به دلائلی نتوانسته اند، مقاومت لازم مقابل این طوفان عظیم را داشته باشند.
1. کارهای انجام شده، ریشه ای نبوده است 2. دشمنان طرح های گسترده ای برای ایجاد نفاق بین مسلمانان تدارک دیده اند. اخبار موثق حکایت دارد اخیرا سلفی های متعصب عربستان سعودی 10 میلیون کتاب تفرقه انگیز چاپ و در میان حجاج پخش کرده اند. 3. بعضی از سیاستمداران اسلامی منافع محدود و موقت خود را بر منافع دراز مدت جهان اسلام مقدم می دارند، هیچ کشور اسلامی از عواقب این اشتباهات در مقابل آن زورمندان اسلام ستیز در امان نخواهد بود.
بر همین اساس برآن شدیم با روشی ابتکاری صفوف اتحاد مسلمانان را تقویت کنیم.
کتاب حاضر، اشاره به بخشی از مهم ترین موضوعات مورد گفتگو میان شیعه و اهل سنت دارد که در 10 مسئله مطرح شده است(که فصول کتاب را تشکیل می دهند):
کتاب شیعه پاسخ می گوید، تالیف حضرت آیت الله مکارم شیرازی، می باشد.
این کتاب تحقیقی است در مورد ده مسئله مهم مورد بحث میان پیروان اهل بیت علیهم السّلام و اهل سنت که به زبان فارسی در شهریور ماه ۱۳۸۴ تالیف شده و برای هفتمین بار در سال ۱۳۸۶ توسط انتشارات مدرسة الامام علی بن ابی طالب علیه السّلام، واقع در قم به تعداد ۵۰۰۰ نسخه به چاپ رسیده است.
انگیزه نگارش
مؤلف محترم در بیان انگیزه تالیف شان چنین می نویسند: با نگاهی به وضع دنیای امروز می بینیم که عده ای از قدرت ها با بهانه هایی؛ مثل اعلامیه حقوق بشر، دمکراسی،... نقشه های خطرناکی برای سلطه بر کشورهای دیگر کشیده اند، در این نظام کنونی دنیا باید قوی باشیم تا پامال نشویم، باید مسلمانان، متحد شوند و نیروهای فرهنگی و مادی را در اختیار بگیرند، سال هاست همه جا سخن از وحدت مسلمین است؛ ولی به دلائلی نتوانسته اند، مقاومت لازم مقابل این طوفان عظیم را داشته باشند.
دلایل عدم موفقیت در وحدت
۱. کارهای انجام شده، ریشه ای نبوده است ۲. دشمنان طرح های گسترده ای برای ایجاد نفاق بین مسلمانان تدارک دیده اند. اخبار موثق حکایت دارد اخیرا سلفی های متعصب عربستان سعودی ۱۰ میلیون کتاب تفرقه انگیز چاپ و در میان حجاج پخش کرده اند. ۳. بعضی از سیاستمداران اسلامی منافع محدود و موقت خود را بر منافع دراز مدت جهان اسلام مقدم می دارند، هیچ کشور اسلامی از عواقب این اشتباهات در مقابل آن زورمندان اسلام ستیز در امان نخواهد بود.بر همین اساس برآن شدیم با روشی ابتکاری صفوف اتحاد مسلمانان را تقویت کنیم.
ساختار و گزارش محتوا
...
شیعه پاسُخ می گویَد عنوان کتابی به زبان فارسی تألیف آیت الله مکارم شیرازی است. مؤلف، این اثر را با توجه به قوت گرفتن پیروان وهابیت و سلفی گری در عالَم خصوصا جهان اسلام نگاشته است که باعث شکل گرفتن شبهاتی علیه شیعه شده و موجب تفرقه افکنی در امت اسلامی گردیده اند. مؤلف سعی کرده با نگاهی دقیق به شبهات وارده پاسخ دهد. این اثر با نام «الشیعة؛ شُبهات و رُدود» به عربی ترجمه شده است.
آیت الله ناصر مکارم شیرازی (زاده ۱۳۰۵ش در شیراز) عالم متکلم، فقیه، اصولی و مفسر شیعه و از مراجع تقلید و اساتید حوزه علمیه قم است.
مؤلف در مقدمه کتاب، به تلاش استکبار برای ایجاد تفرقه و جدایی در بین مسلمانان که با ترفندهایی چون ترویج کتب انحرافی به افترا علیه شیعیان پرداخته و یا با اعمال تروریستی گروه هایی مانند سپاه صحابه در پاکستان و طالبان در افغانستان که باعث کشتار مسلمانان می گردند، اشاره می کند.
آشنایی با پیشینه، مبانی و دیدگاه های مذهب شیعه، اثر دکتر محمدتقی فخلعی، پژوهشی است پیرامون تاریخ و گرایش ها، مبانی و دیدگاه های خاص مکتب تشیع که به زبان فارسی و در دوران معاصر نوشته شده است.
کتاب با پیشگفتاری از نویسنده آغاز و مطالب در سه بخش، تنظیم شده است.
نویسنده در ابتدا، به بررسی تاریخ مکتب تشیع و گرایش های آن پرداخته و سپس، مبانی مذهب شیعه و وجوه افتراق آن از سایر مذاهب اسلامی را بررسی نموده و در پایان، به بحث از مهم ترین دیدگاه های خاص شیعه پرداخته است.
در مقدمه، به بررسی راز پایداری و ماندگاری مکتب شیعه پرداخته شده است. به باور نگارنده، «اعتدال فکری»، «منطق عقلانی» و «روحیه جهادی»، سه عنصر مهم تضمین کننده بقای تشیع در طول تاریخ محسوب می شوند. به اعتقاد وی، «اعتدال فکری»، عنصر جاذبه آفرین در برابر هرگونه تندروی و کندروی، تعصب ورزی و تحقیر رقیبان، «منطق عقلانی» در برابر جهل و خرافه و کج اندیشی و «روحیه جهادی» در برابر سستی و کسالت و روحیه گریز از مسئولیت، در پیوندی وثیق با یکدیگر، رمز تداوم حیات و جاودانگی مکتب هستند و از قضا این سه، نیازهای اساسی بشر معاصر را تشکیل می دهند. پس نباید تردید کرد که ارائه تصویری روشن از تشیع با تکیه بر این عناصر سه گانه خواهد توانست جاذبه عمیق در نهاد مخاطبان پدید آورد .
