برای انتخاب دیکشنری یا لغتنامه، اینجا را کلیک کنید.
95 1286 100 1

غریزه

/qarize/

مترادف غریزه: سرشت، طبع، طبیعت، نهاد

برابر پارسی: سرشت، نهاد، خوی

معنی غریزه در لغت نامه دهخدا

غریزت. [غ َ زَ ] (ع اِ) غریزة. رجوع به غریزة شود: چه طبیعت سکون و رفق و غریزت وقار و حلم او (امیر سیف الدوله )از اقدام بر ابواب شطط و تقدیم مخاصمت و معادات مانع بود. (ترجمه ٔ تاریخ یمینی چ 1272 هَ. ق. ص 191).

غریزة. [ غ َزَ ] (ع اِ) سرشت. (منتهی الارب ) (آنندراج ) . سرشت و طبیعت. (غیاث اللغات ). سرشت مردم. (دهار). طبیعت اعم از خیر و شر. ج ، غَرائِز. (اقرب الموارد). خوی. (مهذب الاسماء) (مقدمةالادب زمخشری ) (السامی فی الاسامی ). طبع. سجیه. خلیقه. نهاد. خلقت. جبلت. فطرت. طینت. خمیره. || واهمه.قوه ٔ واهمه. || قریحه ، و گویند غریزه ملکه ای است که از آن صفات ذاتی صادر میشود، و خوی (خلق )بدان نزدیک است جز اینکه در خوی اعتیاد مداخله داردولی در غریزه چنین نیست. (از اقرب الموارد). ج ، غَرائِز. (اقرب الموارد). صاحب کشاف اصطلاحات الفنون آرد: غریزه در لغت به معنی طبیعت است و حرارت غریزیه و رطوبت غریزیه نیز از این ماده می باشد و گاه این لفظ را به ملکه ای تفسیر می کنند که از آن صفات ذاتی صادر شود چنین است در «اطول » در باب تشبیه. - انتهی. غریزه عبارت از استعدادی است که حیوان را خود به خود یعنی پیش از تجربه به اجرای اعمال مفید و بامعنی و پیچیده برمی انگیزد و قوای او را بدون احتیاج به اکتساب تعدیل می کند چنانکه جوجه را فوری به دانه چیدن و مرغ را به آشیانه ساختن و غالب طیور را به ییلاق و قشلاق یاتمیز خطر از دور وامیدارد. متخصصین فعل و انفعالهایی را که از حیوان و حتی از انسان سرمیزند به دو اصل تحویل کرده اند: یکی اعمال تقلیدی است و دیگری اعمالی است که حول محور خصوصیات ذاتی افراد و انواع دور میزند. دانشمند معاصر انگلیسی «سر پرسی نن » به اعمال قسم دوم در جهان جانوران وحتی انسان بسیار اهمیت میدهد و میگوید چه بسیار عادات که از غریزه سرچشمه میگیرند و فرد آنها را شخصاً از افراد دیگر کسب نکرده است ، مثلاً طریقه ٔ خوراک دادن به اطفال به وسیله ٔ مادران در نژادهای مختلف و در طبقات مختلف و در قرون مختلف فرق دارد و با این حال منشاء آن تقلید و اکتساب نیست بلکه همه تابع نیروی آمره ٔ درونی است ، فقط میتوان تقلید و امور اکتسابی را عبارت از لفافه ای دانست که فعالیتهای غریزی در آن فیاض است و با وجود اینگونه اختلافات در ظواهر امر، بازبا کمال تعجب می بینیم که ...

معنی غریزه به فارسی

غریزه
غریزت:طبیعت، قریحه، سرشت، غریزی:منسوب به غریزه، جبلی، طبیعی، فطریغریزه جنسی:غریزه اطفائ شهوت که سبب تولیدنسل است
( اسم ) ۱ - سرشت طبیعت ( اعم از خیر و شر ) طبع ۲ - ملکه ایست که از آن صفات ذاتی صادر شود و خوی ( خلق ) بدان نزدیک است جز این که در خوی اعتیاد مداخله دارد ولی در غریزه چنین نیست ۳ - استعدادی است که حیوان را خود به خود یعنی پیش از تجربه باجرای اعمال مفید و با معنی و پیچیده بر می انگیزد و قوای او را بدون احتیاج باکتساب تعدیل می کند چنانکه جوجه را فوری بدانه چیدن و مرغ را باشیانه ساختن و طیور را به ییلاق و قشلاق یا تمیز خطر از دور وامی دارد . یا غریزه جنسی . غریزه اطفای شهوت که سبب تولید نسل و بقای نوع است .
[instinct] [روان شناسی] نیروی زیست شناختی ذاتی خاصی که موجود زنده را به انجام کاری معین یا واکنش به محرکی خاص وامی دارد
یکی از غرایز غریزه اطفائ شهوت که وسیله تولید نسل و بقای نوع است