یکی از مسائلی که مورد اختلاف نظر شیعه و اهل سنت قرار گرفته، پیشینه مذهب شیعه بوده است. بسیاری از اهل سنت اصالت تاریخی این مذهب را باور ندارند و آن را گونه ای بدعت، به معنای رویکردی نو می پندارند که ریشه ای در اصل اسلام نداشته است؛ ازاین رو، در بخش اول، به بررسی پیشینه تاریخی شیعه و گرایش های آن پرداخته شده و مهم ترین دیدگاه های آنان در این باره، به اختصار بررسی شده است. از جمله این دیدگاه ها، نقش عبدالله بن سبا در تاریخ تشیع می باشد. ظاهرا برخی از اهل سنت، بر آنند که مذهب شیعه به معنای اعتقاد به برتری علمی و دینی علی (ع) و خلافت آن حضرت پس از پیامبر (ص) در زمان حکومت آن بزرگوار توسط شخصی به نام عبدالله بن سبا که پیشینه یهودی داشته، پیشنهاد شده است؛ اما به نظر نویسنده، هیچ یک از صاحب نظران برجسته اهل سنت، چنین باور بی پایه ای نداشته است. اینان ابن سبا را نه پایه گذار مذهب شیعه، که پایه گذار گرایش های غلوآلود شیعی مانند اعتقاد به الوهیت حضرت علی (ع) و سرسلسله غالیان شیعه می شمارند و هم کیشان او را «سَبَئی» نام می نهند و اینان را دسته ای از شیعیان می انگارند. نویسنده به این نکته تأکید دارد که این دیدگاه از این حیث قابل انتقاد است که گرایش های کفرآلودی چون اعتقاد به الوهیت حضرت علی (ع) را که از شریعت اسلام خارج است، نمی توان داخل در مذهب شیعه شمرد و مذهب شیعه چنین باورهای غلوآلود و دیدگاه های سخیفی را در خود نمی شناسد. بااین حال، باید توجه داشت که اساساً وجود شخصی با نام عبدالله بن سبا از نظر تاریخی مورد تردید جدی قرار دارد و راوی اصلی داستان او سیف بن عمر نامی است که نزد عموم رجال شناسان شیعه و اهل سنت به دروغگویی و افسانه پردازی شهره است. پژوهشگرانی چون علامه مرتضی عسکری به تفصیل در این باره سخن گفته اند و شخصیت ابن سبا را موهوم و ساختگی برشمرده اند .
آشنایی با کتب رجالی شیعه اثر محمدکاظم رحمان ستایش، به معرفی مهترین کتب رجالی شیعه و مؤلفان آن پرداخته است.
این کتاب به زبان فارسی برای دانشجویان رشته علوم حدیث در مقطع کارشناسی، به عنوان منبع اصلی درس «کتب رجالی شیعه» تدوین شده و نویسنده در سال 1385ش بر آن مقدمه نوشته است.
کتاب با مقدمه نویسنده آغاز و مطالب در چهار فصل تنظیم شده است.
نویسنده در ابتدا، ضمن اشاره به ضرورت آشنایی با کتب رجالی و رابطه علم رجال و کتب رجالی، به تقسیم بندی نگاشته های رجالی و بیان تاریخچه تألیفاتی که در این زمینه، نگارش یافته اند پرداخته و سپس اصول اولیه و ثانویه رجالی را مورد بحث و بررسی قرار داده است. در پایان نیز به معرفی مهمترین جوامع رجالی و کتب تحقیقی رجالی پرداخته است.
نویسنده در مقدمه، به اهمیت علم رجال یا دانش راوی شناسی اشاره کرده و بیان می دارد که شناخت منابع اطلاعاتی که راویان را به ما می شناساند در واقع شناخت اسناد و مدارک علمی است که باید تجزیه و تحلیل شود؛ چراکه حب و بغض ها، غرض ورزی ها و برداشت های شخصی در این تجزیه و تحلیل ها باید از واقعیات جدا شده و بالاخره شناختی علمی و دقیق از هویت راوی و از میزان اعتماد به او برای ما حاصل شود .
اذان به عنوان شعار مسلمین در برابر شعار ادیان دیگر از مفهوم و قداست مخصوصی برخوردار است. تاثیر اذان در جامعه اسلامی از امور انکار نشدنی است و باید برای این موضوع به بحث و بررسی بیشتری پرداخت. اکنون در صدد کیفیت و تعیین اذان در زمان رسول الله (صلی الله علیه و آله وسلّم) هستیم؛ چراکه شیعه و سنی خود را تابع آن حضرت دانسته و برای رفتار و گفته های آن حضرت اعتباری قائل است که حکایت از قانون الهی می کند. به همین دلیل با کشف کیفیت اذان در زمان آن حضرت به قانون الهی در این زمینه رهنمون می شویم. برای بررسی این مساله باید مسائل مربوط به اذان را مورد بررسی قرار دهیم تا در نتیجه اذان در زمان پیامبر (صلی الله علیه و آله وسلّم) را کشف کنیم.
اذان در لغت به معنی اعلان یا اعلان نمودن است. در قرآن و روایات نیز معنی لغوی اذان و مشتقات آن بطور گسترده بکار رفته است چنانچه خداوند می فرماید: واذن فی الناس بالحج و نیز در آیه دیگر فاذن مؤذن بینهم و و اذان من الله و رسوله در شریعت اسلام اصطلاحی مخصوص است که از آن برای اعلان به ادای نماز و اعلام برای داخل شدن به وقت نماز، استفاده می شود. (و الاذان فی الشرع اعلام الناس بحلول وقت الصلاة) مئذنه و مناره به مکانی گفته می شود که از آنجا اذان گفته می شود و به نماز خوانده می شوند.
فقرات اذان نزد شیعه
اذان نزد شیعه در تمام اذان های یومیه به یک صورت است که عبارتند از نه فقره که هرکدام را دو بار باید تکرار کرد که مجموعا هجده فقره می شود: الله اکبرالله اکبراشهد ان لا اله الااللهاشهد ان محمدا رسول الله) اشهد ان علیا ولی الله)حی علی الصلاهحی علی الفلاححی علی خیر العملالله اکبرلااله الاالله (البته همانطور که خواهد آمد در مورد فقره سوم (شهادت ثالثه) اختلافی بین عالمان تشیع وجود دارد که در مقاله شهادت ثالثه پی گیری می شود.)
تشریع اذان
همانطور که گفتیم اذان از تشریعیات توقیفی است که در سال اول هجرت اعلام شده است. این وظیفه مانند دیگر احکام توسط خداوند جعل می شود و پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله وسلّم) و اهل بیت (علیه السّلام) باید فروعات آن را تبیین و واضح کنند. به همین دلیل اکنون به دلیل مشروعیت اذان اشاره می کنیم که از آیات و روایات و اجماع و سیره متصله استفاده شده است :
← آیات
...
اصول فقه شیعه تقریرات درس خارج اصول مرحوم آیت الله، فاضل لنکرانی، به قلم محمود ملکی اصفهانی و سعید ملکی اصفهانی است. این کتاب، به زبان فارسی نگاشته شده است.
فعلا، 6 جلد ازاین کتاب، مربوط به مباحث الفاظ علم اصول تا پایان بحث مطلق و مقید با گزارش متن درس، بر اساس فصول و ترتیب مطالب «کفایة الاصول» با مقدمه ای از سید هاشم حسینی بوشهری که به تاریخ اجمالی علم اصول و نظریات اصولی آیت الله فاضل لنکرانی پرداخته، چاپ شده است.
در این مجموعه که عمدتا بحث های الفاظ را در بر گرفته، مباحث عالی علم اصول با نظر به دو مسلک مهم اصولی؛ یعنی مکتب قم و نجف، طرح شده و مبانی این دو مکتب کاملا در بوته نقد و استدلال قرار گرفته است. نویسندگان، مطالب درس را تهذیب و تنظیم نموده و منابع نظریات مختلف را استخراج نموده اند.
بنا بر روش متداول کتاب های اصولی، بحث آغازین کتاب، موضوع شناسی علم اصول است. این بحث، با پاسخ به سؤال از نیاز علوم به موضوعات آغاز گردیده و بعد از تعریف موضوع علم، به بیان نسبت موضوع علم و موضوعات مسائل می پردازد. ملاک تمایز علوم، موضوع علم اصول، تعریف آن و نیز تفاوت مسائل اصولی با قواعد فقهی، دیگر عناوین این قسمت هستند.
مبحث بعدی این جلد، را مسئله وضع و تحلیل و بررسی اقسام آن تشکیل می دهد. دیگر مسائل مرتبط با وضع، عبارتند از: استعمال مجازی، اطلاق لفظ و اراده لفظ، نقش اراده در موضوع له الفاظ، وضع در مرکبات و راه های تشخیص معنای حقیقی.
اصول دین شامل سه موضوع است : توحید، نبوت و معاد. به باور شیعیان، دو اصل عدل و امامت نیز به عنوان اصول مذهب بر این سه اصل افزوده می شود. باور نداشتن به سه اصل نخست موجب خروج از دین و کفر می شود در حالی که انکار دو اصل بعدی، موجب خروج از مذهب تشیع است نه دین.
بنابر نظریه مشهور اصول دین شامل سه موضوع است : توحید، نبوت و معاد. به باور شیعی، دو اصل عدل و امامت نیز به عنوان اصول مذهب بر این سه اصل افزوده می شود. بنابر این عقیده ، باور نداشتن به سه اصل نخست موجب خروج از دین و کفر می شود در حالی که انکار دو اصل بعدی، موجب خروج از مذهب است نه دین.
معرفی مختصر این پنج اصل ، از نظر متکلمان امامیه به این شرح است :
به دانشمندانِ شیعیِ صاحب نظر در علم اصول فقه را اصولیون شیعه گویند؛ اصولیون شیعه واژه " اصولی " را در مقابل " اخباری " به کار می برند.
اصولیون شیعه، آن دسته از عالمان شیعه هستند که در زمینه اصول فقه، تخصص و تبحر داشته و صاحب نظر می باشند.
برخی از اصولیون شیعه
معروف ترین آنها عبارت اند از:شیخ مفید (ره)، صاحب " الرسالة الاصولیة "؛سید مرتضی علم الهدی (ره)، صاحب " الذریعة الی اصول الشریعة "؛شیخ طوسی (ره)، صاحب " عدة الاصول "؛محقق حلی (ره)، صاحب " معارج الاصول "؛شیخ حسن بن زین الدین (ره)، صاحب " معالم الدین "؛میرزای قمی (ره)، صاحب " قوانین الاصول "؛شیخ محمد حسین بن رحیم اصفهانی (ره)، صاحب " الفصول فی الاصول "؛شیخ مرتضی انصاری (ره)، صاحب " فرائد الاصول "؛آخوند محمد کاظم خراسانی (ره)، صاحب " کفایة الاصول "؛میرزا محمد حسین نایینی (ره)، صاحب " فوائد الاصول "؛آقا ضیاء الدین عراقی (ره)، صاحب " مقالات الاصول " و " نهایة الافکار "؛امام خمینی (ره)، صاحب " مناهج الوصول الی علم الاصول "؛ابوالقاسم خویی (ره)، صاحب " محاضرات فی اصول الفقه "؛محمد باقر صدر (ره)، صاحب " بحوث فی علم الاصول ".