معنی غریزه در فرهنگ معین

غریزه
(غَ زِ) [ ع . غریزة ] (اِ.) سرشت ، ذات . ،~ی جنسی غریزة اطفاء شهوت که سبب تولید نسل و بقاع نوع است .

معنی غریزه در فرهنگ فارسی عمید

غریزه
۱. (روان شناسی) ویژگی، توانایی، یا قابلیت وراثتی، طبیعت، سرشت.
۲. [عامیانه] حسی که به طور مبهم به شخص آگاهی می دهد.
۳. [عامیانه] میل جنسی: غریزۀ جنسی.

غریزه در دانشنامه اسلامی

غریزه
غریزه یک امر تکوینی است، یعنی جزء سرشت انسان است. غریزه به طبیعت، سجیه، سرشت، و... تفسیر شده است. و یا گفته شده است: غریزه ملکه ای است که از آن صفات ذاتی صادر می شود، غریزه در این که ملکه است مانند خوی است ولی خوی برخواسته از عادت انسان و... است ولی غریزه ویژگی نهفته در سرشت انسان است نه برخواسته از عادت و غریزه، خود؛ شکوفا می شود.
گرایش های مشترک انسان و حیوان را «غریزه» می نامند. غریزه نوعی ویژگی درونی است که حیوان را در جهت ادامه زندگی و حفظ خود از خطرات هدایت می کند و او را آماده می سازد که در شرایط خاص به شیوه ای خاص عمل کند. حیوانات نسبت به گرایشات غریزی خود آگاهی حضوری دارند ولی نسبت به این آگاهی خود آگاه نیستند؛ در نتیجه فعالیت آنان نیز فعالیتی نیمه آگاهانه است.
فعالیت های غریزی به حکم سائق درونی غیراکتسابی صورت می گیرد. در نتیجه اگرچه حرکات غریزی، حرکاتی ارادی هستند ولی نمی توان آن ها را همچون حرکات انسان اختیاری دانست زیرا انسان به آگاهی خویش از میل غریزی آگاه است و پاسخ به سائق های درونی را مورد مطالعه قرار می دهد و در پاسخگویی به درخواست سائق درونی به مصلحت سنجی می پردازد و فرمان نهایی در انجام فعل یعنی پاسخ مثبت به سائق درونی از سوی قوه عاقله انسان صادر می شود.
در حالی که در حیوان چنین نیست هیچ حیوانی در پاسخگویی به سائق درونی خود تأمل نمی کند و فقط قوه ارزیابی او در حدی است که برخی از موارد تزاحم میان سائق ها را برطرف کند و این خود البته می تواند ناشی از قوت بیشتر برخی سائق ها باشد. مثلاً میل به غذا در حیوان برای ادامه حیات و درک لذتی خاص است. اگر حیوان پاسخ گویی به سائق درونی برای خوردن غذا را همراه با خطری که بقای او را تهدید می کند، ببیند از خطر می گریزد. این حالت سنجشگری حیوان در حقیقت به معنای قویتر بودن یک سائق از سائق دیگر است.
انسان هر چه در پاسخگویی به سائق های درونی ناآگاهانه تر عمل کند و تصمیم به انجام فعل را با سنجشی عاقلانه انجام ندهد، رفتار او به رفتار حیوان نزدیکتر است ولی انسان عموماً از آگاهی خود به گرایش های غریزی آگاه است و با آن ها به شکلی کاملاً آگاهانه برخورد می کند. بکاربردن کلمه غریزه در اینجا برای فرق گذاشتن میان گرایش های مشترک انسان و حیوان و گرایش های اختصاصی انسان ...

غریزه در دانشنامه ویکی پدیا

غریزه
غَریزه گرایش درونی و ذاتی ارگانیسم های زنده به سمت رفتارهای مشخص است. غریزه به معنای علاقه ها و مهارت ها و معلوماتی است که موجود زنده بدون آموزش و از ابتدای تولّد به صورت بالقوّه یا بالفعل با خود دارد. الگوهای رفتاری غریزی از سرشت برمی خیزند و اکتسابی و آموختنی نیستند. رفتارهایی مانند نوع تغذیه و تولید مثل در حیوانات بدون تجربه قبلی و به طور خودکار و از پیش برنامه ریزی شده اجرا می شود. این برنامه ریزی از پیش تعیین شده غریزه است. لاک پشت های دریایی که در کنار ساحل به دنیا می آیند از لحظه زایش خودبه خود به سوی دریا حرکت می کنند و زنبورهای عسل بدون آموزش قبلی همگی از طریق رقص های خاصی پیام رد و بدل می کنند. لانه سازی و جنگ طلبی و دیگر رفتارهای بسیاری از جانوران رفتارهایی غریزی است که برای بقا لازم بوده است.
وجود روح
پیش از تولّد
فطرت · غریزه · عالم ذر
عکس غریزه
غریزه (انگلیسی: Instinct) فیلمی آمریکایی است به کارگردانی جان ترتل تاب که در سال ۱۹۹۹ اکران شد.
۴ ژوئن ۱۹۹۹ (۱۹۹۹-06-۰۴)
وقتی یک انسان شناس مشهور که زندگی شهر نشینی را ترک کرده و به جنگل رفته به اتهام قتل دستیگر می شود، روانپزشک جوانی تلاش می کند خود را به او برساند...
غریزه اصلی ۲ (به انگلیسی: Basic Instinct 2) که همچنین با عنوان غریزه اصلی ۲: اعتیاد به خطر شناخته می شود، یک فیلم مهیج اروتیک محصول سال ۲۰۰۶ و به کارگردانی مایکل کاتن-جونز و نویسندگی لئورا باریش و هنری بین است، که دنباله ای بر فیلم غریزه اصلی در سال ۱۹۹۲ به شمار می رود. در این فیلم بازیگرانی همچون شارون استون در نقش کاترین ترمل، دیوید موریسی، شارلوت رمپلینگ، دیوید تیولیس، هیو دنسی و ایندیرا وارما ایفای نقش می ...


چنانچه، معنی واژه بالا (برگرفته از دانشنامه ویکی پدیا)، نادرست یا مخالف قوانین جمهوری اسلامی ایران است، خواهشمند است گزارش دهید تا بررسی و حذف گردد => [گزارش]

غریزه در دانشنامه آزاد پارسی

غریزه (instinct)
در رفتارشناسی جانوری، رفتاری که در همۀ افراد مشابه یک گونۀ مفروض، مثلاً همۀ نرها یا همۀ ماده های بچه دار، دیده می شود. غریزه وراثتی و غیر اکتسابی است. گرایش پرندۀ سینه سرخ نر به حمله به نرهای دیگری که وارد قلمرو او می شوند و گرایش جنس مادۀ تعدادی از پستانداران به مراقبت از زاده هایشان نمونه هایی از رفتار غریزی است. غریزه و بازتاب متفاوت اند. بازتاب ها مستلزم اعمال بسیار پیچیده تری اند و غالباً آموزش در پیشرفت آن ها نقش دارد.

ارتباط محتوایی با غریزه

معنی غریزه به انگلیسی

nature (اسم)
نهاد ، خوی ، طبع ، روح ، خیم ، سیرت ، نوع ، گونه ، خاصیت ، سرشت ، طبیعت ، خو ، فطرت ، افرینش ، مشرب ، خمیره ، ذات ، ماهیت ، گوهر ، غریزه ، منش
instinct (اسم)
غریزه ، هوش طبیعی جانوران
natural disposition (اسم)
غریزه