امامان شیعه دوازده تن از خاندان پیامبر اسلام(ص) که بنابر آموزه های شیعی، جانشینان آن حضرت و پس از او سرپرست و امام جامعه اسلامی اند. نخستین امام، حضرت علی(ع) است و دیگر امامان فرزندان و نوادگان او و حضرت زهرا(س) هستند.
بنابر آموزه های شیعی، امامان(ع) از جانب خداوند به امامت منصوب شده اند و علم لدنّی، مقام عصمت و حق شفاعت دارند و می توان با توسل به آنان به خداوند تقرب یافت. امامان(ع) افزون بر مرجعیت دینی، رهبری سیاسی جامعه را نیز بر عهده دارند. آیاتی از قرآن بدون نام بردن از ایشان به موضوع امامت پرداخته اند مانند آیه اولی الامر، آیه تطهیر، آیه ولایت، آیه اکمال، آیه تبلیغ، آیه صادقین.
در روایاتی از پیامبر(ص) ویژگی ها، اسامی و شمار امامان(ع) آمده است، از مشهورترین این احادیث می توان از حدیث ثقلین، حدیث منزلت، حدیث سفینه، حدیث یوم الدار، حدیث مدینة العلم، حدیث طَیر مَشْوِی، حدیث رایت، حدیث کساء، حدیث جابر و حدیث دوازده خلیفه نام برد. بنابر این روایات، امامان همگی از قریش و اهل بیت پیغمبرند و مهدی موعود آخرین امام است.
در این مقاله گذری تاریخی بر اندیشه های سیاسی شیعه، بررسی می شود.
پیروزی انقلاب اسلامی ایران، بی گمان در حوزه های گوناگون فکری و سیاسی جهان اسلام و جهان غرب، دگرگونیهای تازه پدید آورده است که یکی از آنها بازخوانی و مطالعه دوباره اندیشه سیاسی شیعه است که توانست بزرگ ترین انقلاب فرهنگی و سیاسی اسلامی ـ شیعی را در دهه های پایانی سده بیستم به وجود آورد. آنچه می خوانید برگردان کتاب: (الفقیه والدولة) است که فؤاد ابراهیم در سال ۱۹۹۸ آن را در لبنان به چاپ رسانده است. هر چند پیشگفتار نویسنده ما را از هرگونه شرح و سخنی درباره محتوای کتاب بی نیاز می سازد، امّا یادآوری چند نکته سودمند است:۱. هدف از ترجمه کتاب، نشان دادن نمونه یک پژوهش علمی و آکادمیک در حوزه اندیشه سیاسی است، همان که حوزه های علمیه شیعه در ایران باید فراوان بدان بپردازند.۲. آراء و اندیشه های نویسنده، همگی، مورد پذیرش مترجم و مجله فقه نیستند و هرکجا لازم و مناسب باشد، نکته هایی را یادآور می شویم.۳. ارزش علمی این کتاب در بررسی انتقادی دوره های تاریخی اندیشه سیاسی شیعه است، همان که کمبود آن در نگارشهای ما احساس می شود.۴. در ترجمه کتاب کوشش شده تا دیدگاههای نویسنده به بیان روشن منتقل گردد، بنابراین این ترجمه واژه به واژه نیست.
اعتقادی دینی ـ سیاسی ایران
ولایت فقیه، اعتقادی دینی ـ سیاسی برای دولت اسلامی ایران است که در اصل پنجم قانون اساسی این کشور به روشنی گنجانده شده است. این اصل نشان دهنده میراث تکامل یافته فقه سیاسی شیعه و نیز دستاورد دگردیسیهای تاریخی است که فقیه شیعی را قدرت بخشید، آن را بنیان بگذارد. سویه بحث و پژوهش انجام شده، تاریخی فقهی است که بخش دوم آن اهمیّت فراوان تری دارد و در بیش تر گفت وگوها و پژوهشهای تخصصی درباره دیدگاه سیاسی شیعه، نادیده انگاشته شده است. سیاست شرعی شیعی در درجه نخست، موضوعی فقهی است و مرزها و تعریفها و ساختار آن در ف قه بحث شده است و براساس نیابتی که فقیه از امام معصوم دارد، برای شرح جایگاه شرعی دولت شیعی سزاوارتر است.
بنیادهای اساسی در فقه شیعی
در این بحث، در سفری دراز و دشوار، به ردیابی ریشه های اصلی اندیشه سیاسی شیعی تا پایان دوران نصّ (آغاز غیبت) پرداخته می شود، تا بتوان از لابه لای اجتهادهای فقهی بزرگی که در عصر غیبت و حتی دوران معاصر انجام شده، بنیادهای اساسی در سیاست شرعی فقه شیعی را به دست آورد.در نخستین مرحله سفر، برای پیدا کردن مواد اساسی بنیاد سیاست شیعی به دگرگونیهای اجتماعی که جامعه شیعیان در اثر غیبت کبرا به آن دچار شدند، پرداخته می شود. دگرگونیهایی که در گرایش و تکاپو برای به دست آوردن هویت تازه و تعریف شده شیعی، از لابه لای نگارش و ساما ن مندی مصادر بزرگ حدیثی خود را می نمایاند. بنابراین، میراث شیعی، چه نقلی و عقلی، عبارت است از آنچه که شیعه را هویتی مستقل از دیگر مذهبها و فرقه های اسلامی بخشید.