معنی کلمه غریزه به عربی

غریزه
غريزة

غریزه را به اشتراک بگذارید

پیشنهاد کاربران

یاسین
گرایشهای مشترک انسان و حیوان را «غریزه» می‏نامند. غریزه نوعی ویژگی درونی است که حیوان را در جهت ادامه زندگی و حفظ خود از خطرات هدایت می‏کند و او را آماده می‏سازد که در شرایط خاص به شیوه‏ای خاص عمل کند. حیوانات نسبت به گرایشات غریزی خود آگاهی حضوری دارند، ولی نسبت به این آگاهی خود آگاه نیستند؛ در نتیجه فعالیت آنان نیز فعالیتی نیمه آگاهانه است. فعالیتهای غریزی به حکم سائق درونی غیر اکتسابی صورت می‏گیرد. در نتیجه اگر چه حرکات غریزی، حرکاتی ارادی هستند، ولی نمی‏توان آنها را همچون حرکات انسان اختیاری دانست؛ زیرا انسان به آگاهی خویش از میل غریزی آگاه است و پاسخ به سائقهای درونی را مورد مطالعه قرار می‏دهد و در پاسخگویی به درخواست سائق درونی، به مصلحت سنجی می‏پردازد و فرمان نهایی در انجام فعل، یعنی پاسخ مثبت به سائق درونی، از سوی قوه عاقله انسان صادر می‏شود. در حالی که در حیوان چنین نیست. هیچ حیوانی در پاسخگویی به سائق درونی خود تامل نمی‏کند و فقط قوه ارزیابی او در حدّی است که برخی از موارد تزاحم میان سائقها را برطرف کند و این خود البته می‏تواند ناشی از قوت بیشتر برخی سائقها باشد. مثلاً میل به غذا در حیوان برای ادامه‏حیات و درک لذتی خاص است. اگر حیوان پاسخگویی به سائق درونی برای خوردن غذا را همراه با خطری که بقای او را تهدید می‏کند ببیند، از خطر می‏گریزد. این حالت سنجشگری حیوان در حقیقت به معنای قویتر بودن یک سائق از سائق دیگر است.

انسان هر چه در پاسخگویی به سائقهای درونی ناآگاهانه‏تر عمل کند و تصمیم به انجام فعل را با سنجشی عاقلانه انجام ندهد، رفتار او به رفتار حیوان نزدیکتر است؛ ولی انسان عموماً از آگاهی خود به گرایشهای غریزی آگاه است و با آنها به شکلی کاملاً آگاهانه برخورد می‏کند. بکار بردن کلمه غریزه در اینجا، برای فرق گذاشتن میان گرایشهای مشترک انسان و حیوان و گرایشهای اختصاصی انسان است.

فطرت
گرایشهای انسان محدود به امیال غریزی او نیست. گرایشهای اختصاصی انسان را گرایش‏های فطری انسان می‏نامیم، این گرایش‏ها با روح او در ارتباط هستند و منشا رفع نیازهای روحی او می‏شوند. در این بخش به توضیحاتی درباره این گرایشها می‏پردازیم.

1- حقیقت جویی
هر انسانی کم و بیش در خود میل به شناختن را احساس می‏کند. انسان در رویارویی با محیط افراد خود، خواستار شناخت چیزهایی است که با آنها رابطه دارد. میل به دانستن نخست در سطحی ابتدایی مطرح می‏شود و معمولاً در قلمرو محسوسات است. انسان در دوره کودکی تمایل دارد چیزهایی را که حواس ظاهری او را تحریک می‏کنند بیازماید و به تدریج تصویری از تجارب حسی خود را در ذهن ذخیره سازد. ذخیره سازی تصاویر، اولین گام برای آن است که جهان بزرگ پیرامون انسان در اندازه‏ای درآید که او بتواند بر آن احاطه داشته باشد. با رشد کودک و زیاد شدن تصاویری که او در ذهن خود ذخیره می‏کند، از طرفی حجم زیاد داده‏های حسی، ذخیره سازی تصاویر و احضار به موقع آنها را مشکل می‏سازد و از طرف دیگر انسان متوجه وجود روابطی میان اشیاء می‏شود که که هیچیک از اندامهای حسی او آنها را درک نمی‏کند، ولی نمی‏توان در وجود آن روابط تردید کرد. تمایل به شناخت آن روابط، انسان را از مرحله ادراک حسی به مرتبه ادراک عقلی بالا می‏برد و شبکه‏ای از مفاهیم عقلی به او یاری می‏دهند تا شناختی عمیقتر از جهان فراهم آورد. در راه شناخت عمیقتر جهان، همواره مجهولات او افزایش می‏یابند؛ زیرا با کشف هر پدیده تازه‏ای، روابط جدیدی میان آن پدیده با دیگر اجزاء جهان کشف می‏گردد که پاسخ به چگونگی آن روابط خواست فطرت حقیقت جوی انسان است.

مطالعه برای شناخت چگونگی روابط جدید خود به کشف پدیده‏های تازه می‏انجامد و دوباره روابطی جدید مطرح می‏شود و این سلسله طولانی که حلقه‏های آن از پرسش و کشف شاخته شده‏اند، همواره ادامه دارد و اشتیاق انسان به شناخت حقیقت، در نهایت او را به شناخت مبدا جهان راهبر می‏شود.

حقیقت جویی انسان فقط از بر خورد با جهان پیرامون آغاز نمی‏شود، بلکه انسان با نظر به خویش در مراتب خودشناسی گام می‏گذارد و شناخت فطری به خویشتن را رفته‏رفته عمیقتر می‏سازد و اندک‏اندک از خداشناسی فطری که همراه خودشناسی فطری است، به مراتب بلندی از معرفت پروردگار نایل می‏آید. همانطور که گفتیم خداشناسی فقط ثمره مطالعه انفسی نیست، مطالعه آفاق پیرامون انسان نیز به معرفتی حصولی درباره مبدا عالم می‏انجامد.

هدف از ترسیم حرکت انسان در مسیر حقیقت جویی، این بود که مهمترین اثر وجود این گرایش در انسان را معرفی می‏کنیم که همان شناخت خداست، شناختی که مهمترین نقش را در کمال انسان دارد.

اثر دیگر تمایل به حقیقت جویی، فراهم آوردن امکانات تصرف در جهان است که تامین نیازهای انسان به آن وابسته است.

با توجه به این دو اثر مهم، می‏توان گفت تبعیت از این گرایش (حقیقت جویی)همانند خودِ گرایش حقیقت جویی، امری طبیعی است ؛ زیرا انسان نباید از شناخت مقصد حیات خویش چشم پوشی کند و نمی‏تواند به شناختهای لازم برای تامین نیاز خود بی اعتنایی کند.

آنچه از دیدگاه علم اخلاق باید بررسی گردد، میزان، جهت و محدوده تبعیت از این گرایش است نه اصل تبعیت از آن.

2- گرایش به زیبایی
همه انسانها به زیبایی گرایش دارند، اما زیبایی چیست و ملاک زیبا بودن امورِ زیبا چه چیزی است؟ این پرسش هنوز پاسخ قاطعی نیافته است. با وجود این، همه انسانها چیزهایی را زیبا می‏دانند و در مواردی زیبا بودن یک چیز، مورد اجماع و اتفاق است و یا حداقل مقبولیت گسترده‏ای دارد. زیبایی منظره طلوع آفتاب را شاید هیچکس منکر نباشد. حتی در مورد برخی آثار هنری، چنان پذیرش عامی وجود دارد که کسی در زیبایی آنها تردید نمی‏کند؛ ولی در عین حال چندان معلوم نیست که چرا یک چیز را زیبا می‏دانیم و به آن گرایش نشان می‏دهیم. زیبایی‏ها حواس ظاهری ما و ق ...
شهریار آریابد
در پارسی " آسن "
جمشید احمدی
زادخاست = زاد خاست
به چم برخاسته از زادش/سرشت/ نهاد = غریزه
فر کیانی
واژه آریایی گریجه که امروزه آنرا غریزه مینویسند دارای دو ماناست؛ الف-آرزو-هدف و ب-میل غلبی -انگیزه درونی که در فهرست واژگان هندواروپایی به شکلهای *gherijai به مانای desire آرزو-شوغ داشتن به چیزی و *ghorējai به مانای �اراده-امید-الهام� encouragement ثبت شده است.
از لغت اولی واژگان اربی غَرَض (هدف) و اغراض (هدفها) به دست آمده و از لغت دومی که از ریشه kerd (دل) ساخته شده است لغت انگلیسی courage (دلیری) به دست آمده که ارب از آن لغت غرائز از ریشه فَرزی غَرَض را به دست آورده است.
*پیرس(منبع):
A Grammar of Modern Indo-European by Carlos Quiles

معنی یا پیشنهاد شما



نام نویسی   |   ورود

عبارات و کلمات کلیدی مرتبط

• تعریف غریزه   • انواع غریزه   • غریزه های انسان   • غریزه یعنی چه   • معنی غریزه   • تفاوت غریزه با بازتاب   • غریزه حیوانات   • سایت غریزه   • مفهوم غریزه   • معرفی غریزه   • غریزه چیست   • غریزه یعنی چی  

توضیحات دیگر

معنی غریزه
کلمه : غریزه
اشتباه تایپی : yvdci
آوا : qarize
نقش : اسم
عکس غریزه : در گوگل

آیا معنی غریزه مناسب بود ؟           ( امتیاز : 95% )