علم کلام، دانشی بود که شیعه می توانست برای حفظ استقلال خود از اهل سنت، بدان روی آورد و ایرادها و شبهه های ایراد گیران و شبهه آفرینان را پاسخ گوید و برای ادعاهای خویش برهان اقامه کند. بی گمان متکلمان شیعی، در این رشته به طور کامل استاد بودند و توانستند ا فزون بر استوار سازی مبانی مذهبی اندیشه شیعی، دیگر مذهبها و فرقه ها را نیز دچار دگرگونی کنند.امّا در نگاه درون مذهبی، فقیه شیعی، شیعیان را با دشواری شرعی دولت غیر معصوم روبه رو می دید و همین موضوع، یعنی، چگونگی پیوند با دولت غیر معصوم، بحث و جدلهای فراوانی را به وجود آورد و پرسشهای تازه ای را بنیاد نهاد.
پیوند میان فقه و سیاست
...
انشعاب در تمام مذاهب و ادیان مخصوصاً ادیان آسمانی و حتی در شعب آن ها نیز، رخ داده است. شیعه، که به پیروان و معتقدانِ امامت بلافصل حضرت علی (علیه السّلام) اطلاق می شود، نیز در طول تاریخ از این انشعابات مستثنی نبوده است.
هر مذهبی یک سلسله مسائلی دارد که اصول اولیۀ آن مذهب را شکل می دهد و مسائل دیگری نیز در این مذاهب وجود دارد که در درجه دوم واقعند. اختلاف اهل مذهب در چگونگی مسائل اصلی و نوع آن ها با حفظ اصل مشترک، انشعاب نامیده می شود.انشعاب در تمام مذاهب و ادیان مخصوصاً ادیان آسمانی و حتی در شعب آن ها نیز، رخ داده است. شیعه (که به پیروان و معتقدانِ امامت بلافصل حضرت علی (علیه السّلام) اطلاق می شود) نیز در طول تاریخ از این انشعابات مستثنی نبوده است. البته در زمان سه امام نخست (امام علی، حسن و حسین (علیهم السّلام)) به دلیل اعتقاد شیعیان به امامت مخصوص ایشان، هیچ انشعابی در مذهب شیعه به وجود نیامده ولی بعد از شهادت امام حسین (علیه السّلام) بین شیعیان بر سرِ تعیین امام اختلاف افتاد و از آن زمان تا غیبت حضرت مهدی (عجّل الله فرجه الشریف) فرقه های زیادی در مذهب شیعه پدیدار شدند. مورخان، فِرَق اصلی شیعه را به پنج گروه تقسیم کرده اند:
کیسانیه
کیسانیه گروهی بودند که بعد از شهادت امام حسین (علیه السّلام) به امامت محمد بن حنفیه معتقد شدند و گفتند که پس از حسن و حسین (علیهم السّلام) کسی نزدیک تر از محمدبن حنیفه به امیرمؤمنان علی (علیه السّلام) نبود. بعد از درگذشت محمدبن حنفیه، پیروان او به فرقه هایی تقسیم شدند. مهم ترین این فرقه ها عبارتند از:ا) کربیّه: یاران ابوکرب ضریر بودند که اعتقاد داشتند محمدبن حنفیّه نمرده است بلکه غایب شده و دوباره خروج خواهد کرد.ب) هاشمیه: گروهی از کیسانیه که مرگ محمدبن حنفیه را پذیرفتند و ابوهاشم را جانشین او دانستند.ج) حریانیه: امامت را بعد از ابوهاشم حق برادرش حسن بن محمدبن حنفیه می دانستند.د) عباسیه: طرفداران امامت محمّدبن علی بن عبدالله بن عباس بعد از ابوهاشم بودند.
زیدیه
بعد از شهادت امام سجاد (علیه السّلام) گروهی از شیعیان به امامت زیدبن علی معتقد شدند گروه زیدیه نیز به فرقه هایی تقسیم می شوند:ا) جارودیه: پیروان ابوالجارود زیادبن متدر که در سال ۱۵۰ ق به وجود آمدند.ب) بتریه (صالحیه): پیروان حسن بن صالح بن حی که در سال ۱۶۸ق به وجود آمدند.ج) جریریه (سلیمانیه): پیروان سلیمان بن جریر هستند که در سال ۱۶۸ق به وجود آمدند.
اسماعیلیه
...
در این مقاله، از ضرورت بازسازی متون، سخن به میان آمده و در حوزه میراث شیعی به سه عرصه اشاره گردید: مکتوبات حدیثی ائمه (علیهم السلام)، اصول اربعمئة و مصادر اولیه رجال.در آغاز به اجمال گفته می شود که عمده آثار برجای مانده رجال شیعه، از قرن پنجم به بعد نگاشته شده اند و از قرن اول تا پنجم، جز نوشته هایی اندک چون رجال البرقی و رجال ابن عقدة (در ضمن رجال الطوسی) در دست نیست. نیز در آن جا یاد شد که آیت الله خویی، نوشته های رجالی شیعه در این عصر را بیش از یکصد عنوان دانسته است. تتبع و بررسی فهارس (فهرست نامه های) قدما و متأخران، نشان از این دارد که این ادعا صادق است و تألیفات رجالی شیعه، بیش از یکصد عنوان است. در این نوشتار برآنیم تا نخست، اشاره ای به این آثار نموده و آن گاه نشان دهیم کدام یک از این آثار به دوره های بعد رسیده و عالمان رجال از آن استفاده کرده اند تا زمینه بازسازی آنها فراهم آید.
در آغاز ذکر چند نکته ضروری است:
← نکته اول
در این قسمت به مصادر رجالی برجای مانده اشاره می شود:
← کتاب ابوزرعه رازی
 ۱. ↑ خوئی، سیدابوالقاسم، معجم رجال الحدیث، ج۱، ص۴۱ ۴۲.    
...


شیعه در دانشنامه ویکی پدیا

شیعه
شیعه دومین مذهب بزرگ پیروان دین اسلام است. واژه شیعه شکل مختصر «شیعه علی» یعنی پیرو یا حزب علی بن ابیطالب، نخستین امام، می باشد. شیعیان بین ۱۰ تا ۲۰ درصد از کل جمعیت مسلمانان جهان و ۳۸ درصد جمعیت مسلمانان خاورمیانه را تشکیل می دهند.
هر چند در طول تاریخ شیعه به شاخه های متعدد تقسیم شد، اما امروزه تنها سه دسته اصلی شیعه دوازده امامی، شیعه اسماعیلی و شیعه زیدی وجود دارد. امامیه یا شیعه دوازده امامی بزرگترین شاخه شیعه می باشد و اغلب اصطلاح شیعه به طور پیش فرض برای آن به کار می رود. مذهب شیعه مبتنی بر تفسیری از قرآن و سنت محمد می باشد که از طریق امامان شیعه بیان و تعلیم شده است.
وجه مشترک اعتقادات تمام شیعیان، باور به انتصاب علی بن ابیطالب برای جانشینی محمد، پیامبر اسلام، و امامت پس از وی از سوی خداوند است. شیعیان معتقدند فقط خداست که می تواند شخصی را برای حفظ اسلام، تعلیم شریعت و رهبری امت به عنوان امام نصب نماید. اما دسته های مختلف شیعیان در خصوص شرایط امامت، اشخاصی که به عنوان امام منصوب شده اند و مأموریت امام اختلاف نظر دارند و بر اساس تفاوت دیدگاهشان در موضوع امامت شاخه های شیعه از هم متمایز می شوند. برای مثال زیدیه قیام به شمشیر را از ویژگی های امام می دانند در حالی که اسماعیلیه و امامیه بر علم و عصمت امام تأکید دارند. اکثر قریب به اتفاق شیعه، جز معدودی از فرقه ها نظیر ناووسیه، امام را مردی از فرزندان فاطمه زهرا می دانند.
به لحاظ تاریخی شیعه در سده نخست به عنوان یک گروه از مسلمانان شکل گرفت. برخی این شکل گیری را در زمان حیات پیامبر و عده ای پس از وفات وی در اختلاف بر سر جانشین او می دانند. از زمان خلافت علی بن ابیطالب، شیعه علی به عنوان یک اجتماع متشکل ایجاد شد و بخصوص پس از واقعه عاشورا دسته های متعدد شیعه نظیر ناووسیه، زیدیه و امامیه ظهور کردند و در اواخر سده نخست و اوائل سده دوم به صورت مذهب فقهی و کلامی صورتبندی شدند.
شیعه ممکن است به یکی از موارد زیر اشاره داشته باشد:
شیعه
وسائل الشیعه
شیعه در اسلام (به انگلیسی: Shi'a Islam) از آثار مهم سید محمدحسین طباطبایی است.
این کتاب که توسط سید حسین نصر به انگلیسی ترجمه شد، نخستین کتاب در سطح آکادمیک در مورد تشیع است که توسط یک نگارنده شیعه برای مخاطبین انگلیسی زبان نگاشته گردید. هدف حامیان این پروژه (دانشگاه کولگیت در نیویورک) ارائه دیدی آکادمیک از تشیع از دیدگاه خود تشیع بود.
نگاشتن این کتاب ۶ سال بدرازا انجامید، و سرانجام در سال ۱۹۷۹ توسط انتشارات دانشگاه ایالتی نیویورک منتشر گشت.
این کتاب از کتب درسی حوزه های علمیه کشور در پایه دوم است.
شیعه دوازده امامی یا اثنی عشری نام مذهب تشیع در دین اسلام است که به امامت ۱۲ امام پس از پیامبر اسلام، باور دارند. ایشان را شیعه جعفری یا امامیه هم می نامند. شیعه دوازده امامی در ابتدای قرن بیست و یکم، بزرگترین شاخه از فرق شیعه است.
شیعه ستیزی به مقابله با شیعه گرایی و مذهب شیعه گفته می شود.
شیعه عراقی اصطلاحی مختص به دوره عثمان و علی است. این اصطلاح برای کسانی است که علی رغم داشتن گرایش های شیعی و نقل فضائل اهل بیت و دشمنی با امویان و بعدها عباسیان، در قالب هیچ یک از فرقه های شیعی اعم از زیدی، امامی و اسماعیلی نمی گنجد.
شیعه کُشی اصطلاحی است که شیعیان برای توصیف مظالم تاریخی که بر ائمه و جامعه پیروانشان رفته استفاده می کنند، این واژه پس از انقلاب ایران بیش از پیش در رسانه ها به کار می رود.
توحید، نبوت و معاد اصول دین اسلام اند و دو اصل امامت و عدل از اصول تشیع هستند و هر کس به آن ها ایمان ندارد از مذهب شیعه بیرون است؛ گرچه از اسلام بیرون نیست.
تصوف در بین شیعه مخصوصا شیعه امامیه با تصوف در اهل سنت تفاوت داشته است؛ تصوف در میان شیعه با فراز و نشیب های بسیاری مواجه بوده است و مخالفان و موافقان بسیاری وجود داشته اند. برخی تصوف را به این علت که غیراسلامی یا غیرشیعی است رد کرده اند ولی برخی نیز تصوف را به تصوف صحیح و غیرصحیح تقسیم کرده اند.
مخالفت شیعه با تصوف بر مبنای احادیثی است که در ذم تصوف عنوان شده است. در کتاب های حدیث شیعه روایاتی از امامان شیعه، در طعن و رد برخی آداب و اعمال صوفیه آمده است.
این صفحه، مناسبت ها و روزهای مهم شادی، ماتم و یادمان برای مسلمانان شیعه را بر اساس تقویم قمری فهرست می کند.
در مذهب اسلامی شیعه، آمورش و هدایت روحانیان و نگه داشتن چنین ساختار آن، دارای اهمیت زیادی است. غالباً شکل گیری روحانیت در تشیع دوازده امامی را به عصر گزینش وکیلان از سوی امامان دهم به بعد، تحلیل می کنند.
یکی از مهم ترین فتواهایی که از جانب شیخ محمود شلتوت صادر شد آن بود که عمل به فقه شیعه همچون عمل به فقه مذاهب چهارگانه اهل سنت مجاز است. شیخ محمود شلتوت همچنین در برخی از فتواهای خودش، از احکام فقهی شیعه دفاع کرده است. این فتاوی در مواردی همچون تعداد طلاق، وجود شاهد عادل در طلاق، حرم رضاعی مطرح شده است.
رجال حدیث شیعه افرادی هستند که از امامان شیعه به طور مستقیم یا با واسطه حدیث نقل کرده اند و شرح حال آنها در کتاب های دانشمندان علم رجال مانند رجال کشی، رجال نجاشی، اعیان الشیعة، معجم رجال الحدیث خویی و الذریعة الی تصانیف الشیعة آمده است. مبنای دسته بندی در این فهرست زمان مرگ هر شخص است.
سلسله های شیعه به فراخور مکانی در بازه های زمانی مختلف حکومت کردهٔ در کشورهای گوناگون در این مقاله فهرست شده است:
فهرست مراجع تقلید شیعه، شامل مراجع عام و مشهور از سال ۳۲۹ قمری (آغاز غیبت کبری) تاکنون است.
این فهرست از پرچم استفاده شده توسط حکومت های مسلمانان شیعه است.
اصولاً در پرچم حکومت های شیعه از رنگ سبز که نماد اسلام است، بهره گرفته می شود که همچنین نماد پاکی و صلح است. از رنگ های دیگر می توان به سفید و قرمز اشاره کرد. گاهی از نماد نشان شیر و خورشید و شهادتین نیز استفاده شده است.
فهرست کتاب های شیعه شامل کتاب هایی است که حاوی بحث هایی در حول اصول دین ( توحید، نبوت، امامت، عدل غیره) است.
مقدمه ای بر تاریخ امامان شیعه (با نام کامل:مقدمه ای بر تاریخ امامان شیعه، دریچه ای به سوی بازخوانی سیره ائمه (ع)) عنوان کتابی است نوشته حسن روحانی که به تاریخ زندگانی امامان شیعه پرداخته است. این کتاب در خصوص سیره امامان شیعه در زمینه مسائل اجتماعی و سیاسی، با دید و نگرش نوآورانه ای در بررسی تاریخی می باشد.
نظام حقوقی شیعه، یکی از دو شاخه عمده حقوق اسلامی است که با یک سنت نوآوری پیوسته طولانی به طور یکپارچه گسترش یافته است. این نظام به دلیل بازبودن به ایده های جدید و تشویق استقبال کردن از نقد و مشارکتهای ابتکاری به صورت یک بدنه پر رونق از اندیشه حقوقی رشد کرد. بسیاری از حقوق دانان شیعه در گذشته فیلسوفان برجسته ای هم بوده اند و عناصر بسیاری از منطق و فلسفه اسلامی از طریق آنان در قانون و علم حقوق اسلامی وارد شد. از سوی دیگر این روند منجر به ظهور تحلیل حقوقی جدید و بسیار دقیق در قانون و حقوق اسلامی شد و از سوی دیگر به توسعه منطق و فلسفه اسلامی هم کمک کرد. آثار حقوقی شیعه خصوصاً آنها که مربوط به دو قرن اخیر اند، نه تنها به دلیل تحلیل حقوقی شان بلکه به دلیل ارزیابی و نقد نقطه نظرهای مشخصی در منطق و فلسفه مورد مطالعه در جهان اسلام ارزش بسیاری دارند.
ویکی شیعه؛ دانشنامه ای اینترنتی در حوزه تشیع، وابسته به مجمع جهانی اهل بیت است که از خرداد سال ۱۳۹۲ هجری شمسی در قم شروع به فعالیت کرده است.
این دانشنامه به هشت زبان فارسی، عربی، انگلیسی،اردو،ترکی،فرانسه،اسپانیایی و اندونزیایی فعالیت دارد و نویسندگان آن جمعی از محققان و نویسندگان حوزویودانشگاهی هستند.
افتتاح رسمی این سایت در اولین روز تیر ماه سال ۱۳۹۳ شمسی توسط حسن روحانی رئیس جمهوری ایران در «کنگره بین المللی سبط النبی امام حسن مجتبی(ع)» صورت گرفت.

چنانچه، معنی واژه بالا (برگرفته از دانشنامه ویکی پدیا)، نادرست یا مخالف قوانین جمهوری اسلامی ایران است، خواهشمند است گزارش دهید تا بررسی و حذف گردد => [گزارش]

نقل قول های شیعه

شیعه مذهبی اسلامی ، دومین مذهب بزرگ پیروان آن دین ، مبتنی بر تفسیری از قرآن و سنت می باشد که از طریق امامان شیعه بیان و تعلیم شده است.
• «فرقی بین شیعیان و اهل سنت وجود ندارد و همه مسلمانان و همه آنهایی که گوینده لااله الاالله و محمد رسول الله هستند، همه برادر و در کنار یکدیگر هستند.» -> حسن روحانی
• «افراد را نباید بر این اساس که سنی هستند یا شیعه مورد تبعیض قرار داد. دیگران را فارغ از این که چه دین یا اعتقادی دارند یا از چه فرقه ای هستند، باید به عنوان انسان دید. مردم به عنوان انسان دارای حقوق انسانی خود هستند و به عنوان شهروند، حقوق مدنی مشخصی متوجه آن ها است. به علاوه دین و فرقه افراد مانند ایدئولوژی های جدید سیاسی نیست. سنی ها نباید با شیعیان که دوستداران اهل البیت عزیز هستند، مشکلی داشته باشند. اصول دین ما اجازه نمی دهد هیچ کشوری به دلیل تفاوت های مذهبی و با هدف تبدیل شدن به یک قدرت منطقه ای دست به سرکوب و تضییع حقوق عده ای بزند.» -> فتح الله گولن
• «در ظاهر مشکل موجود تنش بین سنی-شیعه است، اما موضوع اصلی مربوط به اهداف سیاسی از قبیل استقرار هژمونی، بسط نفوذ و دستیابی به قدرت منطقه ای است. برخی از سیاستمداران و کشورها دین را به یک ایدئولوژی سیاسی تبدیل کرده و آن را به دیدگاه های بسته سیاسی خود محدود می کنند. به همین ترتیب، تمایلاتی وجود دارد که هویت های سنی و شیعی را به پله های پیشرفت این ایدئولوژی ها تبدیل کند.» -> فتح الله گولن
• «هیچ کس نمی تواند انکار کند که ایران امروز در پوشش شیعه گرایی، به دنبال کردن نوعی ملی گرایی پارسی است. البته که کشورها تلاش می کنند منافع ملی خود را دنبال کنند و از طریق روش های قانونی در عرصه بین المللی حافظ منافع خود باشند. برانگیختن آتش تنش های دینی، فرقه ای و نژادی را نمی توان جزو روش های قانونی و مشروع دانست. تمامی سازمان های بین المللی باید با این خطا مبارزه کنند.» -> فتح الله گولن
• «بین شیعه و سنی اختلافاتی وجود ندارد که منجر به خروج یکی از آنها از اسلام شود بلکه آنچه در این زمینه شاهدیم فقط سوء استفاده های سیاسی از برخی اختلافات است. من اگر به عراق سفر کنم دیداری از نجف خواهم داشت.» -> احمد الطیب
• «اولین وظیفه الازهر این است که باوجود اجتهادهای مختلف در جهان اسلام، برای وحدت امت اسلام و وحدت مسلمانان تلاش کند ... من آماده ام به هر مکانی از جهان اسلام به ویژه به نجف سفر کنم.» -> احمد الطیب
• «در شرایطی که نیازمند وحدت امت اسلام هستیم اندیشه های گمراه برای فتنه انگیزی در جهان اسلام تلاش می کنند... وحدت از ضروریات امروز است و بدون آن نمی توانیم سرمان را بالا بگیریم.» -> احمد الطیب
• «اینکه در شبکه های ماهواره ای مسلمانان شیعه را کافر می خوانند اقدام غیر مقبولی است، این تحرکات، از نظر کتاب، سنت و دین توجیهی ندارد.» -> احمد الطیب
• «جلسات مبارزه با تکفیر، وحدت، جهان اسلام، امت واحده در قم یا در تهران و حتا در زاهدان ناکارآمد است... تا روزی که در آن ها دوربین وجود داشته باشد.» -> رضا امیرخانی
• «هر عالم مذهبی، از هر مذهبی باید احساس وظیفه کند و سالی یک بار به عالم هم نفس و هم سخن و هم شان خود در مذهب دیگر سر بزند. به همین سادگی.» -> رضا امیرخانی
• «مکی به کعبه فخر کند مصریان به نیل/ترسا به اسقف و علوی به افتخار جد...» -> منوسب به ابوسعید ابوالخیر

ارتباط محتوایی با شیعه

شیعه در جدول کلمات

شیعه در ایران به آن معروف است
دوازده امامی
به فرزند یا نوادگان یکی تاز امامان دوازده گانه شیعه و نیز مقبره آنان گفته میشود
امامزاده
از آثار محمدعلی آزاد کشمیری مشتمل بر شرح حال عالمان و فقیهان شیعه در سده های 11 تا 13 هجری
تایید, نجوم ال سما
از علمای برجسته شیعه قرن 5 (قمری) که بیشتر در علم کلام تبحر داشت
شیخ مفید

شیعه را به اشتراک بگذارید

Telegram Facebook Google Plus Twitter LinkedIn

پیشنهاد شما درباره معنی شیعه



نام نویسی   |   ورود

تازه ترین پیشنهادها

عبارات و کلمات کلیدی مرتبط

• عکس شیعه   • مسلمان شیعه   • شیعه قمه زنی   • شیعه به انگلیسی   • شیعه انگلیسی   • shia eslam   • انواع شیعه   • سنی   • معنی شیعه   • مفهوم شیعه   • تعریف شیعه   • معرفی شیعه   • شیعه چیست   • شیعه یعنی چی   • شیعه یعنی چه  

توضیحات دیگر

معنی شیعه
کلمه : شیعه
اشتباه تایپی : adui
آوا : Si'e
نقش : اسم
عکس شیعه : در گوگل


آیا معنی شیعه مناسب بود ؟     امتیاز مثبت به دیکشنری   امتیاز منفی به دیکشنری     ( امتیاز : 99